'Nederlandse musea zijn veel te rigide'

Hoog bezoek uit Dakar. Internationaal curator Koyo Kouoh maakte de expositie Hollandaise, over de relatie van Afrika en Nederland, via de batikstof Vlisco.

Een expositie in Amsterdam brengt kunstenaars uit Ghana, Mali, Zuid-Afrika en Nederland samen. Eigentijdse, Afrikaanse kunst is springlevend, betoogt bedenker van de tentoonstelling, Koyo Kouoh (44) uit Dakar.


Waarom voelen Afrikaanse kunstenaars en curatoren zich zo vaak achtergesteld bij hun Europese collega's?

'De achtergebleven, Afrikaanse kunstenaar is een idee-fixe van de Europese wereld. Mijn generatie heeft zich allang bevrijd van dat koloniale framewerk van discriminatie. Ik voel me volstrekt gelijkwaardig aan elke andere curator in de wereld, en dat geldt ook voor de kunstenaars met wie ik werk.


'Waar wij wel jaloers op zijn: op de enorme hoeveelheid musea, kunstcentra, galeries en shows in Europa, in de Verenigde Staten en zelfs in China. Dat bestaat bij ons wel, maar op een totaal andere schaal.'


Wat is dat eigenlijk, Afrikaanse kunst?

'Ik weet dat veel kunstprofessionals en kunstenaars zich liever niet identificeren met Afrika, vanwege de negatieve associaties. Bovendien is het Afrikaanse continent drie keer zo groot als Europa, met alle diversiteit en verschillen van dien, dus waar heb je het over.


'Maar ik ben een echte pan-Afrikanist. Ik vind dat we onze gedeelde mentaliteit, geschiedenis en ervaring moeten omhelzen. In mijn ogen is Afrikaanse kunst kunst die sterk is verbonden met de realiteit, met mensen en menselijke beslommeringen.'


Wat kan de Europese kunstwereld leren van de Afrikaanse?

'Openheid en flexibiliteit. Europese, en Nederlandse, instituties zijn veel te rigide. Tentoonstellingsprogramma's staan al drie jaar vooruit vast. Daarmee is het onmogelijk om in te spelen op veranderingen en nieuwe ontwikkelingen.'


U geniet erkenning van museum MOMA in New York en museum Tate in Londen, bent adviseur van 's werelds grootste kunstevement de Documenta en runt een succesvol kunstcentrum in Dakar. Wat brengt u naar het kleine, voor u onbelangrijke Nederland?

'Klein en onbetekenend? Kom op zeg. Nederland was ooit de grootste handelaar van de wereld en is economisch gezien nog steeds een belangrijke wereldspeler.


In de tentoonstelling Hollandaise, over de in Helmond geproduceerde batikstof Vlisco, die als typisch Afrikaans wordt beschouwd, wil ik precies dat laten zien: hoe nauw de banden tussen Nederland en Afrika altijd zijn geweest.


En nog altijd zijn. Ook al willen Nederlanders dat liever niet zien en niet weten.'


Hollandaise, met Godfried Donkor, Abdoulaye Konaté, Wendelien van Oldenborgh, Willem de Rooij en Billie Zangewa. In Stedelijk Museum Bureau Amsterdam, t/m 6 janari. www.smba.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden