Nieuws Vaccinatie

‘Niet halal’: geen vaccin voor miljoenen Indonesische kinderen na negatief advies islamgeleerden

Een nationale vaccinatie-actie die 32 miljoen Indonesische kinderen immuun had moeten maken tegen griep en rodehond dreigt vast te lopen door de weigerachtige houding van een groepje islamgeleerden. Deze oelamas hebben de moslims in het land opgeroepen de inenting te weigeren omdat het vaccin volgens hen onrein zou kunnen zijn. 

Indonesische scholieren wachten op hun beurt om ingeënt te worden tegen difterie, in 2017. Beeld AP

Eén provincie heeft meteen de hele vaccinatiecampagne opgeschort. Elders wachten veel moslims nu af tot duidelijk is hoe het precies zit.

Zit er varken in een griepvaccinatie? De oelamas weten het zelf niet. Sinds een aantal jaren gaat er een hardnekkig bericht rond op het internet dat beweert dat varkensproducten worden gebruikt bij de vervaardiging van het vaccin. Dat bericht doet het goed in Indonesië, waar goedgelovige moslims het elkaar blijven doorsturen, ook al ontkennen de producenten en de autoriteiten het in alle toonaarden. Het laatste woord is aan de oelamas. En die houden zich op de vlakte. De Raad van Oelamas ('MUI') heeft geen uitspraak gedaan over hoe ‘haram’ (‘onrein’) vaccins zijn, maar de raad heeft ook geen ‘halal’-certificaat verstrekt. En zolang dat certificaat ontbreekt kunnen de moslims er maar beter vanaf blijven, adviseren de schriftgeleerden.

Inhaalslag

Op 1 augustus begon in heel Indonesië een campagne om 32 miljoen kinderen in te enten. Die campagne was een inhaalslag omdat Indonesië een pijnlijke achterstand heeft opgelopen bij het vaccineren van kinderen. Voor een deel is die achterstand te wijten aan de weigerachtigheid van gelovige moslims die bang zijn dat de vaccins niet zuiver zijn. Weigering op religieuze gronden neemt toe. Mede daardoor zijn ziektes die uitgebannen leken nu weer in opkomst.

Vorig jaar kende Indonesië een uitbraak van difterie. Het aantal ziektegevallen steeg vorig jaar met meer dan 40 procent ten opzichte van 2016. Meer dan 30 mensen stierven aan de ziekte. Volgens cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie is maar driekwart van de kinderen in Indonesië ingeënt. In arme provincies als Papua en de Molukken en het streng religieuze Atjeh was dat maar ongeveer de helft.

Onwetendheid en religieuze beïnvloeding

Onwetendheid en religieuze beïnvloeding doen de gezondheidszorg geen goed. Maar in 2016 zijn zelfs de mensen die hun kinderen wel lieten vaccineren, aan het twijfelen gebracht. In dat jaar kwam een schandaal met nepvaccins aan het licht, waarvan de omvang nog steeds niet bekend is. In plaats van hun DKPT hadden kinderen jarenlang vitamine of suikeroplossingen ingespoten gekregen. Inentingen werden in allerijl, gratis, opnieuw gedaan, maar het vertrouwen erin was wezenlijk geschaad.

‘Asian Games’

De provincie Bangka Belitung heeft besloten de campagne op te schorten. Andere regio's, vooral de regio's waar de islam een sterke invloed heeft op de politiek, aarzelen. Alleen in de hoofdstad Jakarta wil de overheid niets horen over een weigering. Daar wordt met man en macht gewerkt om zo snel mogelijk zoveel mogelijk kinderen in te enten, niet alleen tegen mazelen en rodehond, maar ook tegen difterie. Voor de stad is dit van wezensbelang, want uitgerekend deze maand worden er de ‘Asian Games’ gehouden: de Aziatische miniolympiade.

Meer dan zestienduizend atleten uit alle landen van Azië strijken neer in de stad. De drukte van de gevulde stadions kan een broeinest zijn voor allerhande ziektes. Een uitbraak van een ziekte is niet alleen gevaarlijk, maar betekent vooral ook gezichtsverlies voor de stad die 'de beste Aziatische spelen aller tijden' heeft beloofd. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden