nieuwsverkeer

Nederlander berust in de file, irritatie neemt af

De file is nog altijd een dankbaar gespreksonderwerp voor de mopperende automobilist, maar hij/zij ervaart de file niet als een groot maatschappelijk probleem. Tien jaar geleden vond 72 procent van de Nederlanders het onacceptabel om op de snelweg bij een file te moeten aansluiten, nu is dat percentage gedaald naar 35. 

Filerijders zijn gewoontedieren.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Dat blijkt uit onderzoek van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM). Het KiM maakt uit een enquête onder 3.200 Nederlanders van 18 jaar en ouder op dat 15 procent van de Nederlanders tenminste één keer per week in de file staat. Daarbij wordt gemiddeld 43 minuten vertraging opgelopen. In de Randstad staat de automobilist het vaakst in de file – acht van de tien locaties uit de filetoptien bevinden zich in de Randstad – maar onder inwoners van Noord-Brabant is de gemiddelde vertraging het hoogst.

Nederlanders leggen zich er zich steeds meer bij neer dat de file nu eenmaal voor lief moet worden genomen, blijkt uit de KiM-enquête. In 2010 riep de file nog voor alles ‘irritatie’ op, automobilisten die in 2019 naar hun gevoelens over de file worden ondervraagd, spreken eerder van ‘berusting’ en ‘acceptatie'. 

De file tijdens de avondspits, van het werk op weg naar huis, wordt door de automobilist als ‘vervelender’ ervaren dan de file tijdens de ochtendspits. Ruim de helft van de Nederlanders (58 procent) staat meestal in de avondspits in de file, bijna een kwart in de ochtendspits. 

Gewoontedieren

De opvatting van verkeerspsychologen dat veel automobilisten de file ook als een ontspannend rustpunt ervaren, wordt door het KiM gerelativeerd. Dat geldt maar voor een heel kleine groep, zo blijkt uit het onderzoek.  Op de vraag of de file aanleiding geeft om te verhuizen of dichter bij het werk te gaan wonen, zegt respectievelijk 4 procent en 12 procent van de ondervraagden dat wel eens te hebben overwogen of daadwerkelijk te hebben gedaan. 

Het KiM concludeert dat automobilisten ‘gewoontedieren’ zijn. De meerderheid kiest niet voor een andere vertrektijd of andere route, maar sluit gewoon aan in de rij.  Vaker thuis werken wordt weinig gekozen als strategie om files te vermijden.

Terwijl met name het bedrijfsleven jaar in jaar uit klaagt over de kosten van vertragingen door de file, zegt het KiM dat andere maatschappelijke kosten (verkeersongevallen, milieu-effecten) aanzienlijk hoger zijn. Daarentegen zien Nederlanders de file in 2019 als ‘een beperkt maatschappelijk probleem’. Mensen die in de file staan ergeren zich vooral aan andere filerijders die over de vluchtstrook rijden of via een tankstation proberen in de te halen en aan mensen die steeds maar van rijstrook blijven wisselen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden