Net als een prinsesje

De prinsessen die de meeste invloed op de mode hebben, zijn prinsessen die niet als zodanig zijn geboren. toch lijkt de Máxima-look tot op heden geen groot succes....

Vraag een kleutermeisje wat ze later wil worden, en de kans is groot dat ze zegt: 'Prinsesje.' Want een prinsesje heeft een mooi kasteel om in te wonen, en misschien wel een eigen pony. Maar vooral heeft een prinsesje een kroontje en kasten vol prinsessenkleren. Roze jurken met heel wijde rokken, en zilveren of gouden schoenen met hakken.

Ook bij volwassen meisjes, die allang beter weten, spreken prinsessen tot de verbeelding. Vanwege dat kasteel, en misschien ook wel vanwege de prins, die inmiddels de plaats heeft ingenomen van de pony. Maar toch voornamelijk vanwege die prinsessenkleren, die niet meer noodzakelijkerwijs roze zijn, maar wel van het soort dat niet is weggelegd voor iedereen. Het is niet voor niets dat niet alleen de roddelbladen, maar ook de internationale modebladen vol staan met adel en royalty. Dat wil zeggen: prinsessen die voldoen aan het ideaalbeeld van het prinsesje dat we van jongs af koesteren. Mooi, slank, en met die jaloersmakende garderobe.

Sommigen van die prinsessen zijn prinses van geboorte. Caroline van Monaco bijvoorbeeld, de bloedmooie, Chanel-dragende dochter van Reinier en Gracia. Of haar minstens zo knappe, 16-jarige, bij Her mès shoppende kind Charlotte. (Carolines veel minder mooie, knoeierig levende en ontegenzeglijk belabberd geklede zus Stéphanie zie je nooit in dat soort bladen, tenzij als voorbeeld van hoe het níet moet.) Of Victoria, kroonprinses van Zweden, hersteld van anorexia en bedeeld met de jukbeenderen van een model, ook zonder kroontje en sjerp koninklijke waardigheid uitstralend.

Toch zijn geboren prinsessen lang niet altijd de aansprekendste. Prinsessen die voor hun trouwen geen titel hadden, hebben tenslotte jarenlang alleen maar kunnen dromen van couturejurken, kasten vol Manolo Blahnik-pumps en status, en zij vullen de prinsessenrol daardoor meestal net iets uitbundiger in.

Filmster Grace Kelly werd als Gra cia het toonbeeld van een sprookjesprinses. Het Belgische burgermeisje Diane Halfin werd na haar huwelijk met de Oostenrijkse prins Egon von Furstenberg wereldberoemd doordat ze haar prinsessentitel inzette voor zakelijk gewin: Diane von Furstenberg, die overigens na vier jaar al scheidde, is de vrouw achter de dvf wrapdress, een modeklassieker.

Haar hedendaagse evenknie is Marie-Chantal van Griekenland, dochter van de Amerikaanse taxfree-magnaat Robert Miller en getrouwd met de Griekse kroonprins Pavlos. mc, zoals ze wordt genoemd, is blond, frêle, smaakvol gekapt en modieus gekleed - ze is zo'n vrouw die als eerste gefotografeerd wordt in wat hét kledingstuk van het seizoen gaat worden. De Amerikaanse bladen als W, Vogue en Harper's Bazaar krijgen dan ook geen genoeg van haar. Marie-Chan tal zit nu zelf ook in de mode: ze heeft een lijn met uiterst luxe kinderkleertjes.

Niet voor haar onder doet haar zus Alexandra die is getrouwd met Ale xan der, zoon van Egon en Diane von Furstenberg. Zij is de motor achter de recente wederopstanding van het merk van haar schoonmoeder. De derde Miller-zus (de sprekend op elkaar lijkende zussen van in de dertig worden bij voorkeur met z'n drieën tegelijk op de foto gezet) is overigens ook niet slecht terechtgekomen: zij trouwde een Getty. Erg hip is ook 28-jarige Mette-Marit, de omstreden (ze heeft een zoontje uit een relatie met een cocaïnedealer) en kersverse vrouw van kroonprins Haakon van Noorwegen, die bijna uitsluitend de understated, maar chique kleren van de Italiaanse ontwerpster Al ber ta Ferretti draagt.

Hoe modebewust dit drietal ook is, geen van hen heeft de invloed die prinses Diana (1961-1997) had. Ze liep niet voorop in de mode, maar als zij iets deed, deden miljoenen vrouwen het ook. Haar kapsel was een rage. Omdat zij zich verplicht voelde hoeden op te zetten, volgden andere Engelse vrouwen haar voorbeeld. Als ze een paar gouden oorbellen met hartjes droeg, lagen de goedkope kopieën de week erop in iedere winkel. Een jurk die door haar werd gedragen, was een gegarandeerde bestseller.

Lady Diana had bepaald geen aangeboren gevoel voor mode. Kleren leken haar als jong meisje zelfs helemaal niet te interesseren. Dat hoorde ook wel een beetje bij haar stand. Tegenwoordig maken adellijke meisjes Londen onveilig in blote designerjurken en zijn ze gewilde fotomodellen, maar in haar tijd was het voor de upper class not done zich met mode bezig te houden. Zoals koningin Victoria eens zei: 'Mode - alles behalve dat.'

Toen Diana zich in 1980 verloofde, bestond haar hele garderobe uit wat wollen truien en een paar blouses en rokken van Laura Ashley, zoals de stylisten van de Britse Vogue, die ze had ingeschakeld om haar te helpen, tot hun verbijs tering ontdekten. De Vogue-dames bleven haar tot het laatst adviseren, al nam Diana niet alles van hen aan: het is hen bijvoorbeeld nooit gelukt haar sieraden wat subtieler te krijgen.

In het begin wilde Diana vooral serieus genomen worden en droeg ze degelijke, pastelkleurige creaties van de Engselse ontwerpster Catherine Walker. Engelse ontwerpers hadden sowieso haar voorkeur: ze had meteen door dat ze de Britse mode-industrie een flinke boost kon geven. Het laatste jaar van haar leven, na haar officiële scheiding van Charles, kwam ze pas echt goed op gang. Ze stapte over op hoge hakken - ze hoefde niet meer bang te zijn boven Char les uit te torenen - en kortere rokken, en ze koos vaker voor niet-Engelse ontwerpers. Ze verscheen in gedurfde ontwerpen als een lingerie-avondjurk van Dior en werd een beschermelinge van Gianni Ver sace, wiens sexy kleren dankzij haar een kwaliteit kregen die ze voorheen niet hadden: klasse.

De kleding van prins Bernhard getuigt van een ongeremd joie de vivre, maar verder staat het Nederlands koningshuis niet bekend om zijn frivoliteit. Zelfs onze drie jonge, kersverse prinsessen - Ma rilène, Annette en Laurentien, echtgenoten van respectievelijk prins Mau rits, prins Bernhard junior en prins Constantijn - zijn vooral ge wóón. Ze dragen het soort gemakkelijke kleren, platte schoenen en vrolijke haarspelden waarin je talloze werkende vrouwen van rond de dertig kunt aantreffen. En als ze eens formeel zijn, heeft het al snel iets ongemakkelijks. Hun mantelpakjes worden vaak gecombineerd met net iets te ouwelijke hoeden en pumps.

Máxima Zorreguita (30) is niet grootgebracht met ons nationale gewoon-syndroom. Wellicht is Máxima zelfs zo'n meisje dat nooit is opgehouden een prinsesje te willen worden. Máxima is ook mooi. Niettemin heeft de Argentijnse nog niet de navolging van een Marie-Chantal of Mette-Marit. De Nederlandse glossy's hebben tot nu toe dan ook opmerkelijk weinig aandacht aan haar besteed. 'Het maakt allemaal niet een overweldigende indruk', zegt Riek Tawfik. Zij is hoofdredacteur van Beau Mon de, Nederlands grootste glossy en gespecialiseerd in wat tegenwoordig celebrity style heet.

Maxima heeft nauwelijks gefigureerd in Beau Monde. 'Wat we tot nu toe gezien hebben, is vrij stijfjes', vindt Tawfik. 'Ze heeft niet zoals Diana een eigen stijl.' In Elle staat deze maand wel - voor het eerst - een artikel over de Argentijnse. Onder de titel 'de M xi morfose' geeft het blad modetips. 'Kijk uit met die linke roklengte en die killing vleeskleurige panty's.' 'Iets meer pit, graag.' En: 'Die man om je nek is echt een prins. Met een heel dikke portemonnee!'

Zelfs de lezeressen van Privé, dat wel iedere week trouw over Máxima schrijft, zijn niet eenduidig enthousiast. 'Ze ziet er een beetje deftig uit', zegt Privé's Barbara Plugge. 'Je zou het stijlvol kunnen noemen, maar ook een beetje saai. Ik denk dat ze zich zo kleedt om Beatrix een plezier te doen.'

Maar er is meer dan de koningin. De kleren van een lid van een koninklijk huis moe ten nu eenmaal aan veel meer eisen voldoen dan die van de gemiddelde burger. En Máxima is nog veel koninklijker dan Annette, Marilène en Laurentien bij elkaar.

Koninklijke kleren moeten van veraf zichtbaar zijn. Ze moeten vorstelijk zijn. Ze moeten, bij een staatsbezoek, eer bewijzen aan het land waar ze worden gedragen. En bovenal moeten ze praktisch zijn. Een koninklijke rok mag niet opwaaien en moet wijd en lang genoeg zijn om er gemakkelijk mee in en uit auto's te stappen. Een jasje mag bij diezelfde handeling de rug niet bloot maken. En in een koninklijk decolleté mag niemand kunnen kijken, terwijl de eigenares wel te allen tijde moet kunnen bukken om een peuter een hand te geven.

Daarbij mogen de kleren absoluut niet kunnen doorschijnen; iedereen die de jaren tachtig bewust heeft meegemaakt herinnert zich de foto van de jonge Diana Spencer in bloemetjesrok, waarin haar benen zich dankzij het tegenlicht precies aftekenden. Wie niet gezegend is met een heel goede adviseur of veel modetalent, heeft wel een tijdje nodig om daar allemaal aan te wennen.

Niet verwonderlijk daarom dat Máxima's kleren tot nu toe eerder veilig dan modern zijn. Haar knielange kraagloze jassen, mantelpakjes, keurige pantalons en effen avondjurken had ze vijf jaar geleden ook aan kunnen hebben, en waarschijnlijk slaat ze er over tien jaar nog geen slecht figuur mee. Het saaie, seksloze donkerblauwe mantelpak waarin ze de Keukenhof bezocht, was zelfs een regelrechte misser: ze leek wel een hostess. Haar lange, g eblondeerde haar is nog haar meest gewaagde statement.

Maar anders dan Elle schreef, maakt Máxima - die overigens een opvallend Hollands figuur heeft - wel degelijk gebruik van een dikke portemonnee. Máxima heeft een voorkeur voor on-Nederlandse, mon daine merken. Ze draagt Ralph Lau ren, Donna Karan (de eerste, dure lijn), Valentino (het rode mantelpak met strik was van zijn hand en heeft zo'n 3200 euro gekost) en kleren van de Ar gen tijn se ontwerpster Graciela Naum (de - alweer - rode verlovingsjurk). Haar schoenen - vaak slingbacks, pumps met een open hiel, die om praktische redenen bij Ne derlandse vrouwen niet erg populair zijn - zijn vaak van Tod's, net als de grote beige tas, waarmee ze in het begin vaak werd gesignaleerd. Die kost ongeveer 900 euro.

De nieuwe persmap van Tod's bevat, behalve dia's van onder anderen Claudia Schiffer, George Clooney en Hillary Clinton met Tod's-schoenen en -tassen, ook een afbeelding van Máxima (ook hier geen achternaam meer nodig) met haar tas. Dat Tod's haar graag als uithangbord gebruikt, is duidelijk, maar het zou net zo goed de andere kant op kunnen werken: door een Tod's tas te kiezen schaarde Máxima zich indertijd meteen bij het grote leger beroemdheden, onder wie ook Diana, dat zich graag met het classy merk vertoont. Goed ko pe imitaties van de tas liggen inmiddels tot in de Hema, maar het is de vraag of dat helemaal aan Máxima te danken is: de tas werd ook al flink gekopieerd voordat zij hier op het toneel verscheen.

Heeft de aanstaande prinses dan helemaal geen klein rimpelingetje in het Nederlandse modebeeld veroorzaakt? Toch wel. Máxima's beige pashmina (een omslagdoek van überkasjmier) heeft bijvoorbeeld een bescheiden navolging gehad. Roddelblad Weekend verblijdt nieuwe abonnees met een goedkope imitatie. En Addy van den Krommenacker, die in zijn winkel in Den Bosch onder meer kleren van Valentino heeft (nee, in die prijsklasse verkoopt het niet alleen omdat zij het draagt, al is dat uiteraard ook bepaald geen nadeel) heeft geconstateerd dat zijn klanten er steeds vaker naar grijpen. 'Hij was eigenlijk al van het modetoneel verdwenen, maar nu zij hem zo vaak draagt, denken veel vrouwen: "Hé, het is toch wel een fijn functioneel stuk." En ik merk ook dat er steeds minder raar tegen de slingback wordt aangekeken.'

Máxima's grootste hit tot nu toe is de broche. Sinds zij hem op haar verlovingsjurk en een kraagloze bruine jas speldde, is de broche populair. 'Alle Nederlandse tv-sterren willen er opeens een op', weet Plug ge. 'Ze zijn op dit moment niet aan te slepen.'

Wellicht dat Maxima meer durft als ze eenmaal getrouwd is. Bovendien: Diana had ook een paar jaar nodig om echt op gang te komen, en zij had nog wel Vogue aan haar zijde. Misschien dat ook Máxima over een tijdje ware aardschokken zal veroorzaken in het Nederlandse confectiewezen.

Haar trouwjurk zal een eerste indicatie zijn. Sinds Privé Máxima en koningin Bea trix betrapte bij zijn atelier in Ro me, geldt de Italiaanse couturier Valen tino als favoriet. De Valentino-mantelpakjes die Máxima tot nu toe droeg mogen dan vooral netjes zijn, zijn trouw- en avondkleren zijn supervrouwelijk, sexy, werelds, weelderig, poenerig, maar chic genoeg om niet nouveau riche te zijn. Behalve Jackie Kennedy trouwden bijvoorbeeld ook Jenni fer Lo pez en Marie-Chantal van Grie ken land in zijn creaties. Over de jurk van die laatste is beweerd dat hij meer dan een ton in euro's kostte, en dat is zeker zes jaar geleden. Inderdaad, veel duurder dan de Frans Mo le naar van Annet te, de zelfontworpen jurk van Marilène en de Edouard Vermeulen van Lau ren tien.

Natuurlijk, het zou een fantastische geste zijn als Máxima zou kiezen voor aanstormend Ne der lands talent. En wat u zegt: die jurk gaat betaald worden van uw en mijn belastinggeld. Maar mocht het inderdaad Valentino worden, dan heeft Nederland wel eindelijk eens een echte sprookjesprinses. Al is het maar voor één dag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.