Minste subsidieverzoeken door voorstanders van Sleepwet, meeste door neutrale partijen

Voorstanders van de Sleepwet hebben aanmerkelijk minder subsidie aangevraagd voor campagnes voor het referendum hierover in maart dan de tegenstanders. Maar de meeste subsidieverzoeken zijn ingediend door partijen die op een neutrale manier het publieke debat willen stimuleren over de Wet op inlichtingen- en veiligheidsdiensten.

Foto anp

Dit blijkt uit de inventarisatie van de Referendumcommissie die donderdag bekend is gemaakt, na sluiting van de inschrijvingstermijn. De 23 aanvragers in het vóór-kamp vroegen voor bijna 450 duizend euro aan, minder dan de 600 duizend euro die daarvoor beschikbaar is. De 51 aanvragers in het tegen-kamp maakten plannen voor bijna 1,4 miljoen euro, terwijl daarvoor een even groot bedrag beschikbaar is als voor het vóór-kamp. De meeste aanvragers, 137, hebben een verzoek ingediend om neutrale informatie over de wet te verspreiden, voor een totaalbedrag van 5,7 miljoen euro, terwijl daarvoor 'slechts' een bedrag van 800 duizend euro is te verdelen.

Referendum

Het referendum gaat over een wet die veiligheidsdiensten mogelijkheden geeft op grote schaal met een 'sleepnet' bijvoorbeeld internetverkeer rond verdachte personen te onderscheppen. Volgens voorstanders is dit nodig in de bestrijding van terrorisme. Tegenstanders vinden het een onacceptabele inbreuk op de privacy. Op 1 november bleek dat er voldoende handtekeningen waren verzameld om een raadgevend referendum te organiseren. Het vindt plaats tegelijkertijd met de gemeenteraadsverkiezingen.

In de categorie vóór blijft dus een deel van de subsidie onbenut, maar het overgebleven geld gaat niet naar het nee-kamp. In de andere categorieën zullen aanvragen worden afgewezen. De aanvragers krijgen maximaal 50 duizend euro. Er zal scherper naar de besteding worden gekeken, na de ervaringen met het Oekraïne-referendum in 2016. Toen is na de campagne een paar ton onrechtmatig besteed geld teruggevorderd. Ook was er kritiek op de toekenning van bijna 50 duizend euro voor het bedrukken van wc-papier met argumenten tegen het sluiten van een associatieverdrag van de EU en Oekraïne.

De initiatiefnemers achter het raadgevend referendum. Foto anp
Ruben Marsman, die tegen het associatieverdrag met Oekraïne was, deelt wc-papier met teksten tegen het verdrag uit. Foto anp

Toekenningen

De stichting Follow Focus uit het vóór-kamp heeft van de referendumcommissie 40 duizend euro toegekend gekregen voor het verspreiden van een videocampagne via Facebook. Van het tegenkamp krijgen Stichting Privacy First (34 duizend euro), De Piratenpartij (49 duizend euro) en de Jonge Socialisten in de Partij van de Arbeid (50 duizend euro) subsidie voor onder meer een kritisch publieksdebat, een website, flyers en posters.

In het neutrale kamp krijgt de Stichting Lokale Onderzoeksjournalistiek 48 duizend euro om een essay, video's en interviews met deskundigen te verspreiden, als ook een website op te zetten en drie bijeenkomsten te organiseren. Ook stichting Alert fonds voor jongeren (42 duizend euro) en stichting Meer democratie (32 duizend euro) krijgen geld voor een neutrale bijdrage aan het debat. Andere toekenningen worden nog bekend gemaakt.


De 'sleepnetwet' uitgelegd in 12 heldere vragen en antwoorden

Hoe ver mogen de AIVD en de MIVD gaan om de veiligheid van Nederlanders te waarborgen? Dat is vanaf 1 mei 2018 (4 maanden later dan gepland) vastgelegd in een nieuwe wet. Dat die wet er komt is zeker, maar toch hebben vijf studenten met een burgerinitiatief een raadgevend referendum afgedwonen. Wat staat er nu precies in die wet, hoe zit het met dat 'sleepnet' en wat willen ze met een referendum?