Musea vochten om haar papieren objecten

Sieraden en sculpturen van papier waren de specialiteit van de internationaal vermaarde kunstenares Nel Linssen.

Nel Linssen.

Haar werk is als cultureel erfgoed aangemerkt. Musea zoals het Stedelijk Museum in Amsterdam, het Museum voor Moderne Kunst Arnhem en het CODA Museum in Apeldoorn vochten om de papieren sculpturen en sieraden van Nel Linssen. Uiteindelijk kreeg Museum Het Valkhof in haar woonplaats Nijmegen de basiscollectie. 'Ze wilde die graag bij elkaar houden', zegt haar dochter Pieternel Linssen.

Dit museum kan daar nu mee aan de weg timmeren. Nel Linssen was internationaal een van de meest vermaarde Nederlandse kunstenaressen. Alleen zullen zelfs de deelnemers aan De slimste mens haar naam niet kennen. Zij deed aan een kunstvorm die niet zo snel in het oog springt: van papier vouwde ze draagbare sieraden en objecten. Kenmerkend waren de gecompliceerd lijkende vorm en het ingehouden kleurengamma.

Verscheidene Nederlanders dragen haar werken, zoals voormalig burgemeester Annie Brouwer van Utrecht. Twintig musea in binnen- en buitenland hebben haar werk aangekocht, waaronder het Stedelijk Museum in Amsterdam, het Kunstgewerbemuseum in Berlijn en het Cooper Hewitt in New York. In 2014 organiseerde Het Valkhof een overzichtstentoonstelling van haar werk. Toen werd ook bekendgemaakt dat dit museum haar collectie na haar dood zou beheren.

Laatbloeier

Nel Linssen overleed op 1 augustus op 80-jarige leeftijd in haar woonplaats Nijmegen. Ze was al enige tijd ziek.

Als kunstenares was Nel Linssen een laatbloeier. Ze werd als Nel Martens geboren in Mook, een kerkdorp in het uiterste noorden van Limburg. Haar ouders hadden daar een hotel. Van huis uit werd ze niet gestimuleerd om een kunstopleiding te volgen. Maar ze trok de stoute schoenen aan en ging na de middelbare school naar de Academie voor Beeldende Kunst in Arnhem. Hier deed ze in 1956 eindexamen.

Vlak daarna ontmoette Nel haar man, een productieplanner bij Biotex, met wie ze vier kinderen kreeg. Het huishouden was lang haar belangrijkste taak. Daarnaast bleef ze als kunstenares actief. Ze vervaardigde glas-in-loodramen, mozaïeken en vooral wandkleden.

Pieternel Linssen: 'Aanvankelijk figuratief, maar later werden die wandkleden steeds abstracter en kregen ze ook meer diepte. Ze ging lapjes met elkaar verbinden en kwam toen op het idee daar sieraden mee te maken.'

Vouwpatronen

Nel Linssen experimenteerde veel en in 1987 (ze was toen al 52) vond ze uit dat haar werk het best tot zijn recht kwam in de vorm van papier. Ze legde zich toe op armbanden, halssieraden en gebruiksvoorwerpen van gevouwen afwasbaar papier.

De vouwpatronen lijken voor buitenstaanders zeer complex, maar waren in haar ogen simpel. 'Ik probeer voortdurend logische constructies te ontdekken, geïnspireerd door ritmes en structuren in de botanische wereld', zei Nel Linssen in een interview. Het was deels draagbare kunst, deels waren het sculpturen die vanwege hun bijzondere vormen en kleuren werden tentoongesteld.

Nadat haar in de Nijmeegse galerie Marzee geëxposeerde werk lovend werd besproken door de kunsthistorica Marjan Unger, was Linssens naam was gevestigd. Haar ster rees. De aandacht vond ze wel prettig, maar ze bleef bescheiden. Met haar werk aan de weg timmeren, vond ze niet zo nodig.

In 2001 ontving Nel Linssen voor haar gehele oeuvre de Karel de Grote-prijs, de cultuurprijs van de gemeente Nijmegen.

Na de dood van haar man in 2005 bleef ze doorwerken, totdat het niet meer ging vanwege haar ziekte.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden