Nieuwsbijstandontvangers

Nederland telt minder bijstandsontvangers: ‘De bijstand reageert als een olietanker op economie’

Het aantal bijstandsgerechtigden daalt: voor het zesde kwartaal op rij ontvangen minder personen in Nederland een bijstandsuitkering. Eind juni telden onderzoekers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) 426 duizend personen tot de AOW-leeftijd in de bijstand. Dat zijn er ruim 20 duizend minder dan vorig jaar.

‘De bijstand reageert als een olietanker op de economie. Die groeit al langer, maar nu zien we dat ook mensen in de bijstand vaker werk vinden.’ Beeld Raymond Rutting
‘De bijstand reageert als een olietanker op de economie. Die groeit al langer, maar nu zien we dat ook mensen in de bijstand vaker werk vinden.’Beeld Raymond Rutting

Dat komt vooral door de toegenomen werkgelegenheid, constateert CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. ‘In 2017, toen de economie beter draaide, zette de daling in. Maar de arbeidsmarkt groeit nog altijd, de banen en vacatures blijven toenemen. Dat biedt kansen voor mensen in de bijstand’, aldus Van Mulligen. ‘De bijstand reageert als een olietanker op de economie. Die groeit al langer, maar nu zien we dat ook mensen in de bijstand vaker werk vinden.’

Ouderen moeilijker aan de bak

Ten opzichte van vorig jaar is in alle leeftijdscategorieën een daling zichtbaar van het aantal bijstandsontvangers. Vooral onder uitkeringsgerechtigden tussen de 27 en 45 jaar is een grote uitstroom; net als bij de groep jonger dan 27 jaar.

Mensen ouder dan 45 jaar komen moeilijker aan werk. ‘Hoe langer zij in de bijstand blijven, hoe groter de afstand tot de arbeidsmarkt’, zegt Van Mulligen. ‘Over het algemeen daalt het aantal bijstandsgerechtigden. Al blijft er een grote groep waarvan je je kunt afvragen of die ooit nog uit de bijstand komt.’

De daling ten opzichte van vorig jaar komt doordat zowel meer Nederlandse bijstandsontvangers zonder migratieachtergrond als met een migratieachtergrond de bijstand verlaten. Beide groepen daalden met ongeveer 5 procent. ‘Voor het zesde kwartaal op rij zijn er nu minder bijstandsgerechtigden, ongeacht hun achtergrond’, stelt het CBS.

In de eerste drie maanden van dit jaar verlieten zo’n 25 duizend personen met een niet-westerse achtergrond de bijstand, terwijl de instroom 24 duizend bedroeg. Er gaan meer immigranten uit Syrië, Somalië en Eritrea uit de bijstand dan in de bijstand: zo verlieten 2,2 duizend Syriërs de bijstand, terwijl 1,7 duizend een uitkering aanvroegen. De instroom van Nederlanders bleek in het eerste kwartaal iets hoger dan de uitstroom, maar dat komt omdat de AOW-leeftijd begin dit jaar met vier maanden is verlengd.

Gemeenten stimuleren ondernemen

Nederlandse gemeenten hopen dat de daling van het aantal bijstandsuitkeringen verder doorzet. Op steeds meer plekken stimuleren ze daarom het ondernemerschap onder bijstandsontvangers. Dankzij cursussen of sociale coöperaties kunnen bijstandgerechtigden zich omscholen tot zelfstandig ondernemer.

Staatssecretaris Van Ark (Sociale Zaken) juicht die ontwikkelingen toe. ‘Ik zie dat de gemeenten die veel contact hebben met hun bijstandsontvangers goede resultaten boeken op de uitstroom van bijstand naar werk. Dat vind ik positief’, reageert Van Ark.

Van bijstandsgerechtigde naar zzp’er, met hulp van de gemeente
Steeds minder Nederlanders hebben bijstand nodig. Met allerlei regelingen proberen gemeenten uitkeringsgerechtigden over te halen ondernemer te worden. Goed voor de bijstandsgerechtigde, én voor de gemeenten, want het scheelt hun in de uitgaven.

Twee steden, twee wethouders, twee visies op bijstand en armoede
Twee wethouders, beiden belast met uitkeringsbeleid. Maar de collega’s hebben compleet verschillende visies. De een is van de Amsterdamse SP, de ander van Leefbaar Rotterdam. Als ze praten over hun vak wordt het subiet een twistgesprek.

Sheila Sitalsing: Bijstandontvangers zijn geen vetbetaalde uitvreters
Voor experimenten op mensen is doorgaans toestemming van het proefkonijn nodig, behalve wanneer die mensen in de bijstand zitten. Dan mag er met ze worden gesleept. Van activeringstraject via wekkercursus naar tegenprestatie. Zweten zullen ze, van ónze centen, schrijft Sheila Sitalsing.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden