Na de euforie moet Saakasjvili nu 'aan het werk'

Revolutieleider Michail Saakasjvili stevent af op een unieke overwinning. Niet alleen heeft de 36-jarige jurist bijna 97 procent van de stemmen gehaald, aldus de uitslagen nadat een kwart van de stemmen is geteld....

Zo althans beschreef Bruce George, president van de Organisatie voor Vrede en Samenwerking in Europa (OVSE) in Tbilisi, de verkiezingen gisteren. 'De autoriteiten hebben de politieke wil getoond om democratische verkiezingen te houden, in tegenstelling tot de zwaar gefraudeerde parlementaire verkiezingen van november 2003', aldus George.

Saakasjvili zelf stelde zich deemoedig op. 'Het is niet alleen mijn overwinning, maar die van het hele volk', zo bedankte hij gisteren de Georgiërs.

Saakasjvili was de drijvende kracht achter de vreedzame demonstraties na de parlementsverkiezingen, die begin december leidden tot het vertrek van president Sjevardnadze. Saakasjvili beloofde de Georgiërs dat hij hun land zal verlossen van de armoede, corruptie en chaos. De in de VS opgeleide jurist zei veel waarde te hechten aan goede banden met de EU en de VS, maar hij wil vooral 'een warme relatie met Rusland' prioriteit geven.

Bij de presidentsverkiezingen is geen felle strijd geleverd. De vijf tegenkandidaten waren vrijwel onbekend: een regionale gouverneur, drie juristen en een directeur van een gehandicaptenorganisatie. 'Wij betreuren het gebrek aan competitie tijdens deze campagne', zei Matyas Eorsi van de OVSE kritisch. Hij noemde de verkiezingen 'beter dan ooit tevoren, maar nog verre van perfect'.

De Georgiërs zijn euforisch over hun nieuwe president. De blijdschap is overal op straat voelbaar. Mensen verwachten dat hun leven snel zal verbeteren. 'Het volk geeft Saakasjvili de vrije hand, maar het heeft niet veel geduld', zei Archil Gegesjidze van de Organisatie voor Strategie en Informatie. 'Over een jaar wil men resultaten zien. Saakasjvili bleek behendig in het vernietigen van het oude regime, maar nu zal hij een nieuwe staat moeten opbouwen.'

Of Saakasjvili deze hooggespannen verwachtingen kan waarmaken, is een vraag die velen bezighoudt. Het acuutste probleem is de alom aanwezige corruptie. Deze strijd is Saakasjvili wel toevertrouwd, meent Aleksander Koechianidze van het Internationale Misdaad en Corruptie Centrum. 'Door orde op zaken te stellen binnen de wethandhavende instanties, zal hij ver komen. Een paar arrestaties, bestraffingen van overtreders, dan leren ambtenaren snel.'

Een veel groter probleem is volgens Koechianidze de lege staatskas. 'Saakasjvili is een jurist, geen econoom. Ik heb nog geen duidelijk economisch programma gezien. Hij wil investeerders trekken, maar Georgië leeft al tien jaar op buitenlands geld. We moeten eigen geldstromen creëren. Zonder geld kun je geen enkele hervorming doorvoeren. Hoe kun je van een politieman verwachten dat hij de corruptie bestrijdt als hij moet rondkomen van 20 euro in de maand?'

Het derde, wellicht grootste struikelblok voor Saakasjvili wordt het oplossen van de bevroren conflicten met de separate regio's Abchazië en Zuid-Ossetië, die de verkiezingen zondag hebben geboycot, en met het autonome Adzjarië, waar de opkomst volgens waarnemers heel laag was. Dat vereist veel tact en geduld.

Waarnemers betwijfelen of de emotionele Saakasjvili die kwaliteiten in huis heeft. Tijdens zijn campagne beloofde hij vreedzame onderhandelingen. Tegelijkertijd sloot hij geweld niet uit, waarmee hij olie op het vuur gooide. 'Saakasjvili heeft in zijn campagne een gevaarlijke belofte gedaan', meent Koechianidze. 'Hij zei dat Abchazië over vijf jaar deel zal nemen aan de Georgische presidentsverkiezingen. Helaas is de oplossing van het conflict daar niet alleen van hem afhankelijk, maar ook van Rusland en Abchazië. Ik denk niet dat hij deze belofte kan waarmaken. Dat geeft de oppositie munitie in handen om hem een leugenaar te noemen.'

De gedwongen afgetreden president Sjevardnadze geeft zijn opvolger het voordeel van de twijfel. Hij heeft zelfs op Saakasjvili gestemd, gaf de nestor toe. 'Hij is jong, heeft veel energie, is goed opgeleid. Hij moet alleen minder praten en meer doen. Geen populisme meer. Aan het werk.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.