Nederland ideeënland

Nederland een zesjescultuur? Valt wel mee. Op de innovatiebeurs, vorige week in Utrecht, bleek dat het land juist overloopt van de ideeën....

Een geperforeerde lampenkap van bamboefineer met een rits, een verrijdbare tuin en een stadsprieel: kunstenaars zijn goed vertegenwoordigd dit jaar op de Innovatiebeurs in Utrecht. Via collectief Kunstenaarsenco zoekt hier een tiental kunstenaars investeerders voor hun ideeën.

Op de kunstacademie word je niet bepaald voorbereid op de markt, zegt interieurarchitect Barbara Vos (27), die de bamboelamp ontwierp. ‘Het gaat alleen om creativiteit, maar uiteindelijk moet je daar ook je geld mee verdienen. Daar mag wat mij betreft in de opleiding wel meer aandacht voor komen.’

Vos, die de kunstacademie in Den Haag deed, richtte met medestudent Diego Alonso (35) het ontwerpbureau Porque S! op en hoopt investeerders te ontmoeten. ‘Het ontwerp van de lamp is er, nu moeten we nog iemand vinden die ze wil produceren en verkopen.’

Naast haar staat architect Jutta Hinterleitner die een verrijdbare tuin heeft ontworpen. Het is de bedoeling om hem voor je deur te parkeren in de grote stad. ‘Waarom zou je alleen een parkeervergunning krijgen als je een auto hebt’, vraagt Hinterleitner zich af. ‘Als je iets anders moois voor je deur wilt zetten, zoals deze tuin, moet dat ook kunnen. Deze tuin heeft wielen.’

Ze vroegen bij wijze van proef een parkeervergunning aan, maar hun aanvraag werd helaas afgewezen. ‘We hebben geen middelen om in beroep te gaan. Maar we zijn wel in gesprek met stadsdelen over ons idee.’

Jo Meesters (33), afgestudeerd aan de Designacademy Eindhoven, staat naast de architecten zijn waar aan te prijzen. Hij noemt zichzelf een echte ondernemer. ‘Ik hou de markt in de gaten, volg trends, denk aan functionaliteit. Je moet je ding kunnen verkopen.’

Hij laat een foto zien van ‘zijn stalen prieeltuinhuisje voor een stedelijke omgeving’, dat te groot was om hier neer te zetten. Ook ontwerpt hij vazen en kleden. Hij bezocht al beurzen in Shanghai, Tokyo, Milaan en New York. Hij noemt het een voordeel dat hij uit Nederland komt. ‘Je merkt als designer dat je dan een streepje voor hebt. We hebben op designgebied een goede naam in het buitenland.’

Zo’n 150 ondernemers en uitvinders staan op de innovatiebeurs hun product te promoten. Er is een ligfiets die zichzelf ombuigt tot gewone fiets, een tillift voor kruiwagens, een auto van de toekomst, interactieve muzieklessen voor kinderen en zelfs een supersnelle borduurmachine die volgens de verkoper in Amerika een doorslaand succes is.

De Herman Wijffels Innovatieprijs – een bedrag van 50 duizend euro – gaat dit jaar naar een hulpmiddel voor anesthesisten om de ruggenprik trefzekerder te maken. Een geluidssignaal houdt de arts op de hoogte van de juiste positie van de naaldpunt tijdens het prikken. In een op de tien gevallen werkt de ruggenprik onbedoeld niet, wat tot complicaties kan leiden.

Het idee voor de winnende innovatie ontstond ‘gewoon’ op de werkvloer. Bedenkers Timo Lechner en zijn collega Maarten van Wijk zijn namelijk zelf anesthesist. Januari 2008 hopen ze hun product op de markt te introduceren. Volgens de jury kan hun idee wereldwijd onmiddellijk worden ingezet en veel lijden voorkomen.

Met de ‘zesjescultuur’, waar Balkenende zich deze zomer over opwond, valt het dan ook wel mee, vindt Martin van Rijn, onderzoeker bij TNO. ‘Nederland doet het goed op het innovatieve front. De laatste vijf jaar heeft dat een vlucht genomen. Starters worden ontzettend gestimuleerd, ook door de universiteiten. Natuurlijk zijn we nog geen Verenigde Staten. In Silicon Valley krijgt een goed idee onmiddellijk een managementteam en miljoenen dollars.’

Om de hausse aan ‘groene’ en ‘duurzame’ ideeën die de laatste tijd te zien is, moet Van Rijn een beetje grinniken. ‘Hartstikke goed natuurlijk, maar het is ook een beetje een hype, met dank aan Al Gore. We vergeten soms de achterliggende cijfers. Kijk bijvoorbeeld naar de fabricage van zuinige auto’s. Om een auto te maken heb je 21 duizend kilo grondstof nodig en verbruik je meer brandstof dan je ooit in de auto zult oprijden. Het is veel milieuvriendelijker om eerst al die oude auto’s af te rijden dan om ze in te wisselen voor nieuwe, zogenaamd milieuvriendelijke types.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden