Opinie

Misschien wordt het tijd om over te stappen naar GroenLinks

Gaat Jesse Feras Klaver als kersverse partijleider eindelijk voor nieuw elan op Links zorgen, nu de PvdA na haar inhoudelijke zelfmarginalisatie als gevolg van deelname aan een door rechts gedomineerde regering electoraal is geïmplodeerd, en SP-leider Roemer er niet in slaagt zijn gemoedelijke Brabantse dorpsonderwijzersimago van zich af te schudden?

Jesse Klaver in gesprek met de leden van GroenLinks. Beeld anp

Klavers voorganger Van Ojik zag meteen twintig zetels in het verschiet liggen. Zijn initialen J.F.K. heeft hij reeds mee.

De door de Volkskrant op 15 mei geraadpleegde hoogbejaarde Telegraaf-columniste Nausicaa Marbe reageerde in elk geval dolenthousiast: 'Jongetje ga jij eerst maar eens een toontje lager zingen. Hij is degene die de neo-marxistische goeroe Piketty naar Nederland haalde.' Soms verdenk ik de redactie er wel eens van om een val voor weggelopen medewerkers te zetten. Maar je moet sommige mensen tegen hun eigen geborneerdheid in bescherming nemen.

De oud-marxist Meindert Fennema daarentegen zag op 27 mei in ThePostOnline in Klaver al de nieuwe Obama. Het viel nog mee dat hij hem niet al meteen tot de nieuwe Messias uitriep, want daarvoor heeft Jesse niet alleen zijn voornaam, maar óók zijn initialen mee, die zich in sommige talen immers tevens als Jesus Kristos laten uitschrijven. De laatste was volgens bijbelse overlevering bovendien nagenoeg even oud, toen hij echt begon van zich te doen spreken.

De reacties op Zijn Komst, kortom, liepen nogal uiteen. Eén scalp heeft Hij intussen in elk geval al aan zijn riem hangen, die van de eveneens hoogbejaarde snotneus Fons de Poel. Wat Klaver namelijk van de meeste veel te brave linkse politici onderscheidt, is een prettig soort lef, die aan Lodewijk Asscher in vroeger dagen herinnert: zich niet bij voorbaat door opgeblazen krijtstreeppakken laten imponeren.

Klavers recente publieke terechtwijzing van zo'n bancaire blaaskaak was mij uit het hart gegrepen en vraagt om meer - precies zoals Asscher ooit als jeugdig wethouder van Amsterdam de met telefonische scheldpartijen gepaard gaande en in regelrechte chantage uitmondende druk van ex-ABN-AMRO-topman Jan Kalff weerstond om als afscheidscadeautje voor Gerrit Zalm Schiphol te verpatsen.

Zalm - ja, die liet nadien nog van zich horen als die briljante bankier die zich samen met de halve VVD-partijtop door Dick Scheringa voor zijn karretje liet spannen, en niets van alle zwendel in de gaten had, nadat Zalms voorganger Frank de Grave wèl aan de bel getrokken had en daarom ijlings aan de dijk was gezet. Inderdaad: Uw spaarcentjes zijn bij VVD-ers in zéér goede handen.

Nu heeft Zalm eindelijk toegegeven dat hij met zijn recente plannen voor een wonderbaarlijke salarisvermenigvuldiging voor de ABN-AMRO-top fout zat, en zijn partijgenoot Rutte keerde zich op het jongste VVD-partijcongres zelfs tegen de Dikke Ik, die in eigen kring immers rijkelijk aanwezig is.

Maar hoe geloofwaardig is dat laatste uit zijn mond, als zijn partij die tegelijk bij elke concrete maatregel die die Dikke Ik disciplineren moet, dwarsligt, bijvoorbeeld bij drastische beperkingen van de bonuscultuur? Wat de beroemde zelfregulering, die altijd door de VVD wordt voorgestaan, oplevert, weten we intussen. Vooral zelfverrijking - die constatering werd ook recent door de Nederlandse samenstellers van de lijst van thans meest in aanzien staande economen gedaan, waaruit door Peter De Waard op 29 mei uitvoerig is geciteerd.

En hoe lang houdt Zalms boetvaardigheid stand? Zij kwam wel erg laat, en oogt tamelijk instrumenteel, gezien wat daarop spoedig volgde: de aankondiging dat ABN-AMRO alsnog binnenkort naar de beurs mag gaan. Plots heet de rust teruggekeerd en het vertrouwen weer hersteld. Wees echter niet verbaasd wanneer kort ná de beursgang de top van de ABN-AMRO, staatsbank af, alsnog die greep in de kas doet waarop zij eigenlijk nog steeds gewoon recht denkt te hebben.

Het is onbegrijpelijk dat de PvdA - in strijd met het eigen partijprogramma - automatisch met die snelle beursgang, waarvoor geen enkele noodzaak bestaat, akkoord is gegaan, en volkomen terecht dat GroenLinks deze (samen met de ChristenUnie) als volstrekt voorbarig heeft gekapitteld.

Klaver was ook degene die de moed had om, tegen het obligate gehuil van rechts in, Piketty naar Den Haag uit te nodigen - ook al iets waartoe de PvdA, als grootste linkse partij, natuurlijk het initiatief toe had moet durven nemen. Voor haar was dat opnieuw en gemiste kans - maar het sparen van overgevoelige VVD-tenen om een ongeloofwaardige coalitie in stand te houden weegt voor Samsom helaas zwaarder dan het eigen eerlijke verhaal.

Klaver zegt meestal de juiste dingen - de dingen die ook sociaal-democraten zouden moeten zeggen en sinds 2012 veel te weinig durven zeggen, zoals ik het de afgelopen jaren ook verrassend vaak met zijn voorganger Van Ojik eens bleek te zijn. Dat ik niet de enige ben, illustreren de jongste peilingen, die inmiddels een verdubbeling van het zeteltal van GroenLinks beloven.

Misschien wordt het ook voor mij tijd over te stappen, als binnenkort, nu de coalitie elk zicht op een Eerste Kamermeerderheid kwijt is, de regering ten val mocht komen. De stellingname van de PvdA bij de komende belastingherziening, waar zich al een rechtse denivellerings-congsie van VVD, CDA en D66 aftekent, zal voor mij bij de stembus een zeer belangrijk criterium vormen. Het is wat mij betreft Samsoms laatste kans.

Hoofdbezwaar is wel dat ook een verdubbeld GroenLinks een splinter blijft. Maar reeds het feit dat een nuffige betovergroottante als Nausicaa Marbe Klaver niet ziet zitten, pleit voor hem. Alleen beland je dan wel in hetzelfde kamp als Meindert Fennema, en dat is natuurlijk weer een minder aantrekkelijke gedachte.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.