Niet iedereen mag de sprookjeswereld binnen

‘Geen schijn van kans’ klinkt het keer op keer in De postbode, de eerste roman van Hedda Martens (1947), die onder dit pseudoniem eerder drie verhalenbundels publiceerde, waarvan Iemandsland (2005) de longlist voor de Libris-prijs haalde....

Geen schijn van kans maakt de reiziger die naar de wonderbaarlijk mooie landstreek wil waar veel over geschreven, gezegd en gefluisterd is, maar waarvan geen duidelijke afbeeldingen bekend zijn.

De landstreek is een sprookjes- en droomwereld vol licht en luister, maar ook vol onheilspellende elementen en vreemde beesten, en ‘alleen onder wel heel speciale voorwaarden weet een enkeling de poorten van de stralende stad te bereiken’. Zoals Felix die alles wat hij waarneemt tekent.

Of zoals Marie in haar pastelgroene, glanzende jurk die bloemen kweekte in alle vormen en geuren maar die geen rust vond en het paradijs juist verlaat om op zoek te gaan naar haar geliefde.

Felix houdt haar door zijn telescoop in de gaten en stuurt haar post die bezorgd wordt door de posbode ‘die met onwaarschijnlijke snelheid door het landschap koerst’.

Verder zijn er nog Steven en zijn dochtertje Josine die als een soort Noach & co alle dieren proberen te verzamelen. Tot slot is er Mona V., de enige die zonder schade de landstreek in en uit kan, en die met een groot pak rond zeult.

Martens proza doet denken aan de blinkende zeepbellen (‘de ene nog ingewikkelder dan de andere’) die Felix blaast. Net als je iets denkt te kunnen grijpen, stijgt de bel op naar een ander niveau of hij spat uit elkaar in nieuwe woorden.

In een fraaie, precieze en poëtische stijl beschrijft Martens talloze voorvallen en beelden. Een goed verstaander zou die beelden kunnen herkennen want achterin staan in het rijtje ‘ontleend aan’ bekende namen als: Monet, Manet, de gebroeders Grimm, Proust, Swift, Magritte en H.C. Andersen.

Als je in het universum van De postbode weet door te dringen, dan kun je een prachtige reis maken door een toverachtige wereld, dralen bij elk woord, de geur opsnuiven, maar als je de taal niet verstaat, voel je je waarschijnlijk eerder als de reiziger die ‘geen schijn van kans’ heeft.

Edith Koenders

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden