Column

Net toen ik met mijn gezin langsliep riepen ze: 'Minder! Minder!'

Rupchen in Brabant.

Afgelopen zaterdag in de Amsterdamse Kinkerstraat: een uitgelaten drietal roept 'Minder! Minder!', net op het moment dat ik met mijn gezin en een goede vriendin langsloop.

Goede vriendin: 'Dat was echt niet voor jou bedoeld.'

Ik: 'Sure?'

Goede vriendin: 'Ja echt.'

Pijn moet je opzoeken, leerde ik de afgelopen weken. Stel je er aan bloot en je wordt er weerbaarder door. Ik loop door Rucphen (22.288 inwoners), een Brabantse gemeente waar 38,9 procent van de stemmen bij de verkiezingen naar de PVV ging. Een klein middagje lang wandel ik er door de straten, langs piekfijne villa's met keurige voortuintjes - en niet één keer kom ik er iemand tegen die op mij lijkt. Een Rucphense groet mij vriendelijk. Een andere Rucphense staart mij vanaf haar balkon een tijdje na. Ik baad in haar blik, die net priemend genoeg is om een brokje pijn bij mij weg te hakken. Meer! Meer!

'Ik heb uit protest tegen Den Haag op de PVV gestemd', zegt de Rucphense Willem ten Ouden (68) die bezig is met het leggen van tegels in zijn garage. 'Alles wordt duurder. Daar doet de PvdA niks tegen.'

'Ja, een proteststem, zo zou je mijn stem op de PVV wel kunnen noemen', zegt een andere Rucphenaar, de 79-jarige Cornelius van Overvolt. Met een harkje schraapt hij in de tuin van zijn dochter wat onkruid bij elkaar. 'Het wordt toch nooit iets met die PvdA en VVD, ze doen niks voor mensen.'

Aardige mannen zijn het, die mij vriendelijk te woord staan. De zinnen die ze uitspraken kon ik in gedachten afmaken. Ik had ze al vaker gehoord van PVV-sympathisanten die mij bezwoeren dat ze de PVV vooral zagen als een dikke middelvinger naar Den Haag. Van PVV-haatretoriek moesten ze niets weten.

'Als mensen zich aanpassen, dan heb ik helemaal geen probleem met ze', zegt meneer Ten Ouden terwijl hij wat uitgeschoten cement van de tegels boent.

Ook meneer Van Overvolt heeft met niemand problemen. Breed grijnzend: 'Leven in Rucphen geef ik zeker een 8.'

Sommige pijn is groter dan nodig hoeft te zijn, heb ik geleerd. Ontmoetingen met sympathieke PVV-kiezers als Van Overvolt en Ten Ouden kunnen mijn angstige blik op de wereld relativeren. Dan kan ik de volgende keer dat iemand in de Kinkerstraat in Amsterdam 'Minder! Minder!' brult gewoon soeverein doorlopen, als een baas.

Helaas werkt het niet zo.

Kinkerstraat in Amsterdam Beeld anp

'U heeft het schijnbaar goed', begin ik tegen meneer Ten Ouden. 'U woont mooi, hebt met niemand problemen - u heeft toch niets om tegen te protesteren?'

'Maar een heleboel andere mensen wel', antwoordt hij. 'Uit solidariteit met hen stem ik op de PVV.'

Ik vind het moeilijk te geloven en vermoed heel andere motieven. Maar meneer Ten Ouden houdt voet bij stuk.

'U heeft niet vanwege hun islamstandpunt op de PVV gekozen?'

'Nee, daar moet ik helemaal niks van weten', antwoordt meneer Ten Ouden.

Een PVV-sympathisant die ik een paar maanden geleden sprak, zei ook een intense hekel te hebben aan het Haagse politieke bedrijf. Maar een grotere hekel had hij aan Sylvana Simons. Daar kwam hij niet meteen voor uit. Het duurde ongeveer een half uur voordat hij uit zichzelf overstapte op een flink potje seksistisch Simons-bashing. In zijn hoofd leefde de volgende conclusie: de PVV bestaat omdat de zwarte Sylvana Simons haar plek niet kent.

Ik ga op een bankje zitten bij het Rucphense gemeentehuis. Zes oudere mannen zijn er aan het jeu de boulen. Statistisch gezien moet ongeveer de helft van dit zestal op de PVV hebben gestemd.

Dit heb ik ook geleerd in de afgelopen weken: heel lang naar iets kijken, dan gaan bepaalde pijnen vanzelf slijten. Daarom fixeer ik mijn blik op het zestal. Het idee dat hier PVV'ers tussen zitten, laat ik over mij heen komen. Bedoeling van dit trucje is dat ik op den duur geen gemene PVV'ers meer zie, maar gewoon een zestal vrolijke Brabanders, die vast heel lief zijn voor hun kleinkinderen.

Het lukt mij maar matig. De scherpe wrokgevoelens laten zich moeilijk naar de achtergrond drukken.

Wat ik wel win aan dit experiment: een intens verlangen om een oud en wit jeu de boulend mannetje te worden, in Rucphen, in Amsterdam, of waar dan ook. Hoe fijn moet dat zijn. Zorgeloos met ijzeren ballen smijten. Zelden bedacht hoeven te zijn op de politieke kleur van anderen. Geef mij zo'n leven en geen 'Minder! Minder!' roepende hork zal mij ooit nog kunnen raken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden