Column

Moet eigen risico zorg verdwijnen?

Een hardnekkig misverstand is dat mensen naar een zorginstelling gaan zoals ze naar het café of de bioscoop gaan. Voor de lol. Ze willen even bijkletsen met hun favoriete KNO-arts of kunnen niet wachten op de nieuwste editie van een in de wachtkamer rondslingerende Arts en Auto. Of ze lijden aan de oude volksziekte aanstelleritis.

Huisarts Schreuder helpt een vrouw met keelklachten. Beeld anp

In werkelijkheid moeten veruit de meeste mensen juist al hun moed bij elkaar schrapen om met hun klachten naar een huisdokter of specialist te stappen. Nederlanders lopen niet graag te koop met hun kwaaltjes. Het gebeurt vaker dat mensen te laat dan te vroeg bij een arts op de stoep staan. Dat neemt niet weg dat de politiek altijd bezig is financiële drempels voor zorgconsumptie te creëren, omdat de kosten nu eenmaal zo snel stijgen.

Zo waren er in het verleden de medicijnknaak, het specialistengeeltje en de no-claim (wie geen gebruikmaakte van de zorg, kon later een deel van de premie terugvragen), die burgers moesten aanzetten tot zuiniger gebruik van zorgvoorzieningen. Maar al die maatregelen verzandden in de administratieve chaos. De uitvoering was duurder dan de bezuiniging. Daarom lanceerde minister Ab Klink van het CDA in 2008 het verplichte eigen risico van 150 euro. Dat had tenminste de charme van de eenvoud.

Acht jaar later is het eigen risico opgelopen tot 385 euro. Vooral voor bijstandsmoeders met chronische klachten (deze week mochten enkelen hun beklag doen bij Jeroen Pauw) is dat een rib uit het lijf. Er zijn wel gemeenten die er wat aan deze problematiek proberen te doen, maar dat is geëindigd in een totale willekeur tussen het ruimhartige Goes en het zuinige Pijnacker.

Meteen na de uitzending werd afschaffing van de verplichte bijdrage door ongeveer de hele oppositie tot het hete hangijzer van de komende verkiezingen gebombardeerd. Er mag van worden uitgegaan dat er electoraal goed mee valt te scoren. De PvdA die geen zeteltje meer kan lijden, stelde het ook maar ter discussie. Alleen VVD en D66 zijn nog voor. Maar de VVD-bewindsvrouwe besloot de volgende dag wel het verplichte eigen risico in het verkiezingsjaar niet te verhogen, zodat Ruttes avondvullende charme-offensief op zondag niet meteen ongedaan werd gemaakt.

Als de verplichte eigen bijdrage wordt afgeschaft, kost dat 3,8 miljard euro. Op een bevolking van 17 miljoen mensen is dat een premieverhoging voor de zorgverzekering van 18,50 per maand. Omdat kinderen geen zorgpremie betalen zal het werkelijke bedrag veel hoger uitvallen. Die sommetjes worden in de verkiezingsstrijd niet gemaakt. Het is gemakkelijker om iets in z'n algemeenheid te roepen - meer belasting voor de rijken of minder naar de EU - dan daadwerkelijk de rekening op te maken.

Dat gebeurt pas na de verkiezingen in de de coalitievorming. Dan zal voor het compromis die belofte weer worden gebroken.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden