Netanyahu presenteert zich als 'partner voor vrede'

De Israëlische premier in spe Benjamin Netanyahu heeft woensdag gezegd dat zijn regering 'een partner voor vrede met de Palestijnen' zal zijn. Zijn verrassend gematigde uitspraak komt een dag nadat hij de Arbeidspartij had verleid tot regeringsdeelname.

Van onze buitenlandredactie

Eerder had Likudleider Netanyahu, die zich tijdens de verkiezingscampagne graag presenteerde als onverzoenlijke havik, slechts de de religieus-orthodoxe Shaspartij en de ultranationalisten van Yisrael Beiteinu aan zich weten te binden.

Zo'n driepartijencoalitie zou een zeer rechts kabinet hebben opgeleverd en de dood hebben betekend van vredesbesprekingen met de Palestijnen. Er was Netanyahu, met het oog op de internationale geloofwaardigheid van zijn regering, veel aan gelegen een vierde, gematigder partij bij de coalitie te betrekken. De Kadimapartij van minister van Buitenlandse Zaken Tzipi Livni was daartoe niet bereid, omdat de aanstaande premier stelselmatig weigerde de stichting van een Palestijnse staat te overwegen of te bespreken.

Om de Arbeidspartij van minster van Defensie Barak over de streep te trekken zegde Netanyahu toe de vredesbesprekingen door te zullen zetten. Het conceptakkoord met Arbeidspartijleider Ehud Barak rept van een streven naar ‘een regionaal akkoord voor vrede en samenwerking in het Midden-Oosten’. Daarbij werden echter geen doelstellingen of deadlines geformuleerd.

Tweestatenoplossing
Verder staat erin dat de regering zich gehouden weet aan ‘diplomatieke en internationale akkoorden die Israël door de jaren heen heeft ondertekend’. Impliciet betekent dat het nastreven van een tweestatenoplossing met de Palestijnen.

Netanyahu had zich eerder op geen enkele manier vastgelegd op vredesoverleg met de Palestijnen. In de deelcoalitieakkoorden met Yisrael Beitenu en Shas komt dat niet aan de orde. Dit leidde de laatste weken tot irritatie in Europa en, in bedektere termen, in de VS. Voor Netanyahu dreigde een internationaal isolement.

De Palestijnse onderhandelaar Saeb Erekat reageerde woensdag gematigd positief op de uitspraken van Netanyahu en de deelname van de Arbeidspartij aan het nog te vormen kabinet. Hij herhaalde niettemin de twee belangrijkste Palestijnse eisen: het bereiken van een zogenoemde tweestatenoplossing en het einde van het Israëlische nederzettingenbeleid op grondgebied dat de Palestijnen als het hunne beschouwen.

Livni zei er woensdag nog altijd niet over te peinzen deel te nemen aan de voorgenomen coalitie van Netanyahu. De regering die Netanyahu voor ogen staat is volgens Livni 'in zonde verwekt'.

Op papier heeft Netanyahu nu een meerderheidsregering rond die kan bogen op 66 van de 120 zetels in de Knesset. Maar de overeenkomst met Barak kan een rebellie ontketenen in zowel de Arbeidspartij als Likud. Netanyahu zal daarom nog kleine rechtse fracties aan zich willen binden.

Arbeiderspartij verdeeld
Vooraanstaande leden in de Arbeiderspartij zijn tegen deelname aan de coalitie. Partijprominent en minister Yuli Tamir zei woensdag nog niet te weten of zij zo'n regering wel zal steunen. Zij vreest dat de Arbeidspartij als zij tot de coalitie toetreedt, slechts als vijgenblad zal dienen voor een keihard beleid. Zeven van de dertien parlementariërs van de Arbeidspartij delen die mening. Tamir zei niet dat de tegenstanders uit de partij zullen treden, maar sloot het ook niet uit. De partij 'is de weg kwijt', zei zij.

Barak zegt dat deelname van de Arbeidspartij kan zorgen voor matiging in de regering van Netanyahu.

Ehud Barak (AP) Beeld
Ehud Barak (AP)

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden