Nederlands werk in collectie-Gurlitt

In de Gurlitt-collectie blijkt nog veel meer werk te zitten van grote kunstenaars. Ook is er Nederlands werk aangetroffen.

AMSTERDAM - In de in beslag genomen collectie van de Duitser Cornelius Gurlitt is ook werk van Nederlanders gevonden, zo blijkt uit de openbaarmaking donderdag van 101 tekeningen en prenten.


Acht werken zijn van de in Vlissingen geboren kunstenaar Constantin Guys (1802-1892). Ook is er een 17de-eeuwse tekening aangetroffen van een Hollands zeegezicht. De onbekende maker is vermoedelijk Nederlands.


Onder de 101 werken zitten veel grote namen, zoals Cézanne, Degas, Delacroix, Dürer, Gauguin, Ingres, Manet, Picasso, Pissarro, Seurat, Signac en Tiepolo. 'Het is een echte canon van de kunst', zegt Jenny Reynaerts, conservator 18de- en 19de-eeuwse schilderkunst van het Rijksmuseum. 'Het lijkt trefzeker bij elkaar te zijn gebracht.'


De 'nieuwe' werken zullen 'geen schokgolven veroorzaken', verwacht haar collega Huigen Leeflang, die conservator prenten is. Volgens hem kunnen de 101 werken een 'goede veiling' opleveren, maar zit er weinig topwerk tussen. Alleen de tekening Ridder in ziekbed van Jean Auguste Dominique Ingres en twee gravures van Albrecht Dürer kunnen hem echt bekoren.


Probleem is wel, zeggen de twee conservatoren los van elkaar, dat onduidelijk is of de toeschrijvingen aan de kunstenaars kloppen. De werken worden op internet gezet door een Duits team dat is gespecialiseerd in herkomstonderzoek van roofkunst: kunstwerken die door de nazi's bij joden zijn geroofd of tegen te lage prijzen zijn gekocht. De collectie die bij toeval in het appartement van Cornelius Gurlitt is aangetroffen, is grotendeels bij elkaar gebracht door zijn vader, Hildebrand, een kunsthandelaar die voor de nazi's werkte.


Leeflang: 'Als je die Dürers niet in handen hebt, kan je niet zeggen hoe goed het is.' Reynaerts: 'Veel tekeningen en prenten zijn niet gesigneerd. Als er een goede administratie van Hildebrand Gurlitt is gevonden, kom je misschien nog ergens.'


Van de Nederlander Constantin Guys zijn gisteren zes tekeningen en twee aquarellen gepubliceerd. Hij werkte bij The Illustrated Londen News als illustrator en oorlogscorrespondent, voordat hij in Parijs naam zou maken met aquarellen en schetsen van het dagelijkse leven. Hij werd daarvoor geroemd door de dichter en kunstcriticus Charles Baudelaire. De Nederlander werd onder meer geportretteerd door de schilder Édouard Manet en de fotograaf Nader.


Guys bracht de laatste zeven jaar van zijn leven in armoede door nadat hij was overreden door een koets. Zijn naam - een pseudoniem, hij heette Ernest Constantin - wordt veelvuldig genoemd in de roman Au pair van Willem Frederik Hermans.


Het anonieme Hollands zeegezicht dat donderdag op de website lostart.de werd gezet, noemt conservator Leeflang een 'tamelijk matig werkje'.


De Duitse autoriteiten hebben aangekondigd 593 werken te publiceren die mogelijk roofkunst zijn. Daarvan staan er nu 219 op internet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden