Column

Moet ook Shell worden gestript?

Philips is nu tot op het bot gestript, net als AkzoNobel. Beide zijn uitgekleed tot bedrijven met één activiteit: respectievelijk medische apparatuur en coatings.

Beeld afp

Aandeelhouders dringen vaak aan op dit vennootschappelijk sloopwerk. Zij denken dat de afzonderlijke delen op de beurs meer waard zijn dan het geheel samen. Of op de beurskoers zit een conglomeratiekorting die ze te gelde willen maken.

Nu doemt de vraag op of ook Koninklijke Shell en Unilever dit voorbeeld moeten volgen en in stukken moeten worden gehakt. De Britse krant Sunday Telegraph schreef afgelopen weekeinde dat Shell daadwerkelijk plannen zou hebben de oliewinning af te stoten om de schuldenlast te verminderen die is ontstaan na de peperdure overname van British Gas. ConocoPhillips - de nummer drie onder de Amerikaanse olieconcerns -besloot al eerder om de exploratietak (upstream) te scheiden van de raffinage- en verkoopactiviteiten (downstream).

Als Shell overstag gaat, kan Unilever niet achterblijven. Waspoeders, deodorants, ijsjes en gezondheidsdrankjes hebben nog minder met elkaar te maken dan licht en medische apparatuur of oliewinning en olieraffinage. In 2006 en 2014 deden al geruchten de ronde dat ontevreden aandeelhouders het concern zouden willen opsplitsen in een voedingsmiddelen- en een verzorgingsproductenonderneming. Inmiddels bestaat Unilever uit vier hoofddivisies met eigen productie- en verkooporganisaties: Personal Care (Dove, Badedas), Home Care (Omo), Food (Knorr, Calvé, Ben & Jerry's) en Refreshments (Lipton).

Koninklijke Shell (sinds 1907) en Unilever (sinds 1930) hebben de druk van de aandeelhouders altijd kunnen weerstaan, omdat ze ononderbroken winstgevend zijn. Ze hebben nooit door reorganisaties miljardenverliezen geleden, zoals Akzo of Philips. Als de winsten onder druk stonden, was dat voor even. Maar met name bij Shell groeit de druk, nu een gehele nieuwe weg naar verduurzaming moet worden ingeslagen. Het management zou zich op één activiteit moeten concentreren, zodat het beter in staat is de marktpositie te behouden of zelfs te versterken. Als onderdelen uit het keurslijf van de moeder kunnen worden gehaald, zoals chipmaker ASML bij Philips, kunnen ze beter tot volle wasdom komen.

Dat is wel het eenzijdige verhaal van de aandeelhouders. Conglomeraten hebben voor de continuïteit juist voordelen. Als het ene deel eens slecht draait, kan dat worden opgevangen door het andere deel. Als de marges op de oliewinning dalen, stijgen die nogal eens op de raffinage. Hierdoor leven conglomeraten langer.

Dat blijkt niet alleen bij Shell en Unilever, maar ook bij General Electric, het enige bestaande fonds van de oorspronkelijke Dow Jones uit 1896. Als V&D nog onderdeel had uitgemaakt van het Vendex-conglomeraat had het warenhuis mogelijk nog bestaan.

Als Shell wordt gestript, dreigt verdere ontmanteling van Nederlands erfgoed.

Reageren?

p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden