Moszkowicz wordt niet gemist op het VNL-congres

'Ik heb tien keer liever Louis Bontes dan Bram Moszkowicz', zegt Kevin van Capelle tijdens de vragenronde bij het congres van Voor Nederland (VNL). Hij krijgt gul applaus van de circa tweehonderd aanwezige leden. Ex-PVV'ers Joram van Klaveren en Louis Bontes zullen tevreden zijn. Ook zonder een bekende kop op het affiche weten ze een zaal te vullen met hun beweging.

Louis Bontes en Joram van Klaveren tijdens het eerste partijcongres van VoorNederland (VNL). Beeld anp

De twee Kamerleden bouwen sinds juni 2014 vanuit hun van de PVV geleende zetels aan een rechts alternatief voor de VVD en voor Geert Wilders. Ze doen dat met eveneens ex-PVV'ers Laurence Stassen en Johan Driessen. Voormalig Limburgs statenlid Stassen is voorzitter van de beweging, voormalig Kamerlid Driessen gaat leiding geven aan het Adam Smith Instituut, het wetenschappelijk bureau. Ook JongVNL is meteen opgericht.

De partij bestaat pas anderhalf jaar, maar beleeft deze zaterdag al haar eerste doorstart in het NH Atlantic Hotel in Kijkduin. Vorig jaar vond een eerste ledenvergadering plaats, toen nog met Moszkowicz. Het ledental groeide naar 1200 mensen, maar al snel bleek: de voormalig strafpleiter leek zich meer in te zetten Voor Bram dan Voor Nederland. Hij werd vorige maand bedankt. Nu gaat VNL in de herkansing met een 'eerste congres'.

Hardwerkende Nederlanders

De setting is in elk geval zeer Nederlands. De ene wand van de zaal toont een panorama van de Scheveningse duinen, de andere een zeventiende-eeuwse zeeslag. Het publiek daartussen is blank, veel mannen, eerder oud dan jong. Maar vrouwen en jongeren zijn er ook, al zijn ze in de minderheid. Het zijn mensen voor wie politici het label 'hardwerkende Nederlanders' hebben bedacht, juristen, economen, ondernemers, een gepensioneerd politieagent, een student bedrijfskunde. Ontevreden over de politiek, maar geen schreeuwers.

Het zijn mensen die vielen voor Pim Fortuyn en nog altijd hopen op een waardige opvolger. Rita Verdonk viel door de mand, Hero Brinkman had het ook niet, Leefbaar weet de lokale politiek niet te overstijgen. De VVD? Te links, te veel gebroken beloften. De PVV? Te emotioneel, te veel geroep langs de zijlijn, en op sociaaleconomisch beleid ook al te links. Misschien heeft VNL het wél.

Voorzitter Stassen weet het zeker. Ze hebben het laten peilen en 8 procent van het electoraat zegt een stem op VNL te overwegen. 'Dat is twaalf zetels!' Het is nog niet terug te zien in de prognoses van EenVandaag en Maurice de Hond. Daarom de oproep: 'Meld je aan voor de opiniepanels zodat ons enorme potentieel ook zichtbaar wordt.'

Joram van Klaveren tijdens het eerste partijcongres van VoorNederland. Beeld anp

Vlaktaks

Voor Nederland is het klassiek-liberale rechtse alternatief, legt Van Klaveren uit, die na Moszkowicz de rol van voorman weer op zich heeft genomen. Het individu staat centraal, minder overheid, minder belastingen, minder EU, meer veiligheid en defensie. 'Wij voeren een vlaktaks in van 23 procent. VNL trekt 6 miljard euro uit voor de politie en het leger. Wij zijn voor opvang in de regio, we trekken er 200 miljoen voor uit. De euro is verworden tot een transferunie, VNL wil een noordelijke munt.'

Van de VVD hoef je niets te verwachten, zegt Bontes, die in Kijkduin weer aan de VNL-borst wordt gesloten. Hij stapte uit de partij toen Moszkowicz werd binnengehaald, maar bleef met Van Klaveren een fractie in de Kamer. 'Feyenoord wordt nog eerder kampioen dan dat je Rutte een verhaal hoort vertellen zonder leugens.' Ook aan Wilders heb je niets: die roeptoetert, maar wil en zal nooit regeren. 'Een stem op de PVV is een weggegooide stem.' De zaal klapt instemmend.

'Ik heb nog niets gehoord waar ik het niet mee eens ben', zegt Hotse de Jong (70) uit Leeuwarden. Vijf jaar geleden volgde hij een PVV-klasje voor de provinciale verkiezingen. Hij moest meer emotie in zijn argumentatie leggen, zeiden ze. Hij vond het niks. Peter Vermaas (28) uit Enschede is het met hem eens. Als wiskundige is hij gecharmeerd van het pragmatisme bij VNL. Het asieldebat loopt stuk op emotie, de nuchtere kijk van Van Klaveren is volgens hem nodig.

Laurence Stassen aan het woord. Beeld anp

Lees ook

Ex-advocaat Bram Moszkowicz is weggegaan als boegbeeld van VNL nadat hem daar was gevraagd te pleiten voor de doodstraf, zo maakte hij vorige maand bekend.

Nieuwe liefde

Verderop zitten Chris en Ria de Veth. Hij was deelraadslid voor Leefbaar Rotterdam. Hij zag hoe Rotterdam 'ten onder ging aan de PvdA die alles toedekte'. Ria werd gegrepen door zijn politieke bevlogenheid. Toen ze naar Amstelveen verhuisden namen ze afscheid van Leefbaar. Nu is VNL hun nieuwe liefde. Overigens zónder Moszkowicz, daar hadden ze vanaf het begin al bedenkingen bij. Hun buurman werd pas lid toen de ex-advocaat werd weggestuurd.

Uiterlijk in maart 2017 zijn nieuwe Tweede Kamerverkiezingen. Dan moet blijken of de voormalig PVV'ers op eigen kracht zetels kunnen winnen. De komende weken mengen ze zich in de campagne rond het Oekraïnereferendum. Op hun uitnodiging komt de Britse euroscepticus Nigel Farage begin april naar Nederland. In Kijkduin mag Jan Roos van GeenPeil, als toetje van de dag, alvast uitleggen waarom het associatieverdrag met Oekraïne in de prullenbak hoort. De leden van VNL zijn het roerend met hem eens.

Jan Roos van GeenPeil was ook op het congres aanwezig. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.