Nederland presteert matig op milieulijst

In de derde editie van een milieuranglijst van Amerikaanse topuniversiteiten doet Nederland het niet best. Maar hoe betrouwbaar is die ranglijst zelf?...

Nederland staat nummer 47 op een lijst van Amerikaanse topuniversiteiten waarmee de milieuvriendelijkheid van landen in kaart wordt gebracht. Dat is beter dan in 2008 (nummer 55). Maar een stuk slechter dan andere geïndustrialiseerde landen zoals het Verenigd Koninkrijk (op plek 14), Duitsland (17) en Japan (20).

De Environmental Performance Index (EIP) van de universiteiten Yale en Columbia die dit jaar voor de derde keer verschijnt, brengt voor ruim 160 landen in kaart hoe ze scoren op een tiental relevante categorieën, waaronder bebossing, luchtvervuiling en biodiversiteit. De Nederlandse totaalscore wordt sterk beïnvloed door de visserij, en door de bijdrage van Nederland aan de verandering van het klimaat.

IJsland komt in deze derde editie van de EIP als beste uit de bus, mede door het beleid van herbebossing en minimale uitstoot van CO2. Andere Europese landen die het goed doen zijn Zwitserland, Zweden en Noorwegen.

Costa Rica, de nummer 3 op de lijst, scoort goed dankzij de bescherming van het regenwoud.

Hekkensluiters zijn Togo, Angola, Mauritanië, de Centraal-Afrikaanse Republiek, en Sierra Leone.

’s Werelds grootste economieën brengen het er dit jaar minder goed vanaf. Zo zakten de Verenigde Staten in twee jaar tijd van een 39ste plek naar nummer 61.

Ook China levert in: het land zakt van nummer 105 naar een 121ste plek. Volgens David Esty, onderzoeksleider bij Yale, heeft dit te maken met het feit dat deze landen sterk geïndustrialiseerd zijn en weinig aandacht besteden aan milieuvriendelijk beleid.

Volgens Klaas van Egmond, hoogleraar milieukunde aan de Universiteit van Utrecht is de lage, 47ste plek van Nederland ‘niet verrassend’.

Vooral de methodiek van de index pakt voor Nederland erg ongunstig uit. ‘Nederland is dichtbevolkt en sterk verstedelijkt. Wij zijn eigenlijk een stadsstaat, vergelijkbaar met Londen of Parijs. Andere landen hebben het wat dat betreft gemakkelijker in deze index.’

Zo scoort Nederland slecht op luchtvervuiling en de impact daarvan op het ecosysteem (139ste plek). ‘Luchtvervuiling wordt gemeten als CO2-uitstoot per inwoner’, zegt Van Egmond. ‘Dat is niet helemaal eerlijk. Nederland is de keuken van Europa. Veel van wat wij in de omgeving van Rotterdam aan CO2 uitstoten, wordt veroorzaakt door activiteiten bedoeld voor de export. Maar die uitstoot wordt wel toegerekend aan ons land.’

Dat Nederland het met een 117de plek niet goed doet als beschermheer van de visstand verbaast Van Egmond niet. ‘We zijn flinke overbevissers.’ Op het gebied van waterbeheer en bebossing haalt Nederland daarentegen juist de hoogst denkbare score.

Volgens ecoloog Jan Vermaat van het Institute for Environmental Studies in Amsterdam moet er niet te zwaar worden getild aan de ranglijst. ‘Dit is een index die alles bij elkaar harkt en daarvan het gemiddelde neemt. Daardoor is het lastig er conclusies aan te verbinden.’ Bovendien zijn de gegevens uit 2007 en 2008 waardoor recente ontwikkelingen op milieugebied niet zijn meegewogen.

De samenstellers van de index hebben zelf ook hun reserves. Vooral omdat de data door politici zijn aangeleverd. Mogelijk is dat ook de verklaring voor de positie van Cuba (9de) op de lijst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.