Motief onbekend

Volgende week woensdag begint het proces tegen de verdachten in de zaak-Maja. Hoe kan het gebeuren dat een groepje op het oog doodnormale tieners zonder enige aanleiding besluit een vriendinnetje te vermoorden?...

De vader van Nina K. kan zich zijn eerste ontmoeting met Goran M. nog goed herinneren. Het was in oktober 2003 toen hij zijn dochter Nina en haar vriendin Maja Bradaric afhaalde van een Bosnisch feest in Motel Nuland.

Nina en Goran kenden elkaar al een paar weken, maar die avond sloeg de vonk echt over. 'Ik weet nog dat hij met een rode roos naar Nina toe kwam. Zoiets vergeet je niet.'

Goran was 18, vier jaar ouder dan Nina. Wel een groot leeftijdsverschil. Maar hij maakte een goede indruk, zegt Nina's vader. 'Hij was aardig en voorkomend, stelde zich keurig voor.'

Goran kwam uit Bosnimaar was prima geegreerd. Hij sprak goed Nederlands, was bezig met een opleiding voor elektromonteur en stond op het punt zijn rijbewijs te halen. Hij had aardige ouders; zijn moeder is verpleegkundige. Hij maakte al met al een serieuze indruk.

Nina voelde zich bij Goran op haar gemak, al wist ze dat hij opvliegend kon zijn. Dat hij haar ook weleens sloeg, hoorden haar ouders pas later.

Toen, in oktober 2003, was er in elk geval geen enkele aanleiding om te bevroeden dat die voorkomende en aardige Goran, die het hart van zijn vriendin veroverde met een rode roos, een maand later Nina's hartsvriendin Maja zou vermoorden en haar lichaam in brand zou steken.

Wer is gebeurd op maandag 17 november in Nijmegen, is in grote lijnen wel duidelijk, mede omdat een van de advocaten het politiedossier heeft laten uitlekken. Op die bewuste avond wordt Maja (16), die met een smoesje van huis is gegaan, opgepikt door Goran M., Ferdi (18) en Goran P.(16) in de witte Daihatsu van de moeder van Ferdi.

Ze zijn allemaal vrienden van elkaar. Ferdi rijdt, Maja zit naast hem, de twee Gorans zitten op de achterbank. In een stil straatje slaat Goran M. ineens zijn arm om de nek van Maja en wurgt haar. Als het dreigt te mislukken, schiet Ferdi te hulp. Er komt ook nog een stuk touw aan te pas. Goran P. kijkt toe.

Als Maja dood is, rijdt het drietal naar de polder bij Bemmel, waar Goran en Ferdi het lijk uit de auto laden, besprenkelen met benzine en in brand steken. Daar wordt het even later gevonden door een voorbijganger.

Dat is wer is gebeurd. Maar de grote vraag die over deze zaak blijft hangen, is waaret is gebeurd. Hoe kan het gebeuren dat een groepje op het oog doodnormale tieners ogenschijnlijk zonder enige aanleiding besluit een vriendinnetje te vermoorden?

Er gistte van alles in het vriendengroepje, dat is wel duidelijk. Maja was verliefd op Goran P., maar die niet meer op haar. Goran M. ging met Nina, Maja's beste vriendin. Maar misschien was hij ook wel verliefd op Maja. Goran zei naderhand tegen de politie dat Maja brutaal was. Ze noemde hem 'sukkel' en 'vuile aap' en bedreigde zijn leiderschap binnen de groep.

Normale tienertoestanden waaruit in de verste verte geen moordmotief gedestilleerd kan worden, zegt Ferdi 's advocaat Jan Boone. 'Het is toch buiten het bevattelijke dat kinderen om liefdesperikelen een moord zouden plegen.' Boone ziet maar logische verklaring. En die is dat er bij Goran welhaast sprake moet zijn van een psychische stoornis waarin hij de anderen heeft meegesleept. Boone haalt passages aan uit het dossier om zijn stelling te onderbouwen. 'Goran zegt dat hij erop kickte om plannen te maken voor de moord. Erover praten gaf hem een goed gevoel. Hij vond het leuk en spannend. Dat is allemaal toch heel griezelig.'

En vergeet niet, zegt Boone: 'Goran was een agressief mannetje, die er geen been in zag iemand in elkaar te slaan.' Ferdi was geen partij voor hem, zegt de advocaat. 'Ferdi is een kinderlijke jongen.' Ferdi was bang voor Goran, zegt Boone.

'De avond voor de moord belde Goran Ferdi op om te zeggen dat hij moest meedoen. Anders zou Goran hem vermoorden. Dat hij daartoe in staat was, heeft hij bewezen. Dat heeft Ferdi goed aangevoeld. In de auto schreeuwde hij tegen Ferdi dat hij mee moest doen. Ferdi was volstrekt willoos.' Een geval van psychische overmacht, aldus Boone.

Dat is wat al te gemakkelijk, meent advocaat Stassen, die Goran bijstaat. Hij is niet blij dat een van de andere advocaten het dossier heeft laten uitlekken.

'Ik begin al met een 1-0 achterstand. Er wordt nu het beeld opgeroepen dat mijn cli de hoofdrol heeft gespeeld. Daar verzet ik mij tegen. Het was iets van hen drie Ze hebben het samen gedaan.'

Het was Ferdi die de dag voor de moord een jerrycan kocht en de auto van zijn moeder regelde, benadrukt Stassen. 'Hij had op talloze momenten kunnen uitstappen.' En vlak de jonge Goran niet uit, zegt Stassen. Die zou in de auto gebaren hebben gemaakt van: waar wachten jullie op? Bovendien: 'Hij zat erbij en ondernam niets. Daarmee is hij mededader.'

Dat Ferdi doodsbang is voor Goran klopt volgens Stassen niet. Ze zijn beiden onderzocht in het Pieter Baan Centrum (PBC). 'Daar hebben ze gezellig staan te keuvelen toen ze elkaar tegenkwamen.'

Boone is witheet daarover. Hij had bedongen dat de twee in aparte groepen zouden komen. 'Dat ze elkaar tegenkwamen is een grote fout van het PBC. Volgens mij hebben ze het met opzet gedaan. Dat had nooit mogen gebeuren.'

Nina was ook bang voor Goran, zegt haar vader. Goran heeft ook haar bedreigd. 'Een paar dagen na de moord zijn Goran en Ferdi met Nina een weggetje ingereden en hebben haar keel dichtgeknepen. We gaan met jou hetzelfde doen als met Maja, zeiden ze.'

Het ingewikkelde met Goran was dat hij altijd grapjes maakte, zegt Nina's vader. Liefst van het macabere soort. Goran zei al een tijdje dat hij Maja wilde 'afmaken'. 'Dat zei hij ook wel eens over anderen. Maar altijd met een grijnslach, zodat Nina het niet serieus nam.'

Op een feestje dat Goran had georganiseerd ter ere van Nina's verjaardag, drie dagen voor de fatale dag, zei Goran zelfs tegen Maja dat hij haar en Nina zou doodmaken. 'Maja geloofde er niks van. Ze vertelde het lachend tegen Nina.'

Volgens haar vader nam Nina het gepraat over het vermoorden van Maja, waar ze zelf aan meedeed, niet serieus. 'Ze waren echte vriendinnen, al is dat naderhand weleens betwijfeld. Ze droegen elkaars kleren, gebruikten elkaars computerpasswords, ze zagen elkaar bijna als zusjes.' Maja en Nina vulden elkaar aan. 'Maja was Nina's beschermster in de buitenwereld, terwijl Nina altijd klaarstond voor Maja's problemen.'

Natuurlijk hadden ze ook weleens ruzie en klaagde Nina over Maja. Ook tegen Goran. Maar als ze had geweten dat Goran Maja t ging vermoorden, was ze bij Maja gebleven, verklaarde ze later. Dan was het niet gebeurd. Achteraf heeft ze veel dingen verkeerd opgevat, denkt Nina nu.

Toen Goran Nina vertelde dat hij Maja had vermoord, begon ze te trillen. Dit kon gewoon niet echt zijn, was haar eerste reactie. Het kon niet waar zijn dat haar vriend haar beste vriendin had vermoord. Ze wi¿lde gewoon niet dat het waar was. Dus vertelde ze niemand wat, ook niet haar ouders.

'Ze heeft een soort scherm opgetrokken', zegt haar vader. 'Ze is die zondag erop zelfs meegegaan naar de herdenking van Maja. Anderen verwijten haar dat nu. Maar ze ging op aandringen van ons. Waanzin.' Een dag later werd ze gearresteerd.

Nina moet apart voorkomen op beschuldiging van voorkennis van moord. Wanneer is nog niet bekend.

Naar het ware motief voor de moord op Maja kan ook Nina's vader slechts gissen. Hij heeft het Nina gevraagd. Zij weet het evenmin. 'Ik denk dat ze dat niet eens aan Goran heeft durven vragen.'

Goran vertelde Nina dat hij boos was op Maja omdat haar ouders hadden gezegd dat het zijn schuld was dat zijn zusje was gestorven. Zijn eigen ouders en die van Maja zeggen niet te weten waar hij het over heeft. 'Maar hij heeft het wel gezegd', aldus Nina's vader.

Zelfs Goran weet het niet, zegt zijn advocaat. 'Hij is er heel erg mee bezig. Hij weet dat hij iets vreselijks heeft gedaan, maar waarom, daar is hij zelf ook nog niet uit. Hij vindt wel dat hij hulp nodig heeft.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden