NieuwsAfwijzing zesde gratieverzoek

Minister moet toch kijken naar gratieverzoek van Loi C.

Het gratieverzoek van de langstzittende gevangene van Nederland moet toch worden beoordeeld. Minister Sander Dekker van Rechtsbescherming had het zesde gratieverzoek van meervoudig moordenaar Loi C. niet zonder meer mogen afwijzen. De minister moet binnen twee maanden een nieuwe beslissing nemen, aldus de rechtbank Den Haag.

De begrafenis in 1987 van de vier Chinese slachtoffers van Loi C. Beeld ANP

De uitspraak luidt een nieuw hoofdstuk in voor de langslepende procedure om gratie voor de veroordeelde moordenaar. De rechtbank tikte minister Dekker in deze zaak al eerder op de vingers, omdat een besluit over het gratieverzoek van Loi C. al vijf jaar uitbleef. 

‘Volstrekt onacceptabel’, vindt Mathieu van Linde, advocaat van C. Volgens hem worden gratieverzoeken normaal gesproken binnen een half jaar afgewikkeld. De advocaat verwijt Dekker ‘de zaak te rekken’. Afgelopen zomer maande de rechtbank in Den Haag Dekker daarom haast te maken. 

Roofmoord

Loi C. werd in 1989 tot een levenslange gevangenisstraf veroordeeld voor het medeplegen van een roofmoord op 11 september 1987 op een Chinees gezin in Rotterdam. Daarbij kwamen onder meer een vijfjarig kind en een baby van zes weken door messteken om het leven.

In 2015 diende C. voor de zesde keer een gratieverzoek in bij toenmalig staatssecretaris Klaas Dijkhoff (Veiligheid en Justitie). Gedragsdeskundigen en begeleiders adviseerden positief over vrijlating. De kans op recidive zou laag zijn. Ook het gerechtshof kwam met een positief advies. ‘Je kunt nooit met zekerheid zeggen dat het gevaar is geweken, maar mijn cliënt heeft de laagste score gekregen. Een lage kans op recidive betekent dat die kans net zo hoog is als bij mij of u’, aldus Mathieu van Linde, de advocaat van C.

Toch wees Dekker in juli het zesde gratieverzoek van Loi C. af. Volgens de minister is langere opsluiting nodig vanwege de ernst van het misdrijf en ‘het onbeschrijfelijke leed dat de nabestaanden is aangedaan’, zoals hij het formuleerde in zijn besluit.

De rechter heeft nu in kort geding geoordeeld dat de minister dit besluit niet goed heeft onderbouwd. Waarom weegt het straffen van de veroordeelde moordenaar na 33 jaar zwaarder dan zijn terugkeer naar de samenleving?

Inhumaan

Ook weegt de rechter mee dat ten tijde van de veroordeling van C. levenslang gestraften gemiddeld na 17 jaar gratie kregen. Sindsdien zijn de regels voor gratie aangescherpt. Dekker heeft niet goed onderbouwd waarom het gratiebeleid voor C. niet zou gelden. Volgens het Europees Hof voor de Rechten van de Mens is een levenslange gevangenisstraf zonder uitzicht op gratie en vrijlating inhumaan.

De advocaat van Loi C. vermoedt dat een positieve beslissing op het gratieverzoek ‘tegen het partijstandpunt is’. Volgens hem wil de VVD, de politieke partij van Dekker, het beeld scheppen hard op te treden tegen zware criminelen. Hij verwacht dat de minister er ‘alles aan zal doen om niet binnen zijn ambtstermijn te hoeven beslissen in deze zaak’. Een woordvoerder van Dekker laat weten dat het ministerie de uitspraak bestudeert.

Meer over de gratieverzoeken van Loi C.

Uiterlijk 8 juli moet minister Dekker beslissen over het gratieverzoek van de langst vastzittende gevangene van Nederland: Loi C. Hiermee kan hij de eerste tot levenslang veroordeelde in 34 jaar worden die op niet-medische gronden vrijkomt. Expert Wiene van Hattum hoopt het. ‘Je moet verder kijken.’

Minister Dekker voor Rechtsbescherming heeft het zesde gratieverzoek van de levenslanggestrafte Loi C. woensdag afgewezen. De minister negeert daarmee een positief advies van het gerechtshof.

Een beslissende wending in het debat over verhoging van de strafmaat voor doodslag: het kabinet komt donderdag met een wetsvoorstel dat de maximumstraf met tien jaar verhoogt, tot 25 jaar cel. 

De levenslang gestrafte Loi C. mag binnen een maand met onbegeleid verlof. Demissionair staatssecretaris Dijkhoff moet bovendien duidelijk maken hoe lang, hoe vaak en onder welke voorwaarden C. verder op onbegeleid verlof mag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden