Minder dagvlinders, minder broedvogels

De kwaliteit van de natuur komt in de komende tientallen jaren ernstig onder druk te staan door de verandering van het klimaat.

Dat blijkt uit een verkennend onderzoek van Vereniging Natuurmonumenten naar de gevolgen van klimaatverandering tot 2050.

Karekiet

Het aantal dagvlindersoorten zal met 75 procent afnemen, vijftig broedvogelsoorten zullen hard achteruitgaan in aantallen, veel planten- en dierensoorten zullen verdwijnen. Ook soorten waarvoor Nederland internationaal verantwoordelijkheid draagt, omdat ze vrijwel alleen in Nederland voorkomen, krijgen het moeilijk. Zoals de roerdomp, de grote karekiet, de noordse woelmuis, de dwergstern, de strandplevier en groenknolorchis.

Door het verschuiven van de klimaatzones veranderen leefgebieden van planten- en diersoorten. Sommige soorten kunnen de snelheid van 4 kilometer per jaar waarmee het klimaat zich verplaatst niet bijbenen. Overigens komen er ook nieuwe, warmteminnende soorten terug voor de afvallers.

De onderzoekers van Natuurmonumenten baseerden zich op literatuuronderzoek, maakten gebruik van KNMI-scenario’s en interviewden beheerders van natuurgebieden over de verschijnselen die ze nu al waarnemen in hun gebieden. Beleidsmedewerker Harm Piek: ‘Nu al zijn laagveengebieden vaak te droog. Dus laten we gebiedsvreemd water binnen. Maar daarin zitten weer pesticiden en fosfaten. Dat is slecht voor onder meer waterplanten.’ Piek wijst ook op de toenemende kans op heide- en bosbranden en op de gevolgen van het vroeger groeien van gewassen. ‘Dan kom je in de knoop met weidevogels en vlinders.’

Maaitijden

Natuurmonumenten gaat het beheer in haar gebieden veranderen om de gevolgen van de verandering van het klimaat op te vangen. Door maaitijden van riet- en graslanden aan te passen, door in sommige gebieden het water dieper te maken om vissterfte te voorkomen.

Piek: ‘We willen ook meer aan risicospreiding doen. Als een soort het op de ene plek slecht doet, dan is er even verderop alsnog een goede habitat.’

Volgens Piek maken de gevolgen van de klimaatverandering het ‘nog urgenter’ dat de verbindingszones tussen natuurgebieden snel gerealiseerd worden. ‘Dan kunnen planten- en diersoorten makkelijker meeschuiven. De klimaatverandering is een extra argument om de ecologische hoofdstructuur te voltooien.’ Uiteindelijk kan er een moment komen ‘dat je een soort moet opgeven’, stelt Piek vast. ‘Dan hoop je dat er in bijvoorbeeld Zuid-Scandinavië een geschikte habitat is.’

Het onderzoek werd zondag gepresenteerd in het radioprogramma Vroege Vogels.

Foto: Colourbox
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden