Niet alleen in Niger slaat de honger toe

De voedselcrisis in West-Afrika is maanden geleden voorspeld en had makkelijk voorkomen kunnen worden. Toch komt de geldstroom pas de laatste twee weken op gang....

Van onze correspondent Kees Broere

Niet alleen in Niger dreigen ernstige voedseltekorten, ook in andere landen van de Sahel, zoals Mali, Burkina Faso en Mauritanië, is de nood hoog. Volgens het Wereldvoedselprogramma van de Verenigde Naties (WFP) is in deze landen voor zeker 2,5 miljoen mensen hulp nodig.

In Niger is de crisis het ernstigst, met circa 3,6 miljoen hongerige mensen. In het noorden van Burkina Faso, dat net als andere landen in de regio is getroffen door een combinatie van droogte en een sprinkhanenplaag, heeft een half miljoen mensen te weinig voedsel. Een deel van hen heeft het eigen huis inmiddels verlaten om elders in het gebied naar eten op zoek te gaan.

Iets dergelijks geldt ook in Noord-Nigeria, Mauritanië en Mali. In het laatstgenoemde land is volgens de VN dit jaar voedselhulp nodig voor 1,1 miljoen mensen. De regering in de hoofdstad Bamako spreekt dit echter tegen. ‘We lopen niet het risico van een hongersnood’, zo meent bijvoorbeeld de Malinese Voedselcommissaris Lansry Nana Haidara.

Internationale hulporganisaties denken er anders over. Een recent WFP-rapport spreekt van meer dan twee miljoen mensen in het woestijnachtige noorden van Mali, die met ‘voedselonzekerheid of hongersnood’ te maken dreigen te krijgen als niet snel hulp komt.

De semi-aride gebieden in de Sahel-landen, die lopen van Mauritanië in het westen tot Tsjaad in het oosten van Afrika, hebben bijna jaarlijks met een korte periode van dreigende voedseltekorten te maken. Doorgaans weten de bewoners hierop ook tijdig in te spelen. Dit jaar echter zijn de oogstopbrengsten veel te laag uitgevallen.

Nomaden in de getroffen regio moeten over veel grotere afstanden trekken en vaak ook een deel van hun vee verkopen. Dat laatste maakt hen in de nabije toekomst mogelijk nog kwetsbaarder.

Ondertussen begint de hulp aan Niger langzaam zijn bestemmingen te bereiken. ‘Niger is nu sexy’, zo verklaarde een hulpverlener onlangs. Het land is deze maand met dramatische beelden van ondervoede kinderen in de aandacht gekomen. De regering in Niamey waarschuwde echter al november vorig jaar voor dreigende voedseltekorten.

Het zwaarst getroffen zijn de kinderen. Alleen al in Niger zijn zo’n 800 duizend jongens en meisjes onder de vijf jaar ondervoed. Slechts voor 300 duizend van hen is op dit moment voldoende hulp beschikbaar. De hulporganisatie Artsen zonder Grenzen (AzG) meldt dat zonder urgente medische hulp tienduizenden kinderen ‘het gevaar lopen te sterven.’

De komende twee maanden zijn het meest kritiek. Op dit moment is niet alleen sprake van te weinig voedsel, maar lopen de verzwakte mensen in het gebied tijdens het regenseizoen ook een veel grotere kans op allerlei ziektes. Pas in oktober zal blijken hoe groot de lokale oogsten zullen uitpakken.

De VN hebben voor Niger drie keer een oproep tot internationale financiële steun doen uitgaan. ‘De voedselcrisis in Niger is maanden geleden voorspeld en had makkelijk voorkomen kunnen worden’, meent Phil Bloomer van de Britse organisatie Oxfam. Pas de laatste twee weken is de geldstroom echter op gang gekomen.

‘De afgelopen tien dagen is meer geld toegezegd dan de afgelopen tien maanden’, aldus Jan Egeland, het hoofd van de VN-organisatie Ocha, die de noodhulp coördineert. Eerder al merkte hij op dat voor anglofone landen in Afrika doorgaans meer internationale aandacht is dan voor francofone.

De meeste van de getroffen landen in de Sahel zijn Franstalig. Zij komen weinig in het nieuws, typisch genoeg juist omdat een aantal ervan, zoals Mali en Niger, relatief stabiele en democratische regimes kennen. Ook worden zij niet geteisterd door burgeroorlogen en opstanden, zoals meer anglofone landen met voedselproblemen als Somalië en Sudan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden