Na Lula wordt nu ook Zuma tóch vervolgd. De oud-president van Zuid-Afrika wist dit jarenlang te omzeilen

De 75-jarige oud-president Jacob Zuma van Zuid-Afrika heeft vrijdagochtend voor het eerst zijn opwachting gemaakt in de rechtbank om zich te verdedigen tegen jarenlange beschuldigingen van corruptie, fraude en witwaspraktijken. Zijn verschijning in de beklaagdenbank geeft veel Zuid-Afrikanen de hoop dat er een einde komt aan een periode van straffeloosheid.

De zestien aanklachten tegen Zuma gaan terug tot 783 verdachte geldtransacties rond een grote wapendeal in eind jaren negentig, ver voordat Zuma in 2009 president werd. Zuma wist de aanklachten jarenlang af te weren, maar na zijn vroegtijdige terugtreden als president in februari wordt hij alsnog vervolgd. Zijn proces kan naar verwachting enkele jaren duren.

De hoorzitting van vrijdagochtend in de havenstad Durban duurde nog geen half uur. De rechter verdaagde de zaak tot 8 juni, om de betrokken partijen tijd te geven hun zaak voor te bereiden. Niettemin sprak er grote symboliek uit de aanwezigheid van een Zuid-Afrikaanse ex-president in de houten bankjes van een rechtszaal. ‘Zuma’s Lula moment’, schreef de krant Business Day, in een verwijzing naar Luiz Inácio Lula da Silva, de voor corruptie en witwaspraktijken veroordeelde oud-president van Brazilië, die juist vandaag de cel in moet.

Zuid-Afrikaanse media deden uitgebreid verslag van Zuma’s optreden in de rechtbank. Zuma, gekleed in een antracietkleurig pak, wit overhemd en bordeauxrode das, werd toegezongen door volhardende aanhangers. Zelf zag hij er wat gelaten uit. Een geestelijke ging met Zuma in gebed. In de beklaagdenbank zat ook een vertegenwoordiger van het Franse technologiebedrijf Thales, dat eveneens terechtstaat voor transacties rond de wapendeal van de jaren negentig.

Zuma’s politieke partij het ANC stelt zich op het standpunt dat zij de rechtspraak respecteert. Partijbestuurders hielden Zuma jarenlang de hand boven het hoofd, maar vele van hen scharen zich nu achter Cyril Ramaphosa, de nieuwe partijleider en president van Zuid-Afrika die belooft op te treden tegen corruptie en ander wanbestuur. Partijleden die Zuma willen steunen in de rechtszaal moeten dat officieel doen in hun individuele hoedanigheid, zonder symbolen van het ANC te dragen.

Met de omstreden wapendeal van de jaren negentig was een bedrag gemoeid van zo’n 30 miljard rand, bijna 5 miljard dollar volgens de toenmalige wisselkoersen. Zuma zou op illegale wijze geld hebben ontvangen via een tussenpersoon, zijn financieel adviseur Schabir Shaik. Shaik werd in 2005 veroordeeld voor zijn rol in de wapendeal. De kans bestaat dat de Zuid-Afrikaanse justitie hem zal vragen om te getuigen in de zaak tegen Zuma. Zuma zegt dat hij onschuldig is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.