Museale uitbreidingen overal gestaakt

EEN schrale troost voor het Stedelijk: de lijdensweg van hét museum voor moderne kunst in Nederland blijkt niet op zichzelf te staan....

Deze instelling stopt een ambitieus uitbreidingsplan voorlopig in de ijskast. De bouw van dit ontwerp van Rem Koolhaas, ruim een jaar geleden uitverkoren, kost driehonderd miljoen dollar en zo'n bedrag kan het museum in de huidige conjunctuur onmogelijk bij elkaar krijgen.

Zoals bijna alle Amerikaanse kunstinstellingen is Lacma vooral afhankelijk van particuliere giften en bedrijfssponsors. Het museum heeft een jaarbudget van 77 miljoen dollar, volgens The Art Newspaper gering in vergelijking met soortgelijke musea. Voor de nieuwe vleugel had het museum een lijst opgesteld van potentiële gulle gevers, 'waarvan wij hoopten dat zij een majeure bijdrage zouden leveren', vertelt bestuursvoorzitter Walter Weisman. 'Geen van hen heeft zich teruggetrokken, maar hun eigen omstandigheden zijn zo dramatisch anders geworden dat zij niet langer in staat zijn om die steun te geven.'

Door de Koolhaas-vleugel af te blazen, tonen Lacma en zijn sponsors 'een totaal gebrek aan moed', schreef de architectuurcriticus van de Los Angeles Times. Onzin, vindt The Art Newspaper. Het blad verwijst naar de ellende die tal van kunstinstellingen zich op de hals hebben gehaald met soms megalomane nieuwbouwprojecten.

Dicht bij huis draaide de Walt Disney Concert Hall, het nieuwe onderkomen van de Los Angeles Philharmonic dat werd ontworpen door Frank Gehry, uit op een financieel debacle. De bouwkosten rezen de pan uit en particuliere geldschieters lieten het afweten.

De bouw moest worden onderbroken, een afgang voor de stad en zijn bestuurders.

Maar het bekendste voorbeeld is wellicht het Guggenheim in New York. Daar zette bestuursvoorzitter Peter Lewis, miljardair en Guggenheims voornaamste geldschieter, onlangs zijn directeur Thom Krens het mes op de keel.

Krens kreeg twaalf miljoen dollar om zijn begroting voor 2002 rond te krijgen, maar moest eerst draconische bezuinigingen beloven - of aftreden. Krens koos eieren voor zijn geld en ontsloeg ruim honderd medewerkers. Bovendien sloot hij het nog maar pas geopende filiaal in Las Vegas, eveneens een Koolhaas-ontwerp.

Met zijn financiële voorzichtigheid verkeert Lacma in goed gezelschap. The Art Newspaper somt een rij Amerikaanse musea op die hun uitbreidingsplannen noodgedwongen hebben uitgesteld of beperkt; tot de laatste categorie behoort zelfs een gigant als het Metropolitan in New York. En de wél gerealiseerde expansies 'kunnen hun eigen problemen creëren', schrijft het blad eufemistisch. Het blad noemt een wel bijzonder treurig voorbeeld. Het Milwaukee Art Museum bouwde 'a spectacular lakefront structure', ontworpen door Santiago Calatrava. Maar de exploitatie van die nieuwe vleugel is zo duur dat het museum zich nog slechts twee fulltime curatoren kan veroorloven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.