NieuwsSeries

Netflix schrapt na twee jaar alsnog omstreden zelfmoordscène 13 Reasons Why

Na een golf van kritiek heeft Netflix besloten een zeer omstreden zelfmoordscène uit de populaire jongerenserie 13 Reasons Why te schrappen. In de bijna drie minuten lange scène was te zien hoe de hoofdrolspeler zelfmoord pleegt in een badkuip door haar pols door te snijden.

De aanpassing komt vlak voor de lancering van het derde seizoen van 13 Reasons Why. Beeld Netflix
De aanpassing komt vlak voor de lancering van het derde seizoen van 13 Reasons Why.Beeld Netflix

Organisaties van ouders en zelfmoorddeskundigen hadden felle kritiek geuit op Netflix. Het aangrijpende, controversiële fragment, compleet met gutsend bloed, is al twee jaar oud en was te zien aan het einde van het eerste seizoen van 13 Reasons Why. De serie draait om Hannah Baker, een tienermeisje, die in een serie tapes de dertien redenen opsomt waarom ze zelfmoord pleegt na jarenlang te zijn gepest.

Na overleg met onder andere de Amerikaanse organisatie voor zelfmoordpreventie, kondigde Netflix in een tweet aan dat de scène zou worden ingekort. Het omstreden fragment was dinsdag al niet meer te zien. ‘Wij hebben gehoord dat veel jongeren door 13 Reasons Why zijn aangemoedigd om te praten over moeilijke kwesties zoals depressiviteit en zelfmoord, en om hulp te zoeken’, aldus Netflix. ‘Wij zijn ons bewust van het voortdurende debat rondom de serie.’

In de scène zal niet meer te zien zijn dat Hannah met een scheermes haar pols doorsnijdt en wat daarna met haar gebeurt. De aanpassing komt vlak voor de start van het derde seizoen van de serie deze zomer.

‘Zelfmoord is lelijk’

De makers van de serie stemden in met de aanpassing. ‘Geen enkele scène is belangrijker dan de serie en de boodschap erachter dat wij beter voor elkaar moeten zorgen’, aldus Brian Yorkey, de bedenker van 13 Reasons Why. Yorkey heeft de bekritiseerde scène vanaf de start van de serie altijd met verve verdedigd.

Hij zei dat er bewust voor was gekozen om de zelfmoord zo lang en zo aangrijpend in beeld te brengen. ‘Wij vonden dat het te makkelijk zou zijn om haar zelfmoord stijlvol en vredig te laten zijn’, zei hij in 2017 tegen de Hollywood Reporter. ‘Wij wilden laten zien dat zelfmoord smerig, lelijk en ongelooflijk pijnlijk is. Het is afschuwelijk om het te ondergaan en het is afschuwelijk voor de mensen die achterblijven.’

Het besluit van Netflix werd direct toegejuicht door de conservatieve actiegroep Parents Television Council (PTC), die vindt dat de tienerserie zelfmoord bewierookt. De organisatie, die strijdt tegen seks en geweld in films en series, was een van de groepen die de zelfmoordscène bekritiseerde. ‘Netflix heeft eindelijk erkend dat dit soort uitgesproken beelden schadelijk kunnen zijn voor kinderen’, aldus PTC-president Tim Winter. Hij sprak van een ‘verantwoordelijk besluit’. Winter: ‘Wij roepen Netflix op extra zijn best te doen om kinderen te beschermen tegen dit soort schadelijke beelden.’

Zelfmoordonderzoek

Ook diverse organisaties die zich inzetten voor zelfmoordpreventie, zijn tevreden. ‘Er is veel discussie geweest in de medische wereld over de serie’, aldus de American Foundation for Suicide Prevention in een gezamenlijke verklaring. ‘Deze positieve verandering zal ertoe leiden dat 13 Reasons Why een open gesprek over geestelijke gezondheid en zelfmoordpreventie blijft aanmoedigen. Tegelijk wordt het risico voor de meest kwetsbare tienerkijkers verminderd.’

Netflix en de makers van de serie kwamen in april flink onder druk te staan door een wetenschappelijk onderzoek waaruit bleek dat zelfmoord onder jongeren in de VS met bijna eenderde zou zijn gestegen in de maand nadat 13 Reasons Why was gestart. Het ging om jongeren tussen de 10 en 17 jaar. In de periode tussen april (toen de serie werd gelanceerd) en november 2017 zouden er bovendien 195 meer zelfmoorden zijn geweest onder deze groep vergeleken met de normale cijfers.

De onderzoekers erkenden echter dat ze niet hard konden maken dat er een ‘causaal verband’ was tussen de start van de serie en het gestegen aantal zelfmoorden.

Veroorzaakte de serie 13 reasons why echt een zelfmoordpiek in Amerika?

Na het uitkomen van de serie in de VS zouden onder jongeren 195 zelfmoorden méér zijn te betreuren, schreef een onderzoeksteam onder leiding van hoogleraar gedrag en welzijn John Campo in vakblad Journal of the American Academy of Child & Adolescent. Klopt dat wel? We zochten het uit.

Vormt de Amerikaanse tienerdramaserie een gevaar of moeten we juist blij zijn met deze rauwe vertoning van het puberbestaan? De scherpste internationale opinies van toentertijd (2017) op een rij. ‘Hannahs dood wordt neergezet als wraakfantasie met als doel om anderen een schuldgevoel te bezorgen.’

Lees ook de recensie van de serie: 13 Reasons Why stijgt boven het niveau van gemiddelde highschoolserie’.

Heb jij hulp nodig of wil je praten over zelfmoord(gedachten)? Dan kun je contact opnemen met Stichting 113 Zelfmoordpreventie via 0900 0113 (24 uur bereikbaar) en 113.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden