Museveni is zwalkend gedrag van rebellenleider Kony zat

Ondertekening vredesakkoord weer afgeblazen...

AMSTERDAM Kosten noch moeite waren gespaard. De Verenigde Naties hadden helikopters ingezet om de genodigden in te vliegen, een safaribedrijf verzorgde de catering. Er was dan ook enige reden voor een feestje, vorige week donderdag, op de Congolees/Soedanese grens, nabij Ri-Kwangba.

Na jaren van geweld zou formeel de vrede getekend worden tussen de regering van Oeganda en de rebellen van het Verzetsleger van de Heer (LRA) van Joseph Kony.

Onder het hoge volk de Zuid-Soedanese vicepresident Riek Machar, plus Oegandese regeringsfunctionarissen en David Matsanga, de leider van het onderhandelingsteam van het LRA. Alleen die ene gast, wiens handtekening zo belangrijk is op het akkoord, liet op zich wachten. Sterker nog, Joseph Kony verscheen helemaal niet.

Met schaamrood op de kaken moest bemiddelaar Machar toegeven dat de vrede voorlopig – weer – niet getekend zou worden.

Meer dan twee decennia duurt de burgeroorlog in Noord-Oeganda nu al, het is een etterende wonde. Tienduizenden, mogelijk honderdduizenden Noord-Oegandezen lieten het leven, duizenden kinderen werden ontvoerd om te worden gehersenspoeld tot kindsoldaat of seksslavin. Miljoenen vluchtten binnen het eigen land naar overvolle kampen.

De Wizard of the Nile heeft, zo rekende het tijdschrift Foreign Policy onlangs uit, meer bloed aan zijn handen dan de leiders van Al Qaida, Hamas en Hezbollah tezamen.

Het noorden van Oeganda is de laatste tijd redelijk gevrijwaard van het LRA-geweld, nu zijn het vooral de bewoners van het toch al zo geplaagde zuiden van Soedan, de grensstreken van Congo en de Centraal Afrikaanse Republiek die in toenemende mate slachtoffer zijn van de gruweldaden. De laatste weken zou het LRA 55 jongens in Zuid-Soedan hebben ontvoerd.

Sinds twee jaar heeft het in Den Haag gevestigde Internationaal Strafhof (ICC) arrestatiebevelen lopen tegen de eertijds vijfkoppige LRA-leiding. Het zijn documenten vol gruweldaden.

Van die vijf gezochte leiders zijn er nu, ruim twee jaar later, nog twee in leven: Kony zelf en Dominic Ongwen. Werd vorig jaar al de tweede man van Kony, Vincent Otti, op bevel van Kony vermoord, onlangs liet Kony negen andere LRA-chefs ombrengen, onder wie Okot Odhiambo, tegen wie ook een ICC-bevel liep. Naar verluidt werden de officieren vermoord omdat zij vóór vrede zijn.

Niemand kan in het hoofd van de waanzinnige rebellenleider kijken, maar hij schijnt als de dood te zijn dat hij, net als de voormalige Liberiaanse president Charles Taylor, uitgeleverd wordt aan het Strafhof in Den Haag. Dat Oeganda daar na een ondertekend vredesakkoord niet langer aan zou meewerken, maar medewerking zou verlenen aan een traditionele verzoeningsbijeenkomst, wil Kony kennelijk niet geloven.

De Oegandese president Museveni lijkt het zwalkende gedrag van Kony nu zat te zijn. Maandag zei hij dat hij de vredeswens van Kony niet langer serieus neemt. Hij dreigde het tijdelijke bestand met de LRA op te zeggen.

Voorheen werd Museveni wel van halfhartig beleid inzake Kony beschuldigd, maar als hij écht wil moet hij de klus ditmaal snel kunnen klaren. Zeker als hij de hulp inroept van zijn Amerikaanse en Britse vrienden.

Het is alom bekend waar de oorlogsmisdadiger, omringd door zijn echtgenotes en kindsoldaatjes, ongeveer uithangt. Want vergeet niet: Joseph Kony is geen Osama bin Laden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden