Miljardenfacelift voor Amerika's gevaarlijkste bommenwerper in wedloop met Russen

De VS gaan hun gevaarlijkste en duurste bommenwerper, de 'onzichtbare' B-2 Spirit, moderniseren om te voorkomen dat het toch op de radar te zien is. Het stealthtoestel van 2,1 miljard dollar per stuk krijgt een technologische facelift zodat het in de komende decennia niet kwetsbaar wordt voor de modernste Russische luchtdoelraketten.

Een B-2 Spirit wordt bijgetankt tijdens een vlucht.Beeld US Air Force

De B-2 werd vorige maand nog ingezet voor een non-stopvlucht van dertig uur, vanuit hun basis in Missouri, om twee trainingskampen van IS in Libië te bombarderen. Hierbij vielen 85 doden.

Dit bombardement was een van de laatste die president Obama goedkeurde. Militaire bronnen meldden toen dat de missie ook bedoeld was om Rusland en China een 'boodschap' te geven over Amerika's nog altijd ongekende militaire macht.

Twee B-2's vlogen op 18 januari naar een gebied bij Sirte, zo'n 9.100 kilometer verderop. Daar aangekomen werden de IS-kampen bestookt met 108 precisiewapens, waarna de bommenwerpers weer rechtsomkeer maakten en terugvlogen naar de VS. De B-2's maakten geen tussenlanding en moesten vijf keer in de lucht worden bijgetankt door vijftien tankervliegtuigen.

Door de modernisering wordt de B-2, toch al Amerika's duurste vliegtuig, prijziger dan ooit. Het is voor het eerst dat de B-2's, die ook nucleaire Tomahawk-kruisraketten kunnen afvuren, zo ingrijpend worden gemoderniseerd sinds ze in de jaren negentig operationeel werden. De aanpak gaat 2,7 miljard dollar kosten, zo'n 135 miljoen dollar per vliegtuig.

De futuristisch ogende stealthvliegtuigen zijn nog altijd, samen met de F-22 Raptor, de enige in het Amerikaanse arsenaal die ongezien een vijandelijk luchtruim kunnen binnendringen. Door de vorm van de B-2 en de gebruikte materialen, is de langeafstandsbommenwerper twintig jaar later nog steeds moeilijk te zien op de radar.

De twintig B-2's opereren vanaf de luchtmachtbasis Whiteman in de staat Missouri. De modernste strategische bommenwerper van de VS kan tachtig bommen van 230 kilo vervoeren of zestien zeer zware van 1.100 kilo.Beeld US Air Force

Geavanceerd

Maar vanwege de Russische technologische vooruitgang dreigt de langeafstandsbommenwerper in de komende jaren aan kracht in te boeten. Hoewel niet een van de twintig B-2's tot nu toe is neergehaald, beschikken de bommenwerpers nog altijd over technologie die werd ontwikkeld tijdens de Koude Oorlog.

Rusland beschikt over steeds meer geavanceerde luchtverdedigingssystemen, zoals de S-400, die de B-2 in de toekomst zouden kunnen kunnen ontdekken. De modernisering moet dit voorkomen. Nieuwe antennes, ontvangers en displays moeten de piloten straks in staat stellen de moderne vijandelijke luchtverdediging tijdig te zien en te ontwijken. 'Deze modernisering moet de tekortkomingen in het huidige verdedigingssysteem van de B-2 verhelpen', aldus de Amerikaanse luchtmacht in een verklaring.

Direct na het bombardement in Libië, meldde Fox News dat de inzet van de B-2' s niet alleen een militair doel had. Washington, aldus een bron in het Pentagon, wilde zo ook een 'strategische boodschap' geven aan Moskou en Peking. Namelijk dat de militaire macht van de VS niet onderschat moet worden en dat Washington over een lange afstand snel, hard en onopgemerkt kan toeslaan, ongeacht de miltair-technologische vooruitgang van beide landen in de komende jaren.

De B-2 werd jarenlang geheim gehouden voor het publiek. De laatste keer dat de bommenwerper werd ingezet in een oorlog, voor de missie in januari, was in 2011. Ook toen werd het gebruikt in Libië, tijdens de opstand tegen de Libische leider Kadhafi.Beeld US Air Force

Doelwit

Als dit klopt, is de vraag beantwoord waarom de Amerikaanse luchtmacht niet met andere toestellen, die veel dichterbij Libië zijn gestationeerd, zo'n relatief makkelijk doelwit als de IS-kampen aanvielen. De IS-kampen hadden immers ook met de voorgangers van de B-2, de verouderde B-52 en de B-1, gebombardeerd kunnen worden. Deze toestellen, die opereren vanuit de basis Diego Garcia in de Indische Oceaan en Engeland, worden nu ook ingezet voor aanvallen in Syrië en Irak.

Ook waren gevechtsvliegtuigen op bases in Europa of op vliegdekschepen een optie geweest, zoals de F-18. Om zoveel precisiewapens in korte tijd af te vuren op de IS-kampen - 108 - zouden echter ruim twintig gevechtsvliegtuigen nodig zijn geweest. Evenals eenzelfde aantal tankervliegtuigen. Ook waren de VS afhankelijk geweest van de toestemming van de landen wiens luchtruim zou worden gebruikt.

Volgens David Deptula, architect van de luchtcampagne van de Irak-oorlog van 1991, bewijst de Libië-aanval opnieuw het nut van de B-2. President Obama besloot vorig jaar de vervanging van het toestel in gang te zetten. De opvolger, de supergeheime B-21 Raider, wordt ook peperduur. De luchtmacht wil honderd van deze bommenwerpers kopen voor in totaal 55 miljard dollar. Voormalig luchtmacht-generaal Deptula vindt dat geen probleem.

'De B-21 moet een topprioriteit worden van de regering-Trump als het zijn doel wil bereiken om onze krijgsmacht weer sterk te maken', aldus Deptula in een opiniestuk op de nieuwssite Breaking Defense. Trump heeft zich nog niet uitgelaten over de vervanging van de B-2. Hij heeft wel beloofd de defensie-uitgaven flink te verhogen. 'Jullie gaan prachtige vliegtuigen krijgen', beloofde hij maandag tijdens een bezoek aan de luchtmachtbasis McDill in Florida.

De B-2 moet in de komende decennia worden vervangen door de B-21. Deze wordt nu ontwikkeld en moet 550 miljoen dollar per stuk gaan kosten. De luchtmacht wil honderd van deze langeafstandsbommenwerpers aanschaffen.Beeld US Air Force
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden