MISHANDELING ?

Daders van huiselijk geweld moeten 'onder drang' in therapie. En degene die mishandelt moet het huis verlaten, niet het slachtoffer, stelt een werkgroep huiselijk geweld....

Harmen Bockma

Anke van Beckhoven, stafmedewerkster Slachtofferhulp Nederland: 'Binnen de huidige wetgeving zijn slachtoffers van huiselijk geweld nauwelijks te beschermen. Daardoor kan het geweld soms erg lang doorgaan. Het wordt nog te veel als een privé-zaak gezien, terwijl het een maatschappelijk probleem is. Politie en justitie hebben daarin een publieke taak, van voorlichting tot vervolging.

Wij hebben al eerder gepleit voor het snel uit huis plaatsen van de dader, in combinatie met een tijdelijk contactverbod, therapie en eventueel een alcohol-ontwenningskuur. In Oostenrijk bestaan sinds 1997 de Gesetze zum Schutz vor Gewalt, waarmee de dader tot maximaal drie maanden de toegang tot zijn huis kan worden ontzegd. Sinds die wet bestaat, zijn er 2000 daders van geweld verwijderd. Het rare is dat een richtlijn die zoiets in Nederland mogelijk zou moeten maken, al in 1993 is voorgesteld. Maar dat voorstel is bij Justitie blijven steken.'

A. Josephus Jitta, strafrechter in Amsterdam, in het blad Puntkomma van Slachtofferhulp Nederland: 'Natuurlijk hoort huiselijk geweld niet voor te komen. Eigenlijk is iedere klap af te keuren. Maar de huiselijke sfeer biedt bescherming tegen bemoeienis van buitenaf. Ook tegen de overheid.'

Officier van justitie A. Brughuis in Opzij over de manier waarop de politiek omging met het eerdere voorstel om daders preventief vast te zetten: 'Het advies kennen we, zei de minister dan, en vrouwenmishandeling is aandachtspunt nummer één. En verder veranderde er weinig. Voor dit soort politieke retoriek kopen de mishandelde vrouwen in Nederland niets.'

'Jolanda', verblijft in een blijf-van-mijn-lijfhuis: 'Ik ben hier nu bijna drie maanden, en ik moet een keuze maken. Zeg ik de huur van mijn huis op of niet? Als ik dat doe, dreig ik te moeten gaan zwerven, terwijl mijn ex-man, die me bedreigt, vrij rondloopt.

Ik weet niet of therapie bij hem zou helpen, want zijn bedreigingen zijn zeer ernstig. Hij heeft me jarenlang mishandeld en weigert te accepteren dat ik na de scheiding de voogdij over ons dochtertje heb gekregen. De politie zegt tegen mij: ''Mevrouw, we kunnen niets doen zolang uw dochter niet ontvoerd is.'' Hij mag alles, maar wij hebben niets meer.'

Kees Komduur, maatschappelijk werker bij de politie Utrecht: 'We laten de man niet buiten schot. Hoe eerder je de geweldspiraal kunt doorbreken, hoe beter. Als er een melding komt van huiselijk geweld, proberen we via de vrouw in contact te komen met de man. Die ontbied ik naar het bureau. Ik zet hem onder druk door te zeggen: ''Het gaat om geweld, daar moet een eind aan komen. Je zou er goed aan doen om naar De Waag te gaan, in therapie.'' Het grootste deel doet dat ook.

We zijn het zat met vrouwen en kinderen door Nederland te moeten zeulen, op zoek naar een blijfhuis in een andere stad. Laat de agressor eruit gaan tijdens een crisis, dat is toch veel logischer?'

Henk Kik, therapeut bij de forensische polikliniek De Waag in Utrecht: 'De eerste keer dat ik een cliënt ontmoet, is op het politiebureau. Daar is het mijn taak hem te motiveren om naar De Waag te komen voor een tweede gesprek. Van de 20 mannen die we tijdens ons proefproject in behandeling namen, hebben zich er 15 sindsdien niet meer schuldig gemaakt aan huiselijk geweld. Nu krijgen we per week gemiddeld twee nieuwe cliënten, die we voor het overgrote deel ook op het goede pad weten te krijgen. Het allerbelangrijkste is dat we ze laten stoppen met slaan en dreigen. Daarna leren ze voor het slaan weg te gaan, een time-out te hanteren.

Zelf heb ik laatst geregeld dat de man door familie is opgevangen. Zijn vrouw en tien kinderen kunnen daardoor in huis blijven. Het is natuurlijk de omgekeerde wereld dat vrouwen weg moeten gaan. Idealiter zouden blijfhuizen vervangen moeten worden door Mannen-met-Respect-huizen.'

Aukje Tielen, coördinator van een blijf-van-mijn-lijfhuis: 'Ook in de blijfhuizen wordt nu meer gekeken naar de daders. Vroeger was het: we maken de vrouwen sterk zodat ze een nieuw bestaan kunnen beginnen. Nu kijken we hoe een vrouw veilig terug kan. Dat kan door een straatverbod, maar ook door dadertherapie. Want een vrouw die vertrekt, verliest haar hele sociale netwerk.

Tegen de man zeggen: ú hebt een probleem, en daar moet ú wat aan doen, is natuurlijk heel goed. Nu is het nog heel vrijblijvend. De Riaggs bijvoorbeeld willen alleen veroordeelden in behandeling nemen, omdat ze anders niet gemotiveerd zouden zijn. Ook de reclassering begint vaak pas ná een rechtszaak. Maar veel vrouwen willen helemaal geen aangifte doen. En daders hebben meestal niet zo'n zin in therapie. Dus drang is heel goed.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden