NAVO wil dat meer landen meer gaan doen in Libië

NAVO-baas Anders Fogh Rasmussen wil dat de deelnemende landen van de militaire operatie boven Libië, waaronder Nederland, hun piloten minder restricties meegeven. 'Hoe breder de inzetbaarheid, hoe hoger ons voortzettingsvermogen', zei de secretaris-generaal na afloop van een ministeriële top over operatie Unified Protector. De Nederlandse defensieminister Hans Hillen toonde weinig enthousiasme voor een verruiming van de inzet. Het kabinet beslist vrijdag over verlenging van de Nederlandse bijdrage.

Anders Fogh Rasmussen, secretaris-generaal van de NAVO.Beeld afp

De NAVO besloot vorige week de missie boven Libië met negentig dagen te verlengen. Aan de missie doen 14 van de 28 NAVO-landen mee, plus vier niet-leden. De bulk van de bombardementsvluchten wordt echter uitgevoerd door de Fransen en Britten die graag meer hulp willen. Rasmussen: 'we hebben de noodzakelijke middelen, maar ik heb de andere partners gevraagd hun steun te verbreden.' Het animo onder deelnemers meer te doen lijkt na twee maanden operaties echter laag. Zij wezen vandaag liever naar landen die helemaal niks doen.

De veelgehoorde conclusie dat de strijd in Libië is uitgelopen op een patstelling, wordt op het NAVO-hoofdkwartier met klem tegengesproken. 'We hebben afgelopen twee maanden grote vooruitgang gemaakt', stelt Rasmussen. 'Ontelbare burgerlevens zijn gered en de troepen van Kaddafi zijn ernstig verzwakt.'
Kaddafi, stelt hij, is geschiedenis. 'De vraag is niet of hij vertrekt, maar wanneer. Het kan een paar weken duren, maar ook een dag.'
De NAVO voerde afgelopen week de druk verder op, door ook gevechtshelikopters in te zetten en vaker overdag te bombarderen.

Zo klein mogelijk

In Brussel spraken de defensieministers al over hun rol in het post-Kaddafi tijdperk. Die wordt zo klein mogelijk, hoopt de NAVO. Er is afgelopen dagen contact opgenomen met de Verenigde Naties, het IMF en andere internationale organisaties. Rasmussen: de transformatie van Libië tot een moderne staat wordt een langdurig en complex proces. Dat moet nu al gepland worden, maar andere organisaties kunnen dat beter dan de NAVO.' De secretaris-generaal verwacht ook in de toekomst geen NAVO-eenheden op de grond.

Strikesorties

Het aantal beschikbare vliegtuigen voor Unified Protector is gestegen tot 250 stuks, waarvan de helft jachtvliegtuigen. Op de Middellandse Zee handhaven 20 schepen het wapenembargo. Afgelopen twee maanden voerde de NAVO meer dan tienduizend vluchten uit, waarvan 3860 zogeheten strikesorties. Daarbij zijn 1800 doelen vernietigd, stelt Rasmussen. In gebied dat door Libische rebellen worden beheerst, bevinden zich ook Franse en Britse 'adviseurs'. Die worden niet aangemerkt als NAVO-personeel, maar hun informatie komt indirect wel in het NAVO-planningsproces terecht.

Minister Hillen is tevreden over de Nederlandse bijdrage tot nu toe. Vier F-16's handhaven vanuit Sardinië het vliegverbod boven Libië en dat is volgens hem noodzakelijk werk. 'Als wij ook zouden gaan bombarderen, moet een ander land dit werk gaan doen. Dus dat schiet niet op.' Hillen sloot niets uit, maar benadrukte dat hij tevreden is met de huidige inzet. Vrijdag doet hij een voorstel aan de rest van het kabinet.

Afghanistan

Tijdens de tweedaagse top wordt ook gesproken over het verloop van de veel grotere missie in Afghanistan (133 duizend soldaten), over samenwerking met de Russen en over het terugdringen van het aantal hoofdkwartieren. Op dat laatste punt probeert Nederland te voorkomen dat het strategisch hoofdkwartier in Brunssum (ruim 600 man) en een ict-afdeling in Den Haag (circa 500 man) verdwijnen. Een mobiel luchtverkeersleidingcentrum in Nieuw Milligen (ruim 100 man) verdwijnt waarschijnlijk wel.

De relatie tussen de NAVO en Rusland is gespannen, sinds het bondgenootschap besloot een raketschild te bouwen. Dit najaar verschijnt het eerste Amerikaanse marineschip in de Middellandse Zee met aangepaste SM-3 raketten als een eerste stap. De Russen eisen een juridische toezegging dat dit systeem geen bedreiging zal vormen voor de huidige machtsbalans. De NAVO biedt hooguit een politieke toezegging aan.

Volg de Volkskrant op Twitter

Word vriend van de Volkskrant op Facebook

Burgervoertuigen, die volgens de Libische overheid zijn platgebombardeerd door de NAVO bij een bombardement van Tripoli, gisteren. Foto's genomen tijdens een overheidstour door de Libische hoofdstad.Beeld epa
Beeld reuters
Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden