NieuwsWachtgeldregeling

Ministerie snapte jarenlang eigen wachtgeldregeling niet

Een departement dat de eigen wetten jarenlang verkeerd begrijpt: het ministerie Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) speelde het klaar bij de wachtgeldregeling. 

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff reageert eind vorig jaar op de ophef die is ontstaan over het wachtgeld dat hij ontvangt.Beeld Bram Maat / ANP

Politici die tussentijds wilden afzien van wachtgeld, kregen te horen dat ze dan ál het eerder ontvangen geld ook moesten terugbetalen. Nu blijkt dat van die uitleg weinig klopt.

Minister Raymond Knops erkent donderdag in een Kamerbrief dat er door toedoen van zijn ministerie jarenlang ‘onduidelijkheid’ heeft bestaan over de wachtgeldregeling. Die ontboezeming is een gevolg van de affaire rondom Klaas Dijkhoff eind vorig jaar

De VVD-fractievoorzitter besloot in december na een golf van kritiek om alsnog zijn wachtgeld tussentijds stop te zetten. Dijkhoff wilde echter niet de bijna 80 duizend euro bruto terugbetalen die hij sinds november 2017 al had ontvangen bovenop zijn Kamerlidsalaris. De VVD’er kon aanspraak maken op die uitkering omdat hij in het vorige kabinet staatssecretaris en kortstondig minister was geweest.

Het ministerie liet in eerste instantie weten dat Dijkhoff niet zomaar tussentijds zijn uitkering kon staken. Bij wachtgeld zou het alles of niets zijn: een politicus aanvaardt het volledige bedrag voor de gehele periode of ziet af van de totale uitkering. Als Dijkhoff afstand wilde doen van zijn recht op wachtgeld, moest hij de geïnde 80 duizend euro terugstorten.

Inmiddels erkent Knops dat zijn ministerie de wet ‘sinds jaar en dag’ te streng heeft uitgelegd. Zonder dat het departement op de hoogte was, blijken twee van de drie uitvoeringsorganisaties op eigen houtje ‘al geruime tijd’ de mogelijkheid aan politici te bieden om tussentijds de uitkering van wachtgeld stop te zetten zonder terugbetaling van het eerder ontvangen bedrag. Ook Dijkhoff wist dat uiteindelijk zo te regelen. Formeel blijft het recht op de regeling dan nog wel bestaan, maar in de praktijk maakt dat niks uit. 

Die uitvoeringsorganisaties handelden ‘binnen de grenzen van de wet’,  constateert Knops nu. De CDA-bewindspersoon zegt de verwarring die is ontstaat over de toepassing van de wachtgeldregeling ‘te betreuren’. 

Peter Zevenbergen stapte op als SGP-voorzitter na ophef over het wachtgeld dat hij kreeg als ex-wethouder van Alblasserdam. zijn gekozen als nieuwe partijvoorzitter.Beeld Cees van der Wal / Novum RegioFoto

Dat het ministerie de eigen wetten niet goed begreep, heeft in elk geval politieke consequenties gehad voor ex-SGP-voorzitter Peter Zevenbergen. De ex-wethouder van Albasserdam stapte in november op na ophef over zijn wachtgeld. De SGP’er ontving sinds 2011 ruim 140 duizend euro netto aan wachtgeld, bovenop zijn salaris als locatiedirecteur op een middelbare school.

Zevenbergen had die uitkering al zeker in 2015 willen stopzetten, maar hij wilde niet het aanzienlijke bedrag terugbetalen dat hij daarvoor had gekregen. Gert-Jan Buitendijk, toenmalig directeur-generaal op het ministerie van BZK, sprak daar zijn veto over uit. Er zou volgens de topambtenaar ‘geen grondslag in de wet’ zijn om tussentijds wachtgeld stop te zettenZevenbergen bleef daardoor zijn uitkering incasseren. Toen jaren later uitkwam dat de SGP’er zoveel geld had ontvangen, moest hij onder druk vertrekken als partijvoorzitter. 

Knops wil er nu op toezien dat de regeling overal hetzelfde wordt uitgelegd. Alle politici krijgen voortaan de optie om tussentijds af te zien van hun uitkering. Met dank aan de wachtgeldaffaire van Klaas Dijkhoff. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden