'Niet het gevoel dat de tijd gaat dringen'

Bart JungmannDit is het eerste deel van een serie over 30-jarige topsporters Stefan Groothuis

De schaatser Stefan Groothuis heeft eens goed nagedacht over zijn leeftijd, het onderwerp van dit gesprek. Met een tevreden glimlach stelt hij vast dat er in elk geval geen sprake is van een quarterlife crisis, zoals hij dat noemt.


'Toen ik 25 jaar werd had ik wel iets van: nu moet het een keer gebeuren. Misschien dat het allemaal wat makkelijker wordt als je er dichterbij komt.'


'Dat was de woede over wéér een verspeelde kans, niet het gevoel dat de tijd gaat dringen.'


De quarterlife crisis wordt ook wel een dertigersdip genoemd. Wat is er tot nu toe terechtgekomen van dat leven en waar moet het nog naartoe.


Groothuis heeft ook weinig reden voor een dertigersdip. Zondag won hij de wereldbeker op de 1000 meter, voor dezelfde afstand is hij nu in Inzell favoriet op de WK afstanden. Schaatsen ging Stefan Groothuis nog nooit zo goed af als nu.


Hij doet het de helft van zijn leven. Groothuis, geboren en getogen onder de rook van Zutphen, was 15 toen hij voluit voor het schaatsen koos. 'Ik heb van alles gedaan, vooral korfbal. Maar ik ben nooit een fanatieke teamsporter geweest. Individueel sprintjes trekken op de training, daarin was ik fanatiek. Maar in het veld lette ik nooit zo op. Ik vond teamsporten vooral gezellig.'


Door de late overstap naar het schaatsen heeft Stefan Groothuis altijd een beetje achter de feiten aangehold. In tegenstelling tot de meeste talenten had hij nog nooit aan krachttraining gedaan toen hij in aanmerking kwam voor Jong Oranje.


Het duurde ook even voordat Groothuis ontdekte waar zijn talenten lagen. Pas bij de opleidingsploeg ging het in de richting van de 1000 en 1500 meter, waarbij ook de 500 steeds meer aan glans won. 'Zo hard mogelijk, dat vond ik het leukste.'


Stefan Groothuis heeft al die jaren het gevoel gehad dat er steeds progressie zat in zijn prestaties. 'Het heeft lang geduurd, maar fysiek zit ik nu wel ongeveer op mijn top.'


'Het is goed zoals het is gegaan. Ik heb geleerd met tegenslagen om te gaan. Je leert dat niets vanzelfsprekend of maakbaar is. Ik ben niet zo van de American Dream. Het hangt allemaal van zoveel factoren af.


'Dit is mijn pad geweest en dat moet ik accepteren, of eigelijk heb ik geleerd dat te accepteren. Het gaat zoals het gaat.'


'Voor mensen die meteen alles winnen wat er te winnen valt, is het misschien wel moeilijker. Als die eerste jaren alles meezit, zoals bij Sven Kramer, is de klap des te groter bij tegenslagen.


'Doordat het langer duurt, ben ik me ook meer bewust van wat er gebeurt en waarom. Sporters die er meteen staan, worden geleefd. Dat maakt het fysiek heel zwaar en mentaal is het ook moeilijk dat vast te houden.'


'Mensen zeggen nu ook steeds tegen me: Gerard van Velde was ook 32 toen hij goud won op de Spelen van Salt Lake City. Maar dat zegt me niets, zo'n vergelijking. Alsof je zoiets over jezelf kunt afroepen.'


'Jac Orie, mijn trainer, is erg voor eigen verantwoordelijkheid. Hij verzorgt de training en let op de techniek. De motivatie ligt bij de sporter zelf. Dat spreekt me erg aan.


'Ik ben vroeger een paar keer naar een sportpsycholoog geweest, maar dat heeft me weinig geholpen. Ik heb meer aan een oplossingsgerichte aanpak. Ik heb geleerd dingen te visualiseren, zowel wedstrijden als bewegingen. Dat heeft een hoop gedaan met mijn mindstate voor wedstrijden.


'Bij Jong Oranje deed ik geen oog dicht, de nacht voor een wedstrijd. Die spanning werkt belemmerend. Daar hebben die oefeningen goed bij geholpen.


'Nu ervaar ik wel het belang van de wedstrijd, zonder de nadruk erop te leggen. Dat is ook de houding die je wilt uitstralen bij wedstrijden, de rust en de overtuiging van een sporter die straks alle tegenstanders aan gort schaatst.'


'De arts van ons team vindt het goed van mij dat ik er tijdens de wedstrijden mentaal helemaal ben, maar dat ik me meteen kan ontspannen wanneer het afgelopen is. Dan kan ik het helemaal laten gaan en denk ik ook niet aan de wedstrijd die komen gaat.


'Dat heeft natuurlijk alles met ervaring te maken. In het begin was ik vaak reserve voor de World Cup. Had je zeven maanden getraind voor het NK en een paar wedstrijden die er eigenlijk niet toe doen.'


'We hebben bij ons niet zo'n hiërarchie. Dat wil ik ook niet. Vroeger bij DSB had je Barbara de Loor en Jan Bos, daar keek ik echt tegenop. Nu ga ik met iedereen om, zoals zij met mij.'


'In principe tot en met Sotjsi, de Spelen van 2014. Hoe het daarna loopt, weet ik nog niet. Ik wil in elk geval niet doorgaan totdat het echt afbreekt. Het punt is ook dat ik niet zo goed weet wat ik hierna ga doen.'


'Nee, dat denk ik niet. Dan wil ik ook hoofdtrainer zijn, maar de kans daarop is veel te klein. Bovendien blijft je dan een nomadenleven leiden en de verandering naar iets totaal anders lijkt me veel leuker.'


'Een vriend van mij buiten het schaatsen zit in dezelfde leeftijdsfase en die zoekt de verandering echt in grote dingen, die wil zijn leven omgooien. Ik heb al een heel ander leven geleid. Een hoop gereisd, continu op pad met jonge mensen.


'Door alle tegenslagen doe je ook een hoop levenservaring op. Je probeert te leren dat het er ook om gaat gelukkig te zijn in wat je doet, zonder de bonus van prijzen. Ik wil later niet zeggen dat ik geen lol in het schaatsen had als het helemaal niet lukte.'


Aan het eind van het gesprek vraagt Stefan Groothuis wanneer het artikel wordt geplaatst. De grootste verandering in zijn leven speelt zich namelijk af in de buik van zijn vrouw en dat nieuws is nog tamelijk pril.


'We hebben er bewust voor gekozen en het past ook helemaal in de fase waarin ik nu zit. Vanwege de topsport hebben we het krijgen van een kind uitgesteld, omdat ik het bewust wil meemaken. Als het kind deze zomer wordt geboren, duurt mijn loopbaan nog ruim twee jaar. Ik mis wel wat, maar niet zoveel gelukkig.'


Stefan Groothuis denkt niet dat het vaderschap ten koste gaat van de prestaties op het ijs. 'Erben Wennemars kreeg ook al kinderen op jonge leeftijd en die ging er alleen maar harder van rijden.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden