Nederlanders zijn nooit grote drinkers geweest

Als je de beeldvorming moet geloven, zijn de Nederlandse biermerken groot geworden op de consumptie in eigen land. In werkelijkheid is de Nederlander helemaal niet zo’n enorme bierslemper....

Samira Ahli

Data over alcoholconsumptie behoren tot oudste die het CBS bijhoudt. Reden voor het bureau om ze in het kader van de Week van de Geschiedenis weer eens onder de aandacht te brengen.

In 2003 vergeleek het CBS voor het laatst het alcoholverbruik in Europese landen. De Luxemburgers spanden dat jaar de kroon met ruim 12 liter pure alcohol per hoofd. De Ieren en Duitsers volgden met ruim 10 liter. Nederland bleef steken op 7,9 liter. Alleen in Griekenland, Zweden en Italië wordt minder gedronken.

Gaan we wat verder terug in de tijd dan dronk ook de Nederlander steviger dan tegenwoordig. Tussen 1820 en 1840 kreeg de gemiddelde Nederlander in sommige jaren wel 10 liter pure alcohol binnen. Tot de jaren vijftig van de 19de eeuw nam dit weer af tot 5 liter om iets verderop in de eeuw te stabiliseren rond de 7 liter. Na 1900 nam de alcoholinname sterk af tot een dieptepunt van 1,5 liter in de jaren dertig van de vorige eeuw.

Henri Methorst, de eerste directeur van het CBS, gaf destijds een drietal verklaringen voor de waargenomen daling. Ten eerste had de invoering van de Drankwet in 1881 het aantal verkooppunten beperkt. In de tweede plaats sportten mensen meer en nuttigden dus minder alcoholische dranken. Tot slot was dit volgens hem het succes van organisaties die drank bestreden.

Volgens CBS-medewerkster Lydia Geijtenbeek neemt de alcoholconsumptie af als de welvaart terugloopt. ‘Als het slecht gaat, drinken mensen weliswaar om hun zorgen te vergeten’, zegt zij. ‘Aan de andere kant zijn ze in moeilijke tijden ook verstandig genoeg om minder geld aan drank uit te geven.’

Met de welvaart nam in de tweede helft van de vorige eeuw ook de alcoholinname weer toe. Wel is het soort alcohol veranderd.

‘Er wordt steeds meer wijn en minder bier en sterke drank gedronken’, zegt Geijtenbeek. ‘Die beweging heeft de afgelopen jaren doorgezet. Een glaasje wijn wordt tegenwoordig als gezond gezien. Bovendien is het een luxeproduct en luxegoederen worden de laatste jaren steeds meer verkocht.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden