Muilezels in plaats van legerhelikopters

Vijandigheid en corruptie bemoeilijken de hulpverlening in het getroffen gebied aanzienlijk. ‘Werken in Pakistan is zeker een uitdaging.’..

Van onze verslaggever Gerard Reijn

Amsterdam De ramp in Pakistan voltrekt zich in gebieden waar een groot deel van de bevolking vijandig staat tegenover buitenlanders, tegenover westerlingen, en zeker tegenover christenen. Dat treft slecht, want vier van de tien Samenwerkende Hulporganisaties die geld inzamelen voor Pakistan, zijn christelijk: Cordaid, World Vision, Tear Fund en ICCO.

Als er één organisatie is die weet wat dat kan betekenen, dan is dat World Vision. In maart dit jaar werden in het noordwesten van Pakistan zeven Pakistaanse hulpverleners doodgeschoten bij een aanval van moslimextremisten op het kantoor van World Vision. Vier raakten gewond.

Werken in Pakistan is ‘zeker een uitdaging’, zegt programmadirecteur Nel de Boer van World Vision. Ze spreekt over de veiligheidsprotocollen, over het beleid om zo weinig mogelijk buitenlanders en zeker westerlingen naar Pakistan te sturen en over de afspraken met overheden en andere organisaties, allemaal gericht op veiligheid. En de hulpgoederen worden dit keer afgeleverd zonder het embleem van World Vision.

Geregistreerd
Maar is de Pakistaanse overheid, corrupt als die is en betrokken bij een binnenlandse oorlog, niet een partij om uit de buurt te blijven? De Boer, ‘Dat is onmogelijk. We staan geregistreerd als NGO (non-gouvernementele organisatie, red.), en zonder dat kun je in Pakistan niet werken. We moeten wel afspraken met de overheid maken.’

Ook voor de veiligheid doet World Vision een beroep op leger een politie. ‘Als begeleiding door leger of politie mogelijk is, proberen we op die manier de veiligheid te garanderen.’ Met moslimextremisten onderhoudt World Vision geen banden.

Voor Tineke Ceelen, directeur van de Stichting Vluchteling, is dat een onbegrijpelijke strategie. Zij werkt niet samen met de Pakistaanse overheid, zeker niet met het leger. En voor de veiligheid van haar en haar mensen zou ze alleen in het uiterste geval een beroep doen op leger of politie.

‘Als je dat doet, kan je worden beschouwd als een partij in de conflicten’, zegt Ceelen. ‘Dan kun je niet meer werken. Wij houden altijd de veiligheid in eigen hand en dat doen we door contacten met beide partijen te onderhouden. Ik mag een boon worden als een van de samenwerkende hulporganisaties een beroep doet op het leger. Als je niet oppast, kan het het leven van je hulpverleners kosten.’

Die houding maakt het werk er niet gemakkelijker op. Honderdduizenden mensen zijn alleen door de lucht bereikbaar. Ceelen: ‘Maar alle beschikbare helikopters zijn van het leger of worden beheerd door het leger.’ En dus zwoegen Stichting Vluchteling en haar partner International Rescue Committee met ezeltjes en bootjes om hulpbehoevenden te bereiken.

Het Rode Kruis, dat in Pakistan werkt onder naam Rode Halve Maan, heeft net als Ceelen liever geen helikopter dan een legerhelikopter. ‘Wij willen neutraal zijn, dus willen we voorkomen dat we worden geassocieerd met het leger. Dus werken we niet met helikopters, maar met muilezels’, zegt de woordvoerder.

Ook bij het evangelische Tear Fund heeft veiligheid grote invloed op de hulpverlening. ‘Wij opereren niet in gebieden waar veel Taliban zijn.’ Het idee om niet in Pakistan te werken omdat het christendom er omstreden is, vindt de woordvoerder absurd. ‘Christenen en hindoes zijn vaak zeer gemarginaliseerd in Pakistan, en wij willen juist de marginale groepen bereiken.’

Niet alleen christelijke organisaties krijgen klappen. In februari 2008 trok de Britse hulporganisatie Plan International zich terug uit Pakistan nadat drie hulpverleners waren omgebracht. En directeur Ron van Huizen van Terre des Hommes zegt dat zijn hulpverleners in Pakistan vier jaar geleden ernstig werden bedreigd. ‘Dat ging om Nederlandse hulpverleners. Die moesten zich verschansen en zijn gevlucht.’ Maar zijn zusterorganisatie in Zwitserland heeft nog altijd een post in het noorden van Pakistan, ‘waar het vol zit met Taliban’ en verleent daar wel degelijk hulp.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden