Netanyahu's Rubicon

BIJNA EEN JAAR na de oorspronkelijk overeengekomen datum gaat het dan toch gebeuren: Israël zal het gezag over het grootste deel van Hebron aan de Palestijnen overdragen....

Beide elementen uit het Hebron-akkoord zijn niet nieuw; ze staan al met zoveel woorden in het tweede Oslo-verdrag. Wel nieuw en van grote betekenis is het feit dat nu ook de regering-Netanyahu zich voor de eerste keer ondubbelzinnig heeft gecommitteerd aan de uitvoering van de Oslo-akkoorden.

Door dit akkoord met Arafat te sluiten is Netanyahu zijns ondanks de Rubicon overgestoken. Want van nu af aan is hij niet alleen in formele zin aan de Oslo-akkoorden gebonden, maar is hij ook persoonlijk een verdragspartner. Dat verkleint de marges om het vredesproces alsnog te torpederen.

Ook kan het feit dat Netanyahu ten slotte heeft besloten het pad van Oslo verder te bewandelen, een heilzaam effect hebben binnen de Israëlische samenleving. Die is diep verdeeld over de vraag welke offers voor vrede gebracht dienen te worden.

Een meerderheid in Israël wil vrede, is bereid zaken te doen met Arafat en gebied af te staan aan de Palestijnen. Een niet te verwaarlozen minderheid vindt vasthouden aan het historische land Israël minstens even belangrijk als vrede.

Netanyahu is vooral dankzij de steun van die minderheid aan het bewind gekomen. Hij kon zijn rivaal Peres verslaan door de bijzondere omstandigheid van een reeks bloedige terreuraanslagen, gepleegd door extreme Palestijnen, en door de onhelderheid van zijn verkiezingsbeloften. Maar Netanyahu's stelling dat de door hem nagestreefde 'vrede met veiligheid' voor Israël gunstiger zou uitvallen dan Peres' vredespolitiek, is met dit Hebron-akkoord (dat als twee druppels water op het vorige lijkt) gelogenstraft.

Als Netanyahu voortaan naar dit inzicht handelt, kan dat de polarisatie in Israël verminderen en het draagvlak voor vrede verbreden. Dan zou het verzet tegen het vredesproces voortaan beperkt blijven tot een vrij kleine groep extreme nationalisten; dat is nog steeds behoorlijk lastig, maar te hanteren.

Is Netanyahu wel geëvolueerd tot een voorzichtig voorstander van het vredesproces? Of heeft hij zich slechts tegenstribbelend en onder forse externe druk over de streep laten trekken? Dat blijft de grote vraag. Veel meer dan dat de ondergang van het vredesproces is afgewend en zelfs een schuchter stapje voorwaarts is gezet, valt er vooralsnog niet te vieren.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden