Moslim-intellectueel wordt de Nederlandse Abou Jahjah

De Nederlandse preken van Mohammed Cheppih trekken al maanden volle zalen. Hij is uitgesproken religieus en heeft een 'bijtende' persoonlijkheid....

'Broeder Mohammed Cheppih is strijdbaar, trots op zijn afkomst en heeft een diepgaande kennis van de islam.' Zo introduceert het interim-bestuur van AEL-NL zijn nieuwe leider vrijdag op zijn website. Niet voor niets legt de AEL de nadruk op Cheppihs theologische kennis. Worstelend met een identiteitscrisis, vooral sinds 11 september, zoeken steeds meer moslimjongeren hun heil bij de islam.

Cheppih, die theologie studeerde aan de universiteit van Mekka en in Nederland lezingen over de islam en Koran-cursussen geeft, trekt al maanden volle zalen. Hij predikt soms in het Nederlands en vervult daarmee een grote behoefte. Veel Marokkaanse jongeren die in Nederland zijn geboren, verstaan de Arabische preken van officiële imams niet. Na zo'n Nederlandse preek in de Rotterdamse moskee van de omstreden imam el-Moumni, werd Cheppih door tientallen jongeren omhelsd.

Cheppih (26) mist het natuurlijke (en voor veel jonge moslima's erotische) charisma van de Belgische voorman Abou Jahjah. De Marokkaan is corpulent, bebaard, draagt een bril en ziet er veel ouder uit dan hij is. Maar zijn intelligentie, welbespraaktheid en theologische bevlogenheid compenseren dat. Veel moslimjongeren spreken van een 'slimme zet' en 'prima strategische keuze'. Abdellah Dami, auteur van Couscous met appelmoes, waarin opvattingen van moslimjongeren worden onderzocht, is verbaasd over het strategisch vernuft van de AEL.

De AEL-NL schildert hij als een wanordelijke, amateuristische partij die geforceerd polariseert en de uiterste politieke grenzen opzoekt. 'Cheppih heeft op hoog niveau gestudeerd en gaat nu vakken vullen bij Albert Heijn', karakteriseert Dami diens overstap van de Moslim Wereld Liga naar de AEL. Uit Dami's onderzoek naar religieuze beleving onder Marokkaanse jongeren blijkt dat 51 procent zeer sterk en 33 procent zich best veel met de islam bezighoudt. Dami: 'Cheppih maakt religie interessant.'

Dat Cheppihs islam stevig Saudisch gekruid is en dat hij wordt gezien als een fundamentalist die banden onderhoudt met radicale groeperingen, deert de jongeren niet. Gevangenisimam Ali Eddaoudi, die zelf het AEL-leiderschap afwees: 'Hij is een bijtende persoonlijkheid, die zegt waar het op staat. Voor Nederlanders heeft hij een agressieve uitstraling, daardoor is hij juist aantrekkelijk voor moslimjongeren.'

Cheppih zelf over zijn fundamentalistische imago: 'Ik ben er trots op. Het betekent dat ik leef naar de fundamenten van de islam.' Niettemin zet programmamaker Mustapha Arab vraagtekens bij Cheppihs inhoudelijke kennis van de islam. 'Hij is geen islamoloog. Wel een gladde prater. Een meester in de retoriek.' Dat combineert Cheppih volgens Arab handig met geruchten en beschuldigingen van moslim-extremisme, wat zijn imago bij jongeren ten goede komt.

De beschuldigingen komen vooral uit de hoek van de Algemene Inlichtingen en Veiligheidsdienst (AIVD). Volgens de dienst duikt Cheppihs naam regelmatig op bij onderzoeken. Zo was Cheppih nauw bevriend met de twee Eindhovense jongens die in januari 2002 in Kashmir om het leven kwamen. Volgens de AIVD was het tweetal door Algerijnse extremisten geronseld voor de jihad. Cheppih heeft dit altijd ontkend.

Ook de Moslim Wereld Liga, waarvan Cheppih directeur is, trekt de aandacht van de AIVD. Die organisatie ontvangt jaarlijks tienduizenden euro's van de Saudische beweging Rabita Trust. Volgens de VS is deze organisatie een dekmantel voor Al Qa'ida. Daarnaast heeft Cheppih, tijdens de burgeroorlog in ex-Joegoslavië, als hulpverlener gewerkt met Wael Jalaidan. Volgens de CIA mede-oprichter van Al Qa'ida en 'chef logistiek' van Bin Laden. Ook in Eindhoven zouden Cheppih en Jalaidan contact hebben gehad. De AIVD heeft dit nooit hard kunnen maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden