Mythische 'agent-provocatrice' Fifi blijkt echt te hebben bestaan

Wachtend op zijn eerste missie op het bezette continent zit een leerling-spion aan de bar in een Engelse provinciestad. Een even verleidelijke als nieuwsgierige Française schuift aan. Eenzaam als hij is, geeft zich bloot, al dan niet letterlijk. Kort daarop krijgt hij van zijn bazen te horen dat zijn diensten niet langer nodig zijn. Hij blijft te zijn gezakt voor het 'examen' dat Fifi hem heeft afgenomen, een dame die geheim agenten moest testen of ze waren opgewassen tegen 'honey traps'.

Christine Chilver, alias Fifi, de vrouw die werd ingezet om Britse spionnen te testen. Beeld Paul Tonge

Het bestaan van de agent-provocatrice Fifi werd al jaren vermoed, maar altijd ontkend door de Britse geheime dienst. Tot vorige week. De geruchten bleken waar te zijn geweest. Haar naam was Christine Chilver, een Britse van Letse komaf die eruitzag als een Hollywood-ster, meerdere talen sprak en had gestudeerd aan de Sorbonne. Belangrijker: in de ogen van MI5, de binnenlandse veiligheidsdienst, was ze buitengewoon intelligent, moedig en gezegend met mensenkennis.

Goed gekleed
Dankzij de openbaring van dossiers van de Britse geheime dienst is meer over deze unieke vrouw bekend geworden. Tijdens het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog woonde de dochter van een Letse journalist in Parijs. Ze wist te ontsnappen uit een interneringskamp, hielp een gewonde piloot van de Britse luchtmacht en verrichtte spionagewerk voor de geallieerden. Ze kwam in de problemen toen de piloot, wat ondankbaar, de Britse autoriteiten vertelde dat ze spioneerde voor de Duitsers. Hij bleek het verdacht te hebben gevonden dat ze, kort na te zijn ontsnapt aan de nazi's, zo goed gekleed was.

De Britten 'grilden' haar en ontdekten niets verdachts. Sterker, ze stuurden haar naar de Special Operations Executive, Churchills speciale eenheid. Daar besloten ze de opmerkelijke vrouw op pad te sturen, zogenaamd als een Franse journaliste, om te testen of de toekomstige 007's van buitenlandse komaf hun discretie konden bewaren tegen vijandelijke Pussy Galores, Plenty O'Tooles en Octopussy's.

Tuinieren
Na de oorlog leidde Fifi een teruggetrokken bestaan met een andere SEO-veteraan. Tuinieren en het verzorgen van zieke dieren waren haar passies. Ze overleed in 2007 in Letland, waar ze een dierenasiel had opgezet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden