Nieuws Schaarsbergen

Militairen vrijgesproken van mishandeling, bedreiging en aanranding Oranjekazerne

De rechtbank in Arnhem heeft maandag vijf militairen vrijgesproken die werden verdacht van bedreiging, mishandeling en aanranding van collega’s in de Oranjekazerne in 2013. Ondanks aanwijzingen dat er zich misstanden hebben voorgedaan, is er te weinig bewijs dat deze militairen daaraan hebben deelgenomen, aldus de rechter.

De Oranjekazerne in Schaarsbergen. Beeld ANP

De vijf vrijgesproken militairen maakten deel uit van de mortiergroep van de Luchtmobiele Brigade in Schaarsbergen. Daar zouden in 2012 en 2013 militairen structureel zijn gepest, mishandeld en tijdens een ontgroeningsritueel zijn aangerand. De zaak in Schaarsbergen kwam in 2017 aan het licht toen drie militairen hun verhaal deden in de Volkskrant. Het verhaal vormde de aanleiding voor het onderzoek van de commissie-Giebels naar sociale onveiligheid bij defensie.

De militaire kamer van de rechtbank in Arnhem zegt dat uit het dossier en uit de rapportages van de onderzoekscommissies duidelijk wordt dat zich misstanden hebben voorgedaan op de kazerne. ‘De in de rapportages beschreven – wellicht grappig bedoelde – gedragingen zijn in werkelijkheid strafbare feiten, zoals het zogenaamde drie-man-tillen. (Daarbij wordt een soldaat op de grond vastgehouden terwijl een ander met ontbloot achterwerk over zijn hoofd heen en weer beweegt, red.) Dergelijke gedragingen zijn schadelijk voor de getroffenen en zijn onacceptabel, zeker binnen de krijgsmacht.’ 

De rechter is er dus van overtuigd dat de genoemde misstanden hebben plaatsgevonden. Maar de militaire kamer heeft te veel twijfels of de verdachten daaraan hebben deelgenomen. ‘Er zijn te veel onwaarschijnlijkheden en tegenstrijdigheden in en tussen de verklaringen. Er is geen forensisch technisch bewijs. Daarom is onvoldoende duidelijk welke personen, waar en wanneer wat precies hebben gedaan.’ De officier van justitie vond dat er wel voldoende bewijs was en had taakstraffen geëist.

Ernstige fouten 

In een rapportage had de commissie-Giebels eerder geconstateerd dat defensie ernstige fouten had gemaakt bij een intern onderzoek naar de misstanden. Zo verdwenen relevante documenten, waaronder lijsten met incidenten, uit het dossier en kwam de notulist uit de eigen compagnie, waardoor de drie militairen zich geïntimideerd voelden. Een aantal gemelde zaken, zoals pesten, (hard)drugsgebruik en machtsmisbruik, werd niet uitgezocht en de melders werden onvoldoende beschermd.

Wie bij defensie een misstand meldt, wordt buitengesloten, tegengewerkt of aangevallen, met soms zelfmoordpogingen tot gevolg, zei hoogleraar Ellen Giebels daarover. Volgens haar moest er een cultuuromslag komen bij defensie.

Twee van de drie militairen die zeiden te zijn aangerand, bedreigd en mishandeld, hebben van defensie inmiddels een aanzienlijke schadevergoeding gekregen. De mortiergroep waarvan ze deel uitmaakten, werd vlak na hun eerste meldingen in haar geheel opgeheven.

Dat er sprake zou zijn van misstanden op de Oranjekazerne in Schaarsbergen valt ook af te leiden uit een intern rapport dat defensie al in 2015 over de kazerne liet maken. Daaruit bleek dat militairen op grote schaal alcohol dronken en drugs gebruikten. Ook huurden ze prostituees in, die bleven slapen op de kazerne. Daarnaast vernielden of stalen ze voor aanzienlijke bedragen materiaal van defensie, waren er ‘ontgroeningen’ en bestond een ‘hoog risico op pesten, buitensluiten en ongewenst seksueel gedrag’.

Dit schreven we eerder over de misstanden bij de Oranjekazerne

Allan droomt ervan commando te worden, maar hij belandt in een hel. In de kazerne in Schaarsbergen wordt de commando in opleiding stelselmatig slachtoffer van vernedering, aanranding, mishandeling en bedreiging. En hij is niet de enige, zo bleek uit dit Volkskrantartikel. 

Over elkaar heen plassen, blotebillenspelletjes en swaffelen als ‘geintje’, in Schaarsbergen was het heel gewoon. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden