Na een emotionele omhelzing in een kerstfilm kan alles alleen nog maar bergafwaarts gaan

Tv-recensie Hanna Bervoets

De emotionele herenigingen in kerstfilms en -programma's houden geheim welke teleurstelling erop kan volgen.

Afgelopen maandag, SBS9, Home Alone: de achtjarige Kevin McCallister staat in de woonkamer. Zijn familie heeft hem per ongeluk thuis achtergelaten, Kevin heeft de afgelopen dagen alles alleen gedaan: boodschappen, koken, boeven verjagen - nu is zijn moeder dan eindelijk thuis, ja, daar staat ze. 'Merry Christmas', zegt ze. Even lijkt Kevin boos, maar dan... Dan rent hij, begeleid door vioolmuziek, alsnog op zijn moeder af voor een omhelzing.

De McCallisters zijn niet de enige filmfamilie die we deze Kerst herenigd zagen worden. Kruimeltje, Annie, Frozen, The Little Princess, allemaal uitgezonden, vertellen min of meer hetzelfde verhaal: verloren hoofdpersoon zoekt naasten. Zulke films doen het waarschijnlijk goed dezer dagen doordat ze een dominante kerstideologie uitdragen: december spendeer je met vrienden en familie - een idee dat ook in andere kerstprogramma's centraal stond. In het sympathieke Joris' Kerstboom hangen mensen foto's van dierbaren in een boom: geliefden overzee, overleden ouders. In Spoorloos: Kerstspecial vieren eerder herenigde families voor het eerst Kerst samen. De drie uur durende kerstuitzending van All You Need Is Love herenigt traditiegetrouw mensen met naasten in het buitenland.

Vooral All You Need draait om een smachten, een verlangen naar weerzien dat in de interviewtjes wordt benadrukt: 'Hoe lang heb je je moeder niet gezien?', vraagt Robert ten Brink aan Guideon uit Curaçao. 'Drie jaar.' Guideons vriendin Britt vertelt dat hij zijn moeder écht heel erg mist. Net als in Home Alone culmineert het herenigingsverhaal in een ontroerend vormgegeven omhelzing: zodra Guideon beseft dat zijn moeder aan het einde van de besneeuwde straat staat begint hij te rennen, om haar geëmotioneerd in de armen te sluiten onder begeleiding van modulerende kerstmuziek.

Hoe het verder gaat zien we niet. Het zou best kunnen dat het koude Nederland Guideons moeder wat tegenvalt, of dat Guideon zich aan haar gaat storen wanneer ze plots hele dagen kerstkransjes op zijn bank zit te kruimelen. Eigenlijk heeft de inlossing van een verlangen per definitie iets verdrietigs: zodra we krijgen wat we willen, hebben we niets meer om naar uit te kijken. Zo kan het na een emotionele omhelzing eigenlijk alleen nog maar bergafwaarts gaan. Gisteravond zagen we hoe Kevin McCallister in Home Alone 2 gewoon opnieuw werd vergeten.

Misschien weerspiegelen al die herenigingsfilms en -specials wel onze houding jegens Kerst an sich. We kunnen weken uitzien naar lichtjes, gezelligheid, samenzijn. Maar zodra we over de drempel van ons ouderlijk huis stappen, maakt dat verlangen plaats voor iets anders: stress, ongemak, verveling. Die omslag, het smelten van het verlangen, zien we zelden in kerstvertellingen, waarin de helden bevriezen in hun omhelzing.

Een aflevering van de kerstspecial van All You Need is Love. Foto anp

Gelukkig weten we zelf wel hoe het verhaal daarna verdergaat. In januari neemt ons gemoed een snoekduik, maar ergens in maart begint er toch weer iets uit te zetten in onze borstkas; een wens, een verlangen naar lente. En dan naar zomer. En dan, toch weer, naar Kerst.

Meer over