'Nederland had direct rampplek MH17 kunnen bezoeken'

Van Oekraïne had Nederland na overleg met de separatisten direct na de crash van de MH17 de rampplek mogen bezoeken voor onderzoek. Kiev stond niet afwijzend tegenover onderhandelingen met rebellen over toegang tot het rampgebied, zo blijkt uit gesprekken die Nieuwsuur heeft gevoerd met verschillende Oekraïense hoofdrolspelers bij onderhandelingen na de ramp.

De rampplek van MH17.Beeld anp

Uit die gesprekken blijkt dat Kiev vraagtekens zet bij de manier waarop Nederland heeft gehandeld in de eerste dagen na de MH17-ramp. 'De Nederlandse regering had alles moeten doen om volledige informatie te krijgen', zegt kolonel en legerwoordvoerder Andrey Lysenko.

Minister van Buitenlandse Zaken Pavlo Klimkin benadrukte dat Kiev Nederland nooit heeft gevraagd zich te onthouden van directe onderhandelingen met de rebellen in Oost-Oekraïne. 'Wij konden de Volksrepubliek Donetsk niet erkennen maar toegang tot de rampplek zeker stellen was geen politieke zaak: het was een morele verplichting.'

Geen contact met separatisten

Nederland heeft contact met de separatisten altijd bewust vermeden. Daardoor kwamen Nederlandse onderzoekers pas twee weken na de crash op de rampplek.

Premier Rutte wees onderhandelingen af. Hij zei hierover eerder: 'Nederland is een staat, Oekraïne is een staat, dat deel van Oekraïne is in strijd met het internationaal recht. Wij erkennen het niet. Als in Nederland een rebellenbeweging een deel van Gelderland zou hebben bezet, zou ik er ook grote moeite mee hebben als mijn Duitse of Franse collega met hen zou praten.'

De Maleisische premier Razak onderhandelde wel onmiddellijk met de rebellen in Oost-Oekraïne, waardoor het land snel de zwarte dozen veilig kon stellen. De Oekraïense minister Klimkin zei hierover: 'Ze tekenden zelfs formele documenten met de Volksrepubliek Donetsk, maar die hadden helemaal geen politieke of wettelijke consequenties. Als het werkt vinden wij dat prima.'

Beeld anp

De OVSE zegt tegenover Nieuwsuur het te betreuren dat de Nederlanders uiteindelijk de laatsten waren die op de rampplek aankwamen. OVSE-woordvoerder Michael Bociurkiw: 'De eerste dagen waren cruciaal: de rampplek was kwetsbaar. Onze boodschap was: kom zo snel mogelijk.'

BuZa: Kiev wilde contact rebellen via OVSE

Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag zegt echter dat de regering van Oekraïne liever niet wilde dat Nederland rechtstreeks contact had met de rebellen in het oosten.

'Vanaf het begin eerste uur is het een principieel kabinetsbesluit geweest om niet in directe onderhandeling te treden met de separatisten. Dat had ons kwetsbaar en chantabel gemaakt', aldus een verklaring van Buitenlandse Zaken. Het Nederlandse kabinet communiceerde via de OVSE met de opstandelingen en dat werkte volgens het ministerie 'goed'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden