Column

Musea worden gerund als een gemoderniseerde visafslag

Wekelijks nemen de cultuurspecialisten van de Volkskrant stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst. Deze week: Rutger Pontzen.

Koningin Maxima bezoekt de tentoonstelling Design Derby in Museum Boijmans Van Beuningen tijdens de officiële opening op 19 juni. Beeld anp

Wat hebben een hoofd marketing en communicatie, een senior medewerker marketing en communicatie, medewerker marketing en communicatie, medewerker marketing en sales, senior relatiemanager bedrijven, senior relatiemanager grote gevers, relatiemanager fondsen, managementassistent relatiebeheer en filantropie, it-manager a.i., programmamanager en diverse horecafuncties met elkaar van doen?

Antwoord: dat ze over drie jaar allemaal werkzaam zijn in het nieuwe depot van het Museum Boijmans Van Beuningen.

Eh? Inderdaad, zulke mensen zoeken ze daar. Zo stond het althans deze week in de krant, in een ruim opgemaakte sollicitatieoproep, waaruit ook blijkt dat het museum allerlei mensen in allerlei verbanden wenst te verenigen: 'gezelschappen van liefhebbers, een business club, een endowment fonds en een capital campaign'.

Museumdier

Het komt bekend voor: het museumdier kent inmiddels vele verschijningen en koppen en ziet er, vergeleken met een paar decennia geleden, professioneler en financieel onderlegder uit, bevolkt door directeuren en medewerkers die by far niet alleen meer artistiek zijn onderlegd, maar hun beleid voeren op grond van marktonderzoeken, publieksanalyses, sponsorbenaderingen, educatiedoeleinden en consumptiegedrag in de horecagelegenheid.

Het is niet anders. En terugverlangen naar hoe het vroeger was, is een gepasseerd station - alsof die vroegere tijden überhaupt beter waren.

Nieuwe tijden zijn aangebroken, met nieuwe hoofdrolspelers in nieuwe functies die in niets verraden of het een hypotheekbank, gemeentelijk vervoersbedrijf of gemoderniseerde visafslag betreft. Of een kunstinstelling die met zijn tijd wil meegaan.

Lees het interview met Axel Rüger er maar op na, een paar maanden geleden in deze krant, waarin de Van Gogh Museum-directeur - 'ik ben een manager van een wereldmerk' - zijn museum bestempelt als een 'hoog geprofessionaliseerde' organisatie met 'keiharde financiële doelstellingen'. Hij vroeg zich verbaasd af waarom hij nog nooit als commissaris bij een grote onderneming was gevraagd, want ja, hij bediende toch 'een scala aan stakeholders, meer dan bij menig mkb-bedrijf'. Inderdaad, kwaliteiten die je niet verkrijgt door alleen een paar schilderijen in de juiste volgorde tegen de muur te hangen.

Everything Dali, Museum Boijmans van Beuningen, 2005. Museum Boijmans Van Beuningen is een museum voor beeldende kunst, gelegen aan het Museumpark te Rotterdam. Het museum toont creaties op het gebied van beeldende kunst, toegepaste kunst en design. Beeld Bob Goedewaagen

De Appel

Denk ook aan het ontslag van Lorenzo Benedetti, als directeur van kunstcentrum De Appel in Amsterdam, dat deze week door de kantonrechter werd bekrachtigd. Blijkens de talloze Facebook-reacties en een door kunstenaars ingezonden 'collectieve brandbrief' werd het ontslag in kunstkringen als een onaangename verrassing gezien. Benedetti, dat was toch die theoretisch onderlegde, artistiek fijnbesnaarde, met kunstenaars meedenkende, inspirerende curator die zulke sensitieve tentoonstellingen maakte? Er heerste verontwaardiging, uitgaande van de veronderstelling dat iemand met een artistieke inborst geen manager hoeft te zijn.

Een kortzichtige veronderstelling.

De rechter gaf het Appel-bestuur gelijk dat stelde dat bij het leiden van een instituut meer komt kijken dan artistieke kwaliteiten alleen. The times they are a-changing. Niet alleen bij het Van Gogh Museum, ook voor De Appel.

Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Hein Janssen, Rutger Pontzen of Wieteke van Zeil stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden