ANALYSE

Militair ingrijpen in Syrië niet ondenkbaar

Voorstel CDA-fractieleider Buma

Buma loopt met zijn plan om Nederlandse militairen naar Syrië te sturen ver voor de troepen uit, maar de optie om via de lucht in te grijpen wordt wel steeds serieuzer.

CDA-leider Sybrand Buma. Beeld ANP

Honend was het Haagse commentaar dinsdag op het plan van CDA-fractieleider Sybrand Buma om grondtroepen naar Syrië te sturen. Hij denkt aan het inrichten van veilige gebieden ( safe havens) voor vluchtelingen in Syrië, maar ook in Irak en Libië.

'Lulkoek van de bovenste plank', noemde SP-Kamerlid Harry van Bommel het plan van Buma. Reacties varieerden verder van 'onrealistisch' (ChristenUnie) tot 'deze CDA-vlieger is nog niet eens een slechte kloon van ons voorstel' (VVD). D66-leider Alexander Pechtold sneerde dat Buma in de zomer kennelijk een 'cursus generaal' heeft gevolgd.

De meeste partijen zijn wel vóór het beschermen van Syrische vluchtelingen, maar dan graag net buiten de Syrische grens. 'Het is verstandiger als dergelijke veilige havens in Turkije, Libanon of Jordanië komen', aldus VVD-fractieleider Halbe Zijlstra. Volgens de liberalen zijn voor beschermde plekken in Syrië zelf 'tienduizenden militairen' nodig en 'waar denkt Buma die vandaan te halen'?

Ook het kabinet is nog lang niet zover om grondtroepen naar Syrië te sturen, bevestigen Haagse bronnen. Vooral minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken) is een heftig pleitbezorger van een politieke oplossing van het Syrische conflict. Want je kunt wel militair ingrijpen, 'maar wie moet daarna de macht overnemen in die delen van het land?', zei Koenders eerder deze zomer. 'Assad? Jabhat al-Nusra?'

Niet ondenkbaar

Wat dat betreft loopt Buma met zijn idee voor grondtroepen in Syrië ver voor de muziek uit. Dat gaat voorlopig niet gebeuren.

Toch is Nederlands militair ingrijpen in Syrië niet volledig ondenkbaar. Misschien niet met grondtroepen, maar wel via de lucht. Nederland gooit nu al bommen op Irak om terreurgroep IS te bestrijden, nog niet op Syrië. Maar steeds luider klinkt de vraag of dat wel effectief genoeg is.

De VVD is al lange tijd vóór het uitbreiden van de bombardementen, omdat de grens tussen Irak en Syrië 'alleen in de Bosatlas bestaat', aldus Kamerlid Han ten Broeke bij menig Kamerdebat. VVD-fractieleider Zijlstra drong dinsdag nogmaals aan: 'Het is één uniforme oorlog. We hebben geen problemen om de luchtmacht ook daar in te zetten.'

VVD-minister Hennis zei in mei al tegen de Volkskrant dat het 'cruciaal' is om IS niet alleen in Irak, maar ook in Syrië te bestrijden. 'Ik zeg niet meteen nee. Ik heb vanaf het begin gezegd dat de deur niet op slot zit.'

De PvdA lag tot deze zomer op een volledig andere koers en was 'helemaal nog niet klaar voor' bombardementen op Syrië, maar dinsdag leek de partij subtiel te draaien.

Toekomst

PvdA-leider Diederik Samsom wil niet nú al militair ingrijpen, maar sluit het in de toekomst niet expliciet uit. 'Om in Syrië nu met grondtroepen actief te worden, lijkt me nogal prematuur. Onbesuisde voorstellen over grondtroepen lijken me niet verstandig (...). Laten we nou beginnen met het verbeteren van de omstandigheden in de tentenkampen rondom Syrië.'

Ondertussen wachten de Amerikanen het antwoord van Nederland niet af. Zij hebben het aantal luchtaanvallen boven Irak en Syrië deze zomer al enorm opgevoerd. Het aantal afgegooide projectielen nam in juli met 67 procent toe.

Naast de VS bombarderen ook Canada en een paar Arabische landen IS nu al boven Syrië. Australië overweegt een verzoek van de VS hiertoe. EU-landen doen officieel niet mee. Maar Britse piloten die tijdelijk met andere militaire eenheden vlogen, hebben wel al bommen boven Syrië afgeworpen.

Als Groot-Brittannië eenmaal door de bocht is, zal het moeilijk zijn voor andere Europese landen om achter te blijven. Dan is het een kwestie van tijd tot Nederlandse F16's boven Syrië scheren.

PvdA-leider Diederik Samsom. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.