nieuws Schutter 't Koetsiertje

Minister moet afgewezen gratieverzoek levenslang gestrafte herroepen

De staat moet het afgewezen gratieverzoek van de levenslang gestrafte Cevdet Y. herroepen. Dat heeft de voorzieningenrechter in Den Haag dinsdagochtend bepaald. 

Cevdet Y. werd tot levenslang veroordeeld voor het doodschieten van zes mensen in café 't Koetsiertje in Delft. Beeld ANP

Binnen twee maanden moet minister Dekker van Rechtsbescherming Y.’s vierde gratieverzoek, dat begin september werd afgewezen, opnieuw beoordelen. ‘Dit is een veeg uit de pan voor de minister’, zegt Y.’s advocaat Romke Wybenga.

Cevdet Y. schoot in 1983 in psychotische toestand zes mensen dood in het Delftse café ’t Koetsiertje. Hoewel forensisch artsen constateerden dat hij verminderd toerekeningsvatbaar was, werd hij in 1984 tot levenslang veroordeeld. Y. is nu, met 36 jaar cel, de langstzittende levenslang gestrafte in Nederland. 

In 2013 oordeelde het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) dat levenslange opsluiting – in Nederland is levenslang ook echt levenslang – onmenselijk is. Zulke gedetineerden moeten volgens het Hof uitzicht hebben op terugkeer in de maatschappij, omdat de straf anders gelijkstaat aan doodstraf op termijn. Na 25 jaar moet een levenslange straf worden herbeoordeeld.

Y. werd de afgelopen 18 jaar als tbs’er behandeld, maar is volgens zijn behandelaren en de reclassering uitbehandeld en succesvol geresocialiseerd. Sinds 2014 woont hij onder toezicht buiten de gevangenis en heeft hij een gezin gesticht. In 2001 heeft de Staat hem gratie in het vooruitzicht gesteld als hij in positieve zin zou zijn uitbehandeld, maar die gratie werd niet verleend.

1983-04-05 12:00:00 Zes doden en zes gewonden bij schietpartij in Delft. Exterieur van cafe 't Koetsiertje. In het rechter deel vielen de slachtoffers. Beeld ANP

Recidive

Voorwaarde voor gratie is dat de kans op recidive ‘laag’ is. Minister Dekker interpreteert het advies van Y.’s behandelaren zodanig dat de kans op gewelddadig gedrag door Y. ‘laag tot matig’ is. De voorkomende gevallen waarin dit zou gelden, zijn volgens Y.'s behandelaren echter fictief – zij moeten dit soort fictieve gevallen in hun rapport opnemen. ‘Als mijn gezin wordt bedreigd, word ik ook gewelddadig’, riposteerde advocaat Wybenga tijdens de zitting over dit interpretatieverschil.

De afgelopen twintig jaar spande zijn advocaat meer dan twintig rechtszaken aan voor onbegeleid verlof en uiteindelijk gratie voor Y., maar dat wordt steeds met nieuwe argumenten afgewezen. Op Y.’s derde én vierde gratieverzoek hebben het gerechtshof in Den Haag en de reclassering positief geadviseerd, maar de minister legt deze adviezen naast zich neer. 

Dinsdag bepaalde de kortgedingrechter dat de minister dat niet mag doen, tenzij er ‘zwaarwegende feiten en omstandigheden’ zijn die de strafrechter niet in zijn advies heeft meegenomen. Volgens minister Dekker is daar sprake van, volgens de voorzieningenrechter niet. Een woordvoerder van Dekker stelt dat ‘de minister de uitspraak bestudeert’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden