Nieuws Verpleeghuizen

Nederlandse verpleeghuizen verbeteren zich: ‘Kan dat zomaar? Wat héérlijk’

Na jaren van rampspoed zit er verbetering in de Nederlandse verpleeghuizen. In driekwart van de huizen ervaren bewoners geborgenheid, vertrouwen, begrip en respect. ‘Vroeger moesten we met vier man dertig bewoners helpen’. 

Uitleg over het gebruik van medicijnen in verpleeghuis de Koperhorst in Amersfoort. Beeld Raymond Rutting

Toen verzorgende Regina Vlot (42) een bijna bejaarde mannelijke bewoner van verpleeghuis Maanderzand in Ede een ontbijtje op bed bracht, kon hij zijn verbazing niet verbergen. ‘Hij keek me met grote ogen aan’, zegt Vlot. ‘Kan dat zomaar? Wat héérlijk’, zei hij tegen me.’ Drie jaar geleden was zo’n verrassing in de meeste Nederlandse verpleeghuizen schier onmogelijk. ‘We hadden veel minder tijd, het was lopendebandwerk.’

Na jaren van bezuinigingen en problemen in de verpleeghuiszorg is er eindelijk goed nieuws voor de sector. In ruim driekwart van de verpleeghuizen kennen de verzorgers de bewoners goed en spelen ze in op hun behoeften. Dat concludeert de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) na onderzoek bij driehonderd Nederlandse verpleeghuizen.

‘Er is veel meer ruimte voor het leveren van maatwerk bij de verpleeghuizen’, zegt Korrie Louwes, hoofdinspecteur van de IGJ. De inspecteurs hebben volgens Louwes heel specifiek gekeken naar de interactie tussen bewoners van de tehuizen en de verzorgers. Daaruit bleek dat er meer naar de behoeften van ouderen geluisterd wordt. Louwes: ‘Daar heeft de sector ongelooflijk hard aan gewerkt.’

Ondersteunend personeel

In verpleeghuis Maanderzand merkt verzorgende Vlot dat ze de afgelopen jaren meer tijd en ruimte heeft gekregen voor haar werk. ‘Een leerling of een hulp die bij ons in ondersteunende dienst is maakt dat ik wat extra aandacht kan geven’, zegt Vlot. ‘Vroeger moesten we met vier man dertig bewoners helpen. Dan red je het niet om alle mensen voor twaalven uit hun bed te krijgen.’

Ondersteunend personeel kan steeds vaker worden ingehuurd door extra geld dat de afgelopen jaren beschikbaar is gekomen. Om de problemen in verpleeghuizen aan te pakken kreeg de sector in 2017 zo’n 200 miljoen extra en vorig jaar konden de verpleeghuizen rekenen op 435 miljoen. Dit jaar kwam er meer dan een half miljard bij, een bedrag dat de komende jaren nog verder zal oplopen. Sinds 2016 zijn meer dan 19 duizend mensen aangenomen in de verpleeghuizen.

Publieke aandacht

De afgelopen jaren was er veel publieke verontwaardiging over de problemen in de verpleeghuiszorg. Volgens Tineke Abma – hoogleraar patiëntparticipatie aan het Amsterdam UMC, heeft onder meer die publieke aandacht ertoe geleid dat zorgbestuurders meer met kwaliteit bezig zijn. ‘Er worden zogenoemde zorgleefplannen gemaakt om persoonsgerichte zorg te geven’, zegt Abma. ‘Waarbij er per cliënt een overzicht wordt gemaakt van de achtergrond, behoeften en wensen van de bewoner.’

Ook die bewoners zelf zien verbetering, blijkt uit rondvraag van de Patiëntenfederatie Nederland. ‘Sinds 2015 zien we een stijgende lijn van de waarderingen van de zorg in verpleeghuizen’, zegt Tom Schoen, manager bij de federatie. ‘De stijging is consistent. Maar we maken er wel een kanttekening bij’, zegt Schoen. ‘We willen dat het in alle huizen verbetert.’

Onvoldoende deskundigheid

Uit de cijfers van de inspectie blijkt dat bijna een kwart van de verpleeghuizen nog onvoldoende aandacht heeft voor de wensen van bewoners. En ondanks dat er meer personeel is aangenomen, kan het nog stukken beter met de deskundigheid: bijna de helft van de zorgmedewerkers werkt onvoldoende professioneel en slechts een derde werkt volgens de juiste richtlijnen en methodes.

‘Er is nog onvoldoende opgeleid personeel’, zegt hoogleraar Abma. Ondanks dat personeel wordt bijgeschoold, nageschoold en wordt overtuigd in de zorg te gaan werken lukt het niet het tekort aan kwalitatieve werknemers aan te vullen. Abma: ‘Hoeveel geld je ook investeert, nieuwe kwalitatief personeel staat niet zomaar klaar.’

Intensieve zorg

Tegelijkertijd hebben bewoners van verpleeghuizen steeds meer zorg nodig. De drempel om in zo’n tehuis te komen is hoger komen te liggen. Bewoners zijn vaak al erg hulpbehoevend en lijden aan een zwaardere vorm van dementie of zitten in hun laatste levensfase. ‘Dat vraagt meer van de verzorgers dan waar ze voor opgeleid zijn’, zegt Abma.

Regina Vlot is in ieder geval tevreden met de extra tijd die ze heeft gekregen door het ondersteunend personeel. ‘Het is elke keer weer mooi om te zien dat ze schoon en fris aan hun ontbijt zitten’, zegt ze. ‘Die mensen hebben ook voor ons gezorgd, nu mogen we iets terugdoen.’

LEES VERDER

Meer handen aan het bed in verpleeghuizen
Het kabinet trekt vele miljoenen extra uit om de kwaliteit van verpleeghuizen te verbeteren. Volgend jaar krijgt de sector zelfs 1,1 miljard extra. Wat doen de huizen met dat geld? 

Je ouders in het verpleeghuis, kan dat nog wel?
2016 was het jaar van de plascontracten, pyjamadagen en zwarte lijsten. Kunnen we onze ouderen nog wel met een gerust hart in een verpleeghuis achterlaten? Charlotte Huisman liep op zoek naar een antwoord vijf dagen en nachten mee in verpleeghuis Adegeest in Voorschoten.

De teloorgang van ‘modelverpleeghuis’ de Hofstee
Ooit was de Hofstee een modelverpleeghuis; deze week werd de zorginstelling onder verscherpt toezicht geplaatst.Over hoe bewoners cliënten werden.

‘We weten dat we niet alles op orde hebben, maar zó slecht?’ Het einde van het verpleeghuis zoals we dat kennen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden