Multilul bestaat

Zoals er in het echt een hoop van die arrogante lullo's zijn en zoals de Debiteuren/Crediteuren-humor op echte kantoren nog veel schrijnender is, zo klopt ook het Jiskefet-cliché van de reclamewereld in de huidige tv-serie....

Neem de voortdurend besproken 'shootings' in verre warme landen. Klopt ook. Wie een spotje filmt in Zuid-Afrika in plaats van Almere-Haven, bespaart zichzelf een mooiweer-verzekering, die gauw oploopt tot tachtig mille bij een commercial van vier ton productiekosten. Er zijn reclamebureaus waar de schetsblokken al met palmboompjes voorbedrukt zijn. 'Schets jezelf de wereld rond', is een gekende uitdrukking onder art directors, die tegen hun klant volhouden dat 'het licht er mooier is'.

En neem het uiterlijk van die drie hees - 'huh-ik-ben-je- naam-effe-kwijt' en vaag lullende, iets te dikke creatieven van reclamebureau Multilul, als exponenten van zuipende en cokesnuivende reclamemakers. Je hoeft maar iemand in de reclame te bellen en te vragen wie daar model voor heeft gestaan en iedereen komt met de namen Onno Kraft van Ermel en Paul Meijer op de proppen.

Onno Kraft van Ermel heeft als gerespecteerd reclamemaker aanzien in het vak, won talloze reclameprijzen en is sinds jaren creatief directeur van een gerenommeerd reclamebureau. En hij draagt puntlaarzen, strakke leren broeken en witte bloezen met roesjes, verschijnt op een internationaal reclamefestival in netkousen, zijn haar is halflang en ongekamd, zijn kin ongeschoren en zijn stem een misthoorn. Paul Meijer is een in het vak fameuze creatieve goeroe die opvallende reclamefilmpjes voor Mazda en Droste maakte maar vervolgens naar de Verenigde Staten vluchtte omdat hij zich als creatief genie miskend voelde in Nederland. Omdat zowel Kees Prins, Michiel Romeyn als Herman Koch al jaren goud geld verdienen aan het inspreken van radio- en tv-spotjes (PTT Telecom, Sony, Bovag betalen grif drieduizend gulden per spotje) kennen ze het wereldje. En omdat ze zo'n beetje dagelijks in reclamestudio's komen, ziet reclamebureau Multilul eruit zoals het eruit ziet. Marsel van Oosten: 'Die inrichting, met die wand vol tapes en cd's, die mengtafel met die Fritsie! erachter en dat glazen hokje, die is heel atypisch voor een reclamebureau. Het is typisch een geluidsstudio. Maar ja, die jongens van Jiskefet weten niet beter natuurlijk.' Ook de steeds terugkerende nieuwigheidjes zoals het briljante 'hidden sound system' van Fritsie! zijn tekenend voor professionele studio's.

Maar ook al klopt het cliché, de Jiskefet-satire is geheel onschadelijk voor het reclamevak, vindt het reclamevak. 'Het is een klucht', zegt Marcel Groen, creative director van FHV/BBDO. 'Kijk maar naar de naam, Multilul. Ze pakken de uiterlijke vorm aan, niet de inhoud. Dit is niet de waarheid, dit is parodie. Reclame is uiteindelijk een vorm van zakelijke dienstverlening waarbij je relaties met je opdrachtgevers bepalend zijn, en zo'n Jiskefet-parodie kan daar niets aan af doen. Dan zou je je klanten wel erg onderschatten.'

Dus ook al lopen er in de reclame nog steeds creatieven rond die graag nadrukkelijk herkend willen worden als creatieven, de zakelijke kant van het reclamevak heeft de laatste jaren duidelijk de overhand gekregen, aldus Groen (die volgens een collega model stond voor de Herman Koch-creatief, gympies, blond, buikje). 'Ik heb niet het idee dat ik bij Jiskefet in een spiegel kijk. Ik zou willen dat het vak zo leuk was.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden