NieuwsGranuliet

Minister informeerde Kamer onjuist over rol oud-minister Zijlstra bij omstreden storting granuliet

Minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) heeft de Tweede Kamer verkeerd geïnformeerd over de rol van oud-minister Halbe Zijlstra bij de omstreden stort van granuliet in een natuurplas in Gelderland. 

Cora van Nieuwenhuizen (VVD) minister van Infrastructuur en Waterstaat. Beeld ANP

Van Nieuwenhuizen zei eerder dat de oud-minister en VVD’er nauwelijks een rol had gespeeld bij de toestemming voor het storten van granuliet. Nu blijkt uit onderzoek van Zembla dat Zijlstra zich als directeur van bouwbedrijf VolkerWessels wel degelijk intensief met de zaak heeft bemoeid en forse druk uitoefende op topambtenaren. Het televisieprogamma baseert zich op duizenden mails, interne stukken en appberichten die werden vrijgegeven na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur.

De affaire draait allemaal om het storten van granuliet, een restproduct dat vrijkomt bij de verwerking van graniet. Dit graniet van de firma Bontrup in Amsterdam wordt gebruikt voor de aanleg van asfaltwegen in Nederland. VolkerWessels, waar Zijlstra na zijn aftreden als minister aan de slag ging, is een van de grootste wegenbouwers van Nederland.

Bontrup heeft bergen van het restproduct granuliet liggen en moest daar vanaf. In overleg met Rijkswaterstaat werd besloten om het te gebruiken voor het verontdiepen van zandwinningsprojecten, zoals de natuurplas Over de Maas in de gemeente West Maas en Waal. 

Twijfel

Binnen het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat bestond vorig jaar echter grote twijfel over het storten van granuliet. Volgens deskundigen is granuliet geen grond die zonder problemen gestort kan worden, maar een bouwstof waar bovendien een chemische stof aan toegevoegd was. Daarvan is niet bekend wat op lange termijn de gevolgen voor het milieu zijn.

Toen de stort door Rijkswaterstaat Zuid in oktober 2019 werd afgekeurd, begon Zijlstra zich met de kwestie te bemoeien. Hij nam via Whatsapp en email contact op met de hoogste baas van Rijkwaterstaat over de kwestie en heeft gesprekken op het ministerie. ‘De granulietzaak leek opgelost, maar ettert nog steeds door’, schreef hij onder meer aan de baas van Rijkswaterstaat. 

De directeur-generaal van Rijkswaterstaat sprak vervolgens haar vergunningverleners aan en appte Zijlstra terug dat het voor elkaar komt. ‘Betrokken partij krijgt vandaag nog te horen dat hij vergunning krijgt’.

Versnelling

Minister Van Nieuwenhuizen zei eerder tegen de Tweede Kamer dat Zijlstra nauwelijks een rol had gespeeld en slechts om aandacht voor het dossier had gevraagd. ‘Dat heeft niet geleid tot een andere uitkomst, hooguit tot een versnelling.’ Zelf zei de oud-minister, die in moest aftreden omdat hij gelogen had over een ontmoeting met de Russische president Vladimir Poetin, dat hij enkel een telefoonnummer had doorgegeven.

De firma Bontrup blijkt zelf ook druk op de zaak gezet te hebben, door te laten weten dat de asfaltproductie in gevaar zou komen als de stort niet goedgekeurd zou worden. Uit de interne stukken blijkt dat de ambtenaren van Rijkswaterstaat daar gevoelig voor zijn. Zo schrijven ze dat het ‘risico voor de asfaltproductie’ een belangrijk punt is in het proces.

Uiteindelijk werd de stort inderdaad goedgekeurd en zijn er inmiddels schepen vol met granuliet in de natuurplas Over de Maas gedumpt. De betrokken gemeente West Maas en Waal maakt zich nog steeds zorgen over de gevolgen voor het milieu, omdat deskundigen elkaar tegenspreken over de mogelijke effecten van het chemische bindmiddel dat aan het granuliet is toegevoegd.

In een reactie aan Zembla, dat donderdavond een uitzending over de affaire heeft, laten het ministerie en Rijkswaterstaat weten dat het belang van de asfaltindustrie bekend was, maar geen doorslaggevende rol heeft gespeeld. Zijlstra ontkent tegenover het programma dat er sprake is geweest van druk.

De wethouder van gemeente West Maas en Waal moet via de televisie achterhalen hoe het zit met de storting van granuliet.

Hoe vergunningverleners van Rijkswaterstaat onder druk storting van granuliet toestonden.

Rijkswaterstaat maakte rekenfout bij omstreden stort granuliet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden