op het tweede gezicht

Neoconservatieve houwdegen Liz Cheney is nu de vrouw die durft op te staan tegen dictatuur in de Republikeinse Partij

Olaf Tempelman legt bekende buitenlanders op de sofa. Deze week: Liz Cheney, de oudste dochter van Dick Cheney, is een houwdegen, maar geen draaikont.

Volkskrant Zaterdag - Op het tweede gezicht / Liz Cheney Beeld Javier Muñoz
Volkskrant Zaterdag - Op het tweede gezicht / Liz CheneyBeeld Javier Muñoz

Als Donald J. Trump nog had mogen twitteren, stond ze nu bekend als ‘LYING LIZ’ of ‘CHEATING CHENEY’. Er zijn mensen die geloven dat Liz Cheney de geschiedenis in zal gaan als de vrouw die de Republikeinen te elfder ure van het trumpisme bevrijdde. Er zijn er ook die denken dat haar kruistocht tegen Trump zal worden bijgezet als een stuiptrekking van het oude Republikeinse partij-establishment. Woensdag maakte een trumpistische meerderheid een eind aan haar voorzitterschap van de Republikeinse conferentie in het Huis van Afgevaardigden.

‘Een bitter, afschuwelijk mens’, luidde Trumps heldere en beknopte karakterisering van deze vrouw na afloop. Interessant is dat Trump op die typering het patent niet had. Tot voor kort vonden flink wat Amerikanen die ijveren voor een verbod op vuurwapens, iets hogere belastingen voor de allerrijksten, iets meer sociale voorzieningen voor de allerarmsten, maatregelen tegen de opwarming van de aarde en zo nog wat meer Liz Cheney een afschuwelijk mens: die is daar allemaal tegen. Trump had persoonlijke redenen voor zijn afschuw: de oudste dochter van Dick Cheney was één van de slechts tien Republikeinse afgevaardigden die voor zijn impeachment stemde. Ze zei ook hardop dat hij het was die de verkiezingen verloor en de meute ophitste die het Capitool bestormde.

Als straf voor zo veel feitelijkheid probeerden trumpisten haar begin februari te wippen als de Republikeinse nummer drie in het Huis. Een meerderheid van de afgevaardigden vond toen dat ze mocht blijven zitten. Dat is drie maanden geleden – drie maanden waarin veel afgevaardigden erachter kwamen dat ze in hun eigen staten Trumps steun nodig hebben voor hun herverkiezing. De druppel die de emmer deed overlopen, vermoedde BBC-correspondent Anthony Zurcher, was dat Cheney in zee ging met ‘de linksige pers’. In The Washington Post van 5 mei gebruikte ze de woorden ‘history is watching’ in een oproep aan partijgenoten om te breken met de ‘gevaarlijke en antidemocratische Trump-persoonlijkheidscultus’.

Het kan in de geschiedenis raar gaan. De vrouw die nu durft op te staan tegen dictatuur in de Republikeinse Partij stond eerder in de schijnwerpers als neoconservatieve houwdegen. Het gedachtengoed van Dick Cheney, vicepresident onder George W. Bush, is samengevat onder de noemer ‘de beuk moet erin’ – zijn dochter had zelfs plannen voor van buitenaf gefaciliteerde regimeverandering in Iran. Er was meer waarom ze in ‘de linksige pers’ niet geliefd was. Ze heeft een jongere zus, Mary, die gelukkig is getrouwd met een vrouw en twee kinderen heeft. Terwijl Dick Cheney voorstander werd van het homohuwelijk, werd Liz Cheney dat niet. Die liet haar eigen gezin-zoals-het-hoort contrasteren met het moeder-moeder-gezin van haar zus.

En nu is deze vrouw een horde op het pad richting een autoritair geleide Republikeinse partij. In het land dat de wereld Star Wars schonk werd Dick Cheney vaak Darth Vader genoemd. Time Magazine, bastion der fakenewsmedia, ging zover de hoop uit te spreken dat zijn dochter zich nu zal ontpoppen tot Prinses Leia, degene die het Succesvolle Verzet leidt. Dat Trump de Republikeinse partij zo makkelijk kon overnemen, had alles te maken met adembenemend opportunisme. Liz Cheney is een houwdegen, maar geen draaikont. Trump is niet van haar af, verzekerde ze de toegestroomde media woensdag. Haar verwijdering is ‘het openingsschot’ van een gevecht ‘om onze partij terug te brengen bij inhoud en principes’. Als een houwdegen dat zegt, moet je er rekening mee houden dat het haar menens is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden