Update

Nederland aansprakelijk voor dood drie moslims na val Srebrenica

De Staat der Nederlanden is aansprakelijk voor de dood van moslimmannen in Srebrenica in 1995. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag vandaag bepaald in de zaak van nabestaanden. Nederland moet hen een schadevergoeding betalen.

Een overlevende van het bloedbad van Srebrenica in 1995 rouwt om verloren familieleden op een van de begraafplaatsen in Potocari, bij Srebrenica. © AFP

Hasan Nuhanovic, tolk bij Dutchbat, en de nabestaanden van Rizo Mustafic, elektricien bij Dutchbat, daagden Nederland voor de rechter, omdat de Dutchbatters hun familieleden hebben overgedragen aan de Bosnische Serviërs. De troepen van de Bosnisch-Servische generaal Ratko Mladic hebben hen vervolgens vermoord.

Vluchtelingen
Volgens het hof had Dutchbat moeten voorzien dat de militairen van Mladic de mannen zouden vermoorden. Ze behoorden tot de laatsten van 5000 vluchtelingen die hun toevlucht tot de compound van de Nederlanders hadden gezocht. Dutchbat was er getuige van geweest dat moslims die in handen van de Bosnische Serviërs waren gevallen, waren mishandeld en gedood, aldus het hof.

Lering
Munira Subasic, voorzitter Vereniging Moeders van Enclave Srebrenica: 'Het recht heeft overwonnen. Het gaat langzaam, maar het recht blijkt toch haalbaar. De slachtoffers van Srebrenica is eindelijk recht gedaan. We hopen dat Nederlandse soldaten hier lering uit trekken voor de toekomst. Zoiets als in Srebrenica mag nooit meer gebeuren.'

Goede zaak
Camil Durakovic, waarnemend burgemeester Srebrenica heeft laten weten erg blij te zijn voor de families. 'Ze hebben jarenlang gestreden voor hun recht en een schadevergoeding. Ze hebben grote delen van hun families verloren in 1995. Er is nu een precedent geschapen: anderen krijgen nu ook recht op vergoeding. Een goede zaak. Het blijkt dat de Nederlandse rechtspraak onafhankelijk is en dat de politiek geen rol heeft gespeeld. De vergoeding kan het verlies niet goedmaken, maar geeft toch een soort bevrediging.'

Moed
Advocaat Liesbeth Zegveld vindt dat het gerechtshof in Den Haag moed heeft getoond door de Nederlandse Staat aansprakelijk te stellen voor de dood van de drie moslimmannen. Zegveld is advocaat van Hasan Nuhanovic en de familie Mustafic, die naasten hebben verloren doordat Dutchbat hen overdroeg aan de Bosnische Serviërs.

'Juridisch hadden we een ijzersterke zaak, maar politiek gezien ligt dit heel gevoelig', aldus Zegveld. 'Ik ben hier zeer, zeer gelukkig mee. Het sterkt ook mijn vertrouwen dat dit soort procedures in Nederland kunnen worden gevoerd.'

Verrassing
Het ministerie van Defensie is verrast door de uitspraak. 'Bij de eerdere behandeling voor de rechter zijn wij nog in het gelijk gesteld, nu zijn we volgens het hof toch aansprakelijk. Dat komt als een verrassing. We zullen het vonnis goed bestuderen en dan bekijken of we vervolgstappen gaan nemen. Het is ook juridisch complex omdat het hier gaat om een tussenvonnis. Het definitieve vonnis moet nog komen.'

Cassatie
De staat kan inderdaad nog bij de Hoge Raad in cassatie, aldus advocaat Zegveld. 'Maar de Hoge Raad kan niet ingaan op de feiten. Het hof heeft nu bijvoorbeeld gezegd dat Nederland effectief de controle had over Dutchbat, dat is een feitelijke constatering.' Pas na een eventuele, voor de nabestaanden gunstige, uitspraak van de Hoge Raad kan worden begonnen met de berekening van de schade voor Nuhanovic en de familie Mustafic. 'Het is deze mensen nooit om het geld gegaan', zei Zegveld. 'Er zullen dan ook geen miljoenen worden uitgekeerd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden