OP HET TWEEDE GEZICHT

Nicolas ‘Bling Bling’ Sarkozy begeeft zich al te makkelijk op terreinen waar hij niet zou mogen komen

Olaf Tempelman legt bekende buitenlanders op de sofa. Deze week: als de Franse oud-president Nicolas Sarkozy had kunnen stilzitten, dreigde hij nu niet te worden gestraft met een elektronische enkelband.

null Beeld Javier Muñoz
Beeld Javier Muñoz

Dat Nicolas Sarkozy, de 23ste president van Frankrijk, in alle staten was na zijn nederlaag tegen François Hollande op 6 mei 2012, is geboekstaafd. Weinigen die het presidentschap van de Vijfde Republiek ambiëren, vinden één termijn genoeg. In biografieën van Sarkozy, in 1955 geboren als zoon van een uitgeweken Hongaarse baron, vallen woorden als ‘ambitie’, ‘energie’, ‘gedrevenheid’, ‘geldingsdrang’ en ‘eergevoel’ nog aanmerkelijk vaker dan in die van collega’s. Dat hij verloor van Hollande, een tegenstander die werd bestempeld als zwak en kleurloos, maakte het debacle extra onverkwikkelijk.

Of Sarkozy na die nederlaag een waarzegger raadpleegde, is niet bekend. Maar stel dat zo’n paragnost had gezegd: ‘Ik zie in mijn glazen bol dat in maart 2021 alle schijnwerpers weer op u gericht zullen zijn, dat uw gezicht dan weer op alle voorpagina’s prijkt, dat miljoenen weer over u praten…’ Reken maar dat Sarkozy bij die voorspelling had gedacht aan een glansrijke comeback en niet aan een elektronische enkelband vanwege drie jaar cel waarvan twee onvoorwaardelijk, als het vonnis van 1 maart in beroep wordt bevestigd.

Sarkozy is niet de eerste Franse oud-president die met justitie te maken krijgt. Wel is hij de eerste bij wie onderzoekers in de ene zaak die tegen hem liep (wegens het mogelijk accepteren van harde valuta van wijlen de Libische leider Khadafi) op informatie stuitten uit een andere zaak tegen hem (wegens het mogelijk aftroggelen van geld van de dementerende mevrouw Bettencourt; Sarkozy beloofde een advocaat-generaal via een geheime telefoon een baan in Monaco, in ruil voor vertrouwelijke informatie). Woensdag zult u opnieuw beelden zien van Sarkozy in de rechtbank: dan komt hij voor in een derde zaak, de Bygmalion-affaire, ook wegens corruptie. Voor de sleutelrol die Sarkozy blijkt te hebben gespeeld in het toewijzen van het WK aan Qatar, loopt nog geen zaak tegen hem.

Zowel vrienden als vijanden hebben over deze politicus gezegd dat hij kan niet stilzitten. Sarkozy – bijnaam: ‘Bling Bling’ – staat altijd aan. Er is een grap dat gedrevenheid bij mannen op twee manieren kan worden getemperd: door een gemiddelde lengte of door een fles wijn. Sarkozy is 1 meter 66 én geheelonthouder: zo iemand kan dag en nacht zijn vuisten ballen. Psycholoog Pascal de Sutter stelde bij hem het ‘dwangmatig narcistisch syndroom’ vast. Wie dat heeft, ‘wil iedereen ervan overtuigen dat hij buitengewoon is’.

Als mogelijke oorzaak van het vroegtijdige einde van zijn presidentschap geldt het acute gebrek aan synchroniciteit tussen hem en Frankrijk: tussen 2007 en 2012 lanceerde Sarkozy ettelijke duizenden voorstellen, meer dan het land ooit kon behappen. Zijn oud-adviseur Alain Minc zei: ‘Nicolas zit zó vol testosteron dat hij zich op zijn gemak voelt tijdens crises. Maar als het rustiger is, wordt hij onhandig, want dan kan hij met die overdosis hormonen nergens heen.’

Wie almaar ‘aanstaat’ en gespecialiseerd is in ‘pushen’, begeeft zich makkelijk op terreinen waar hij eigenlijk niet mag ‘pushen’. Sarkozy was zijn herverkiezing amper misgelopen, of hij begon al met het voorbereiden van een comeback. Was hij minder energiek aan de slag gegaan om elk juridisch obstakel daarvoor uit de weg te ruimen, dan had hij het in 2022 wellicht wél tegen Macron mogen opnemen. Presidenten als Jimmy Carter en Valéry Giscard d’Estaing kregen slechts één termijn en kwamen daarna nog prima terecht. Mensen die de toekomst niet kenden, voorspelden in 2012 dat de 23ste Franse president niet zo’n gelukkige één-termijner zou worden. Ze kregen gelijk. De 45ste president van de VS wordt er ook geen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden