REPORTAGENieuwegein

Naast vermoeidheid nu ook veel ergernis: het chagrijn vreet zich naar binnen in Nieuwegein

Bij haarstudio Chantal is het door de vrees voor een lockdown de laatste tijd flink druk.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Behalve de vermoeidheid en de uitzichtloosheid door de coronacrisis neemt ook de ergernis in Nieuwegein toe, blijkt als de Volkskrant er voor derde keer dit jaar poolshoogte neemt. ‘Tijdens de eerste golf was er altijd nog iets om naar uit te kijken: de zomer, de feestdagen. Nu is er niets.’

Bij de parkeerautomaat onder winkelcentrum Cityplaza vormt zich steeds weer een nieuwe rij om te betalen. Al zijn de mondkapjes in de meerderheid, het advies van premier Rutte om niet te gaan ‘funshoppen’ lijkt niet aan elke Nieuwegeiner besteed. ‘Vooral op vrijdag en zaterdag is het hier hartstikke druk’, zegt kledingverkoper Dennis van den Heuvel (22).

‘Ik zal me hier als ondernemer wel mee in mijn eigen vingers snijden’, denkt Paul Verweij van lederwarenzaak Marpa. ‘Maar als ik hele gezinnen op zaterdag zie shoppen, denk ik: dat kan niet de bedoeling zijn. Het is echt veel drukker dan in het voorjaar. Met dit gedrag gaan we geen lockdown voorkomen.’

‘We staan op een kruispunt’, zei premier Rutte dinsdag over de coronacijfers. Nieuwe ingrepen doet het kabinet vooralsnog niet, ook omdat nog niet precies te zeggen valt of de twee weken geleden ingestelde maatregelen genoeg uithalen. Toch ligt het aantal besmettingen dagelijks rond de 10 duizend (vanwege een inhaalslag door een computerstoring waren het er vrijdag 11 duizend) en zullen de huidige maatregelen waarschijnlijk tot in december duren.

‘We hebben het met z’n allen zien aankomen’, constateert Verweij vanachter zijn spatscherm. Neem de jongeren die onlangs in Hilversum onder een viaduct illegaal feestvierden, hij kan er met zijn verstand niet bij. ‘Hebben die soms geen opa en oma? Kom op zeg, hoe moeilijk is het om een jaar lang je kakkie op te houden?’

Behalve de vermoeidheid en de uitzichtloosheid door de coronacrisis neemt ook de ergernis in Nieuwegein toe, blijkt als de Volkskrant er voor derde keer dit jaar poolshoogte neemt. De keus viel in april op deze gemeente die niet alleen centraal in Nederland ligt, maar waar corona zich ook gemiddeld manifesteerde. Afgelopen week werden er 259 besmettingen gemeld, ongeveer gelijk aan het landelijk moyenne. En voor het eerst in vijf maanden overleed ­iemand aan het virus: de vijftiende coronadode in Nieuwegein.

‘De lui lopen dwars door je heen’

Bij het eerste bezoek overheerste nog de monterheid. Iedereen had adem genoeg voor nog meer maanden van ontzeggingen, handen stuk wassen en afstand houden, zo dacht men. 

Twee maanden later vierde Nieuwegein de vrijheid die het volgens Rutte samen met de rest van het land sneller dan gedacht had teruggewonnen. De premier waarschuwde ook: ‘Wat ons de komende tijd te doen staat, is zorgen dat er geen tweede golf komt.’

Vier maanden later is ook in standplaats Nieuwegein duidelijk hoe desastreus de zomer heeft uitgepakt. Gerard Huijg was er al bang voor toen hij hoorde hoeveel vluchten uit oranje risicogebied terugkeerden. Zelf peinsden zijn vrouw en hij niet over een vakantie, ook omdat hij een openhartoperatie moest ondergaan.

Ze hebben hun wereld zo klein mogelijk gemaakt. Familie zien ze amper nog, restaurants meden ze in de zomer al omdat mensen er te dicht op elkaar zaten. Sporten doen ze alleen nog thuis. ‘Met Nederland in beweging.’

Ook voor hen is het gedrag van anderen de grootste bron van ergernis. Huijg heeft de zin nog niet uitgesproken dat mensen ‘dwars door je heen lopen’ of twee jonge bouwvakkers sloffen vlak voor hem langs. ‘Als je mensen aanspreekt, voelen ze zich gecorrigeerd’, zegt zijn vrouw Dini. ‘Was lekker thuis gebleven, krijg je dan te horen.’

Kledingverkoper Dennis begrijpt op zijn beurt niet waarom iedereen, ‘ook Rutte’, de jongeren toch zo op de korrel lijkt te hebben. ‘Jongeren dragen tenminste een mondkapje, ook omdat ze dat stoer vinden. Wij verkopen ze ook. Maar weet je wie ik vaak zonder mondkapje zie lopen? Oude mensen met rollators.’

‘Iedereen is minder vrolijk, minder geduldig’, stelt winkelmedewerker Nathalie (haar achternaam wil ze niet noemen) met zachte stem vast, terwijl ze een sigaret rookt. ‘We mopperen ook veel meer.’

Waar zij zich dan weer aan stoort: dat mensen zo op elkaar letten. ‘Laat mensen toch doen wat ze willen, zolang ze het virus maar niet verspreiden.’ De chauffeur met wie ze laatst meereed, zei al voor de rit dat hij geen mondkapje op zou doen. ‘Prima, dan kan ik zelf beslissen of ik uitstap of niet. En het dakraampje stond open.’

Nog harder ingrijpen hoeft het kabinet voor haar niet te doen. ‘Ik gedraag mezelf al verantwoord.’ Haar partner wordt binnenkort eindelijk aan zijn meniscus geopereerd, ze kunnen alleen maar hopen dat het ziekenhuis niet afbelt omdat het alle handen nodig heeft voor de coronapatiënten.

Ann Willemse van koffie- en cadeauwinkel Knus bij Ann probeert met onlineverkopen haar omzet nog een beetje op peil te houden.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Koningsdag, dat is nog ver weg

Zo heeft iedereen zijn eigen motief om zich aan de maatregelen houden. Kledingverkoper Dennis is ‘zelf niet bang voor corona’, maar wil zijn ouders niet besmetten. En hij hoopt dat ooit de discotheken weer open kunnen. De laatste keer dat hij als dj draaide, hij weet het nog goed, was in café De Don in De Meern. ‘In januari.’

Burgemeester Frans Backhuijs moedigt om de zoveel weken zijn inwoners aan ‘vol te houden’. Dan weer waarschuwt hij iedereen zich aan de regels te houden of spreekt hij zijn trots uit over het gedrag van de 63 duizend Nieuwegeiners.

Er zit vast nog rek in het elastiek, maar hoe lang houdt men hier de halve en hele lockdowns nog vol? ‘Het worden sombere feestdagen’, voorspelt Nathalie, voordat ze haar laatste trekje neemt.

‘Ik weet niet of ik dit nog volhoud’, zegt Ann Willemse in haar lege koffie- en cadeauwinkel in Vreeswijk, het voormalige dorp dat de samenvoeging tot Nieuwegein van 49 jaar geleden nog steeds dwarszit. Om haar heen staan de dozen vol kerstspullen die ze al in februari moest bestellen. Nu zijn de feestdagen in aantocht en vreest ze dat ze ze niet meer kwijtraakt.

Twintig jaar werkte ze als verpleegkundige toen ze haar winkel Knus bij Ann begon. Spijt van die keus heeft ze nog steeds niet, maar de financiële situatie wordt vanwege corona steeds nijpender. Sinds maart heeft ze zichzelf geen salaris meer kunnen geven, omdat de omzet dat niet meer toelaat. 

Hoewel ze ook koffie, thee en broodjes serveert, maakt ze geen aanspraak op het steunpakket voor de horeca: haar cadeauwinkel staat bij de Kamer van Koophandel in de eerste plaats als winkel geregistreerd.

Maar het is vooral het gebrek aan perspectief dat haar zorgen baart. ‘Tijdens de eerste coronagolf merkte ik dat ik makkelijker energie uit dingen kon halen. Er was altijd wel iets om naar uit te kijken: de zomer, de feestdagen. Nu is er niets. Ja, Koningsdag, maar dat is echt wel heel ver weg.’

Drukte bij de kapsalon

Even verderop zit de angst voor een nieuwe lockdown er ook bij het personeel en de klanten van Haarstudio Chantal goed in. Als elke dag rond 14 uur de nieuwste RIVM-cijfers bekend worden, bonst het hart van kapster Lianne Berkulo. ‘Laat het zakken, denk ik dan. Elke dag weer.’

De salon zit bijna elke dag ramvol, maar spannend blijft het. ‘Mensen bellen ons of ze eerder kunnen worden geknipt. Ze zijn bang dat Rutte dinsdag gaat zeggen dat de boel weer op slot gaat.’

Corona voelde voor Berkulo als ‘iets van heel ver weg’, totdat het virus vijf keer in haar familie toesloeg. Een 77-jarige oom belandde op de ic. ‘We hadden alles voor de uitvaart al geregeld.’

De oom herstelde, maar Berkulo twijfelt. ‘Moet je als kapperszaak openblijven als de cijfers zo blijven oplopen?’

Ruben van de Bruinhorst controleert een pick-uptruck in de modelbouwwinkel Wetronic. Sinds de corona-epidemie is de omzet geëxplodeerd.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Modelbouwspecialist Wetronic weet zich, als een van de weinige winkels in de Dorpsstraat, aan de crisis te onttrekken. ‘Thuiszitten leidt tot nieuwe inzichten’, glimlacht verkoper Ruben van de Bruinhorst. Ze zagen het in de cijfers terug: eind maart verdrievoudigde de omzet, vooral via de webshop. Klanten geven hier zo 300, 400 euro uit voor een radiografisch bestuurbare monstertruck.

Toch vraagt Ann Willemse zich af welke winkels in Vreeswijk de winter overleven. Ze durft door alle opeenvolgende maatregelen nergens meer van uit te gaan. ‘Ik heb me voorgenomen blij te zijn met elke dag dat ik omzet heb. Hoe weinig dat ook is.’

Lees terug:

Nieuwegein ligt midden in het land en is gemiddeld getroffen door corona. Lukt het de bewoners om de maatregelen vol te houden? ‘Mensen beginnen ongeduldig te worden.’

Hoe reageert ‘de gemiddeld’ getroffen stad Nieuwegein op de nieuwe versoepelingen? In april peilden we de stemming, in juni opnieuw. ‘Supermarktpersoneel heeft vaak totale schijt aan de regels.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden