NieuwsVerkiezingen Israël

Netanyahu claimt overwinning maar komt twee zetels tekort voor meerderheid

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft de overwinning geclaimd in de parlementsverkiezingen van maandag. Netanyahu gaat met zijn rechtse blok aan kop in de tellingen, maar hij komt zoals het nu naar uitziet twee zetels tekort voor een meerderheid.

Aanhangers van Netanyahu's Likoed-partij in Tel Aviv na het sluiten van de stembussen.Beeld AFP

Netanyahu’s Likoed-partij deed het beter dan de partij Blauw en Wit van uitdager Benny Ganz, een voormalig legerleider. ‘Dit is een overwinning tegen alle verwachtingen in’, aldus de premier tegen zijn aanhangers. ‘Onze tegenstanders hadden gezegd dat het Netanyahu-tijdperk voorbij was.’

Gantz toonde zich teleurgesteld over de waarschijnlijke uitslag van de derde verkiezingen in korte tijd. ‘Ik begrijp en deel het gevoel van teleurstelling en pijn’, zei hij in het hoofdkwartier van zijn partij. ‘Want dit is niet het resultaat dat wij wilden.’ Hij sprak de vrees uit dat de verkiezingen opnieuw zullen uitlopen op een patstelling. Parlementsleden van de partij ontkenden berichten dat Gantz zou aftreden. 

Nadat 72 procent van de stemmen was geteld, stond de Likoed-partij op 35 zetels en Blauw en Wit van Gantz op 32. Bij de verkiezingen in september haalde Gantz nog 33 zetels en won Likoed 32 zetels. Beide partijleiders slaagden er toen niet in een regeringscoalitie te vormen die kon rekenen op een meerderheid in het parlement. Beide leiders hoopten dat de verkiezingen van maandag de patstelling zouden doorbreken.

Hoge opkomst

Met zijn rechtse en religieuze bondgenoten kan Netanyahu’s regeringscoalitie volgens de laatste uitslagen rekenen op 59 van de 120 zetels in het parlement. Likoed hoopt alsnog aan een meerderheid te komen met onder andere de stemmen van de militairen. Deze zijn nog niet allemaal geteld.

Een Likoed-woordvoerder zei te verwachten dat Netanyahu een nieuwe regering kan vormen met de hulp van enkele parlementariërs die zich mogelijk bij hem zullen aansluiten. ‘Er zullen overlopers zijn’, aldus de woordvoerder tegen de Israëlische televisie. Netanyahu is nu al de langstzittende Israëlische premier. Als hij erin slaagt een nieuwe regering te vormen, wordt het zijn vierde ambtstermijn op rij.

Zoals het nu naar uitziet boekt de Gezamenlijke Lijst, die de Arabische-Israëliërs op grote schaal steunen, winst. De partij stijgt van 13 naar 17 zetels, waarmee het de derde partij van het land wordt. De opkomst was met 71 procent opmerkelijk hoog, iets meer dan bij de twee vorige verkiezingen. Veel waarnemers spraken de afgelopen weken over ‘verkiezingsmoeheid’ onder de bevolking, die vorig jaar al twee keer eerder naar de stemlokalen toog, maar daarvan bleek geen sprake.

Afschuw

Netanyahu richtte zich in de laatste fase van de campagne vooral op Israëliërs die in 2019 niet naar de stembus gingen. In zijn eerste reactie op de exitpolls hield hij het kort: ‘Dank u’, liet hij weten via Twitter. ‘Wij hebben gewonnen dankzij ons geloof in onze koers en dankzij het volk van Israël.’ Netanyahu is er alles aan gelegen om zo snel mogelijk een coalitieregering te vormen. Op 17 maart begint het proces tegen hem. De premier wordt al jaren achtervolgd door beschuldigingen van omkoping en fraude.

President Reuven Rivlin sprak zijn afschuw uit over dat zijn landgenoten voor de derde keer binnen een jaar naar de stembus gingen. Hij zei zich te schamen ‘tegenover de burgers van Israël’. Bij het uitbrengen van zijn stem haalde hij hard uit naar de partijen die vorig jaar geen coalitie wilden vormen. ‘Dit verdienen we niet’. De voortdurende politieke instabiliteit is volgens hem funest voor het land.

Het is aan Rivlin om te bepalen welke partijleider na de verkiezingen van maandag het voortouw krijgt bij het vormen van een regering. Normaliter is dat de winnaar, maar Rivlin kan ook kiezen voor een politicus aan wie hij meer kans toedicht om een coalitie te smeden. Rivlin is een partijgenoot maar geenszins een partijvriend van Netanyahu. 

Lees verder

Premier Israël dacht dat vredesvoorstel Trump hem duwtje in de rug kon geven, maar het brengt juist boze Arabieren naar de stembus. Lees onze reportage vanuit Umm al-Fahm.

Vijftig oud-regeringsleiders en buitenlandministers uit heel Europa schreven een open brief: ‘Trumps Midden-Oostenplan herinnert aan apartheid.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden